Shein’in Hong Kong halka arzı neden hâlâ devam ediyor?

Shein’in planlanan Hong Kong halka arzı, şirketin tedarik zincirine ilişkin zorla çalıştırma eleştirilerine rağmen ilerliyor. Şirket yaklaşık 280 milyon B Grubu hisse sunuyor, arzın yatırımcı talebiyle tamamen karşılandığı bildiriliyor ve işlemlerin 1 Eylül’de başlaması bekleniyor. Cumhuriyetçi Kongre üyesi John Moolenaar’ın, işlemde görev alan üç büyük ABD bankasının çekilmesi yönündeki çağrısı şu ana kadar halka arzı durdurmadı. 12

Halka arzın temel şartları

Shein’in küresel arzı, teknik olarak 279.992.500 adet B Grubu hisseden oluşuyor. Hisseler 47,60-49,50 Hong Kong doları fiyat aralığında sunuluyor. Arzın yaklaşık yüzde 10’u Hong Kong’daki yatırımcılara, kalan bölümü ise uluslararası yatırımcılara ayrıldı; yeniden dağıtım ve ek hisse satış seçenekleri bulunuyor. 7

Fiyatın üst seviyeden belirlenmesi hâlinde arzın 13,86 milyar Hong Kong doları, yani yaklaşık 1,77 milyar dolar toplaması ve Shein’i yaklaşık 27 milyar dolar değerlemesi bekleniyordu. Bu rakam, şirketin 2022’deki özel yatırım turunda ulaştığı yaklaşık 100 milyar dolarlık değerin yaklaşık yüzde 70 altında. 13

Daha sonraki haberlerde nihai fiyatın aralığın ortasına yakın, hisse başına yaklaşık 48,56 Hong Kong doları olabileceği; bu durumda yaklaşık 1,7 milyar dolar toplanacağı ve şirket değerlemesinin 26,5 milyar dolar civarında kalacağı belirtildi.

Goldman Sachs, Morgan Stanley ve JPMorgan işlemdeki başlıca ortak sponsorlar ve küresel koordinatörler olarak öne çıkıyor. Shein, yüklenici banka grubunu başka kurumları da kapsayacak şekilde genişletti. Toplam yüklenim ücretlerinin 306 milyon Hong Kong dolarına, yani yaklaşık 39 milyon dolara kadar çıkabileceği açıklandı. 12

Arzın "tamamen karşılanmış" olması, yatırımcıların gösterdiği talebin satışa sunulan hisse sayısına eşit veya daha yüksek olduğu anlamına gelir. Bu durum, hissenin borsada işlem görmeye başladıktan sonra yükseleceğini garanti etmez. Ayrıca geçici fiyat istikrarı ve ek tahsis düzenlemeleri, ilk günlerdeki talep görünümünü etkileyebilir. 2

Moolenaar neyle suçluyor?

ABD Temsilciler Meclisi Çin Komitesi Başkanı John Moolenaar, JPMorgan, Goldman Sachs ve Morgan Stanley’ye halka arzı desteklemekten vazgeçmeleri çağrısında bulundu. Moolenaar, bankaların tedarik zinciri Çin’in Sincan bölgesindeki zorla çalıştırma iddialarıyla ilişkilendirilen bir şirkete finansman sağladığını savunuyor.

Burada önemli bir ayrım var: Moolenaar’ın açıklaması Kongre kaynaklı siyasi bir çağrı niteliğinde; bankalar aleyhine verilmiş bir mahkeme kararı, düzenleyici kurum tespiti veya otomatik bir yasak değil. Mevcut haberlerde üç bankanın işlemden çekildiğine ilişkin bir bilgi bulunmuyor; bankalar halka arzın yüklenim yapısında yer almaya devam ediyor.

Tartışmanın merkezinde Shein’in Hong Kong izahnamesi de bulunuyor. Reuters’ın haberine göre belgede, Shein ürünlerinde Sincan’dan gelen pamuk bulunabileceği yönündeki iddialara bağlı riskler açıkça belirtilmedi. ABD’li yetkililer ve insan hakları kuruluşları, bölgede Uygurlar ve diğer azınlıkları etkileyen devlet destekli zorla çalıştırma programları bulunduğunu ileri sürüyor. Shein’in dosyasında ise daha genel bir itibar riski ifadesi kullanıldı.

Bu durum hem yatırımcıların bilgilendirilmesi hem de insan hakları açısından kritik bir tartışma yarattı. Daha kapsamlı açıklama yapılmasını isteyenler, yatırımcıların tedarik zincirindeki olası risklerin hukuki, ticari ve itibari sonuçlarını değerlendirebilmesi gerektiğini savunuyor. Shein’in Hong Kong dosyası ise önceki Batı piyasası girişimlerini zorlaştıran spesifik Sincan ifadeleri olmadan ilerledi. 13

Neden Hong Kong?

Hong Kong arzı, Shein’in New York ve Londra’da sonuçsuz kalan veya askıya alınan listeleme girişimlerinin ardından geliyor. Bu süreçlerde siyasi baskı, düzenleyici engeller ve tedarik zinciri açıklamalarına yönelik sorular öne çıkmıştı. 41518

Çin’in Hong Kong listelemesine onay vermesi önemli bir engeli ortadan kaldırdı. Merkez ofisi Singapur’da bulunan Shein, Çin’de kurulmuş ve üretim ağının önemli bölümü Çin’e bağlı bir şirket. Bu nedenle Hong Kong seçimi, şirketin küresel büyüme hedefleriyle Çin bağlantıları arasında denge kurma çabasının bir sonucu olarak değerlendiriliyor. 1824

Hong Kong, Batı piyasalarındaki listeleme girişimleri zorlaşan Shein’e halka açık piyasalara ulaşmak için yeni bir kapı açıyor. Ancak bu tercih, şirketin karşı karşıya olduğu temel soruları ortadan kaldırmıyor. Çalışma koşulları, tedarik zincirinin izlenebilirliği ve yatırımcılara sunulan bilgilerin kapsamı gündemde kalmaya devam edecek.

27 milyar dolarlık değerleme neden önemli?

Önerilen değerleme, Shein’in özel piyasalardaki zirvesine kıyasla ciddi bir düşüş anlamına geliyor. İndirimli değerlemenin arkasında daha yavaş büyüme beklentileri, yükselen işletme ve ithalat maliyetleri, düzenleyici riskler ve şirketin son derece düşük fiyatlı iş modelini aynı ölçekte sürdürüp sürdüremeyeceğine ilişkin belirsizlikler bulunuyor. 110

Şirketin iş modeli, en büyük pazarlarında da baskı altında. ABD’de düşük değerli ithalat paketlerine uygulanan istisnaların daraltılması, Shein’in doğrudan tüketiciye gönderim modelini ucuzlatan avantajı zayıflattı. Shein, politika değişikliğinin satışlarını olumsuz etkilediğini belirtti; artan ithalat maliyetleri de fiyatları ve kâr marjlarını tehdit ediyor. 1922

Bu nedenle halka arzın tamamlanıp tamamlanmayacağı tek başına yeterli soru değil. Yatırımcıların asıl değerlendirmesi gereken konu, Shein’in gümrük değişiklikleri, tüketiciyi koruma soruşturmaları, olası cezalar ve itibar kaybıyla aynı anda mücadele ederken büyümesini sürdürebilip sürdüremeyeceği.

İnsan hakları, düzenleme ve sürdürülebilirlik riskleri

Shein, ABD operasyonlarının Federal Ticaret Komisyonu tarafından soruşturulduğunu ve önemli miktarda para cezasıyla karşılaşabileceğini açıkladı. Şirket Avrupa’da da düzenleyici incelemelerle karşı karşıya. Önceki soruşturmalar ve cezalar, çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) konularını şirketin gündeminde tutuyor. 171923

Eleştiriler yalnızca Sincan iddialarıyla sınırlı değil. Çalışma standartları, tekstil atıkları, emisyonlar, ürün güvenliği, çevreyle ilgili beyanlar ve ultra hızlı modanın kısa ürün yaşam döngüsü de tartışılıyor. Bu riskler hukuki masraflar, uyum yatırımları, tüketici davranışındaki değişiklikler ve şirketin faaliyetlerine getirilebilecek sınırlamalar yoluyla finansal sonuç doğurabilir. 17

Shein’in halka arzı operasyonel olarak ilerliyor; ancak yatırım hikâyesi hâlâ tartışmalı. Güçlü talep, yatırımcıların şirketi önceki özel piyasa zirvesinden çok daha düşük bir değerlemeyle finanse etmeye hazır olduğunu gösterebilir. Fakat bu talep, şirketin açıklama yükümlülükleri, insan hakları sicili, düzenleyici sorunları veya jeopolitik riskleri çözmüş olduğu anlamına gelmez.