AB, Google’ın yapay zekâ arama dışı bırakma seçeneğini mercek altına aldı

Avrupa Birliği’nin rekabet soruşturması, Google’ın yayıncılara sunduğu “yapay zekâlı aramadan çıkma” seçeneğinin kâğıt üzerinde kalan bir hak mı, yoksa pratikte ve ticari açıdan kullanılabilir bir kontrol mü olduğunu test ediyor. Temel soru şu: Bir yayıncı, içeriğinin Google’ın yapay zekâ yanıtlarında kullanılmasını engellerken normal Google Arama sonuçlarındaki konumunu gerçekten koruyabiliyor mu? Komisyon, bu soruya yanıt aramak için yayıncılardan delil ve görüş topluyor. 2

Komisyon yayıncılara ne sordu?

Google’ın önerisi, yayıncıların içeriklerini AI Search özelliklerinden hariç tutmasına; buna karşılık geleneksel Google Arama sıralamalarının bu karardan etkilenmemesine dayanıyor. Avrupa Komisyonu, bu ayrımın uygulamada çalışıp çalışmadığını ve rekabet endişelerini gidermeye yetip yetmediğini inceliyor. 2

Yayıncılara gönderilen ankette özellikle şu başlıklarda geri bildirim istendi:

• Dışarıda kalma seçeneğini kullanmayı planlayıp planlamadıkları;
• Kullanacaklarsa ya da kullanmayacaklarsa nedenleri;
• Mekanizmanın, içeriklerinin yapay zekâ tarafından üretilen arama sonuçlarında kullanılmasına ilişkin anlamlı bir denetim sağlayıp sağlamadığı;
• Google’ın AI Overviews ve AI Mode özelliklerini tek bir AI Search deneyiminde birleştirme planına ilişkin görüşleri. 2

Bu son başlık kritik. Seçenek dar kapsamlı kalırsa, eksik uygulanırsa veya yapay zekâ özellikleri tek üründe birleştirildiğinde yayıncı içeriğinin AI yanıtlarını beslemesini engellemezse, yayıncılar fiilen iki kötü seçenek arasında kalabilir: İçeriğin yapay zekâda kullanılmasına razı olmak ya da değerli arama görünürlüğünü riske atmak. Komisyonun resmî soruşturması, bunun AB rekabet hukuku kapsamında hâkim durumun kötüye kullanılması sayılıp sayılmayacağına odaklanıyor. 1

Yayıncıların kaygısı neden trafik ve gelir?

Yayıncıların itirazı esasen ekonomik. Yapay zekâ tarafından üretilen özet ve yanıtlar, kullanıcının aradığı bilgiyi doğrudan Google sonuç sayfasında verebilir. Bu durumda kullanıcıların asıl haber veya bilgi sitelerine tıklama ihtimali düşebilir. Daha az yönlendirme trafiği de reklam, abonelik ve ziyaretçiye bağlı diğer gelir modellerini zayıflatabilir. 14

European Publishers Council (Avrupa Yayıncılar Konseyi) de AI Overviews ve AI Mode’un, Google’ın genel aramadaki hâkim konumunun kötüye kullanılması anlamına geldiği iddiasıyla ayrı bir resmî şikâyet sundu. 14

Yayıncı yanıtları Google için neden önemli?

Ankete verilecek cevaplar soruşturmanın sonucunda önemli rol oynayabilir. Yayıncıların seçeneği yaygın biçimde kabul etmesi ve klasik arama sıralamaları ile trafiğin gerçekten korunduğunu göstermesi, Google’ın teklifinin yeterli olduğu yönündeki savını güçlendirebilir. Buna karşılık seçeneğin kullanılamaz, eksik veya ticari baskı yaratan bir uygulama olduğuna dair kanıtlar, ihlal tespiti, düzeltici tedbirler ya da para cezası ihtimalini kuvvetlendirebilir. 2

Google, bu kontrolü Birleşik Krallık’taki rekabet otoritesinin yayıncıların içeriklerinin Google yapay zekâ özelliklerinde kullanılmasını durdurabilmesini istemesinin ardından haziranda duyurdu. Kontrolün küresel dağıtımının 31 Ağustos’ta tamamlandığı bildirildi. 313

Google’ın AB’de yaklaşık yirmi yılda aldığı rekabet cezalarının toplamı 10 milyar avroyu aşıyor. Ancak yeni ve büyük bir ceza otomatik değil: Sonuç, Avrupa Komisyonu’nun Google’ın uygulamasının rekabet kurallarını ihlal edip etmediğine dair nihai değerlendirmesine bağlı olacak. 2