Opera, Microsoft Edge’in DMA Muafiyeti Davasını Kaybetti

Opera, Microsoft Edge’in Avrupa Birliği’nin Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamındaki “eşik bekçisi” kurallarına tabi tutulması girişiminde başarısız oldu. AB Genel Mahkemesi, 2 Eylül 2026’da Opera’nın davasını tümüyle reddetti ve Avrupa Komisyonu’nun Şubat 2024 tarihli kararını onadı: Edge için Microsoft’a eşik bekçisi statüsü verilmeyecek. 1

Kararın temel mesajı şu: DMA’daki nicel eşiklerin aşılması, bir dijital hizmetin otomatik olarak eşik bekçisi ilan edilmesi anlamına gelmiyor. Bu eşikler aksi kanıtlanabilir bir karine yaratıyor; ancak hizmetin piyasadaki gerçek rolü de inceleniyor.

Edge neden DMA kapsamındaki eşik bekçisi kurallarına alınmadı?

DMA bakımından asıl soru, bir temel platform hizmetinin işletmelerin son kullanıcılara ulaşmasında önemli bir geçit oluşturup oluşturmadığı. Komisyon, Edge’in kanundaki sayısal kriterleri karşılamasına rağmen bu nitelikte olmadığı sonucuna vardı. 1

Mahkeme de bu değerlendirmeyi yerinde buldu. Komisyonun, Edge’in kullanım ölçeğinin düşük olmasını ve tarayıcının kullanımını rakip tarayıcılarla karşılaştırmasını dikkate alabileceğine hükmetti. Bu unsurların, Edge’in işletmeler ile kullanıcılar arasındaki pratik önemini ölçmek açısından ilgili olduğu belirtildi. 1

İncelemede, Edge’in Blink tarayıcı motorunu kullanması nedeniyle Microsoft’un bazı temel tarayıcı hizmeti özellikleri üzerindeki bağımsız kontrol düzeyi de ele alındı. Ayrıca Windows’a önceden yüklenme ve tanıtım gibi Microsoft ekosisteminden gelen avantajların, Edge’i yeterince önemli bir geçit hâline getirip getirmediği değerlendirildi. Komisyon, bu uygulamaların etkisinin söz konusu eşiği karşılamadığını tespit etmişti. 1

Opera ne savundu, Mahkeme neden kabul etmedi?

Opera, Komisyonun sayısal eşiklerin doğurduğu yasal karineyi Microsoft lehine yanlış uyguladığını öne sürdü. Şirketin itirazı, Edge’in işletmelerin son kullanıcılara erişiminde önemli bir geçit olmadığı yönündeki tespite odaklanıyordu.

Genel Mahkeme bu savı kabul etmedi. Komisyonun, tarayıcının gerçek kullanım verilerine bakabileceğini ve Edge’i diğer tarayıcılarla kıyaslayabileceğini belirtti. Mahkemeye göre bu iki unsur, hizmetin geçit olarak fiilî öneminin değerlendirilmesinde doğrudan ilgiliydi. 1

Başka bir ifadeyle, Mahkeme nicel eşikleri DMA’nın esas testinin yerine geçen kesin bir ölçüt olarak görmedi. Bir hizmet sayısal kriterleri karşılayabilir; fakat sunulan kanıtlar onun gerçek hayatta gerekli önemde bir geçit olmadığını yeterince ortaya koyuyorsa eşik bekçisi olarak belirlenmeyebilir.

“Yeterince temellendirilmiş argümanlar” ne anlama geliyor?

Mahkeme, Microsoft’un Edge’in DMA anlamında önemli bir geçit oluşturmadığını gösterecek yeterince temellendirilmiş argümanlar sunduğu sonucuna vardı. 1

Bu bulgu, gelecekteki eşik bekçisi belirleme uyuşmazlıkları açısından önem taşıyor. Komisyon, bir şirketin sunduğu kanıtlar hizmetin işletmeler ile son kullanıcıları buluşturmadaki gerçek rolüne doğrudan ışık tutuyorsa, bu kanıtlarla yasal karinenin çürütüldüğünü kabul edebilecek. Edge bakımından kullanım ölçeği, rakiplerine göre konumu, teknik unsurlar ve ekosistem avantajlarının sınırlı pratik etkisi belirleyici bağlamı oluşturdu. 1

Bu karar sayısal eşiklerin etkisiz olduğu anlamına gelmiyor. Aksine, DMA sisteminin şirketlerin bu karineyi somut ve bağlama dayalı kanıtlarla çürütmesine izin verdiğini teyit ediyor.

Kararın DMA kararlarına itirazlar bakımından anlamı

Hüküm, Komisyonun teknik ve ticari açıdan karmaşık platform pazarlarında kanıta dayalı değerlendirme yapma takdirini koruyor. Aynı zamanda bu kararların yargı denetimine açık olduğunu da gösteriyor: Opera, Edge’in eşik bekçisi sayılmaması kararına dava açabildi; ancak Mahkeme Komisyonun analizinde esaslı bir hata bulmadı. 1

Bu nedenle, bir DMA belirleme kararına ya da belirlememe kararına itiraz etmek isteyen şirketler için tek başına sayısal eşiklerin aşılıp aşılmadığı yeterli olmayacak. Asıl mesele, Komisyonun hizmetin işletmelerle kullanıcılar arasındaki gerçek geçit önemini doğru değerlendirip değerlendirmediği olacak.

Opera ile Microsoft arasındaki uzun rekabet dosyasının yeni bölümü

Edge davası, Opera’nın Microsoft ile yıllara yayılan tarayıcı rekabeti anlaşmazlığının son halkası. Opera, Aralık 2007’de Microsoft’un Internet Explorer’ı Windows işletim sistemiyle birlikte sunması nedeniyle Avrupa Komisyonu’na şikâyette bulunmuştu. Süreç, kullanıcılara tarayıcı seçimi ekranı sunulmasını amaçlayan taahhütlere yol açtı. Microsoft, bu taahhütlere uymadığı için 2013’te 561 milyon avro para cezasına çarptırıldı. 4

Ancak iki dosyanın hukuki sorusu farklıydı. Önceki anlaşmazlık, Windows ve tarayıcı seçimi bağlamında Microsoft’un davranışına odaklanıyordu. Edge davası ise DMA’nın ayrı testini ele aldı: Edge, mevcut pazar konumuyla işletmelerin kullanıcılara ulaşması için yeterince önemli bir geçit mi? 14

Şimdilik yanıt hayır. Daha sonraki bir başvuru ya da temyiz sonucu değiştirmediği sürece Edge, bu tarayıcı hizmeti bakımından eşik bekçisi statüsüne bağlı DMA yükümlülüklerinin dışında kalacak. 1