Ethereum arzı bir haftada 20.125 ETH arttı

Ethereum’un toplam arzı, 29 Ağustos 2026’da sona eren yedi günlük dönemde 20.125,33 ETH artarak yaklaşık 121,99 milyon ETH’ye yükseldi. Bu artışın temel nedeni, doğrulayıcılara 20.515,08 ETH ihraç edilmesine karşın EIP-1559 mekanizmasıyla yalnızca 389,76 ETH yakılması oldu. Böylece yeni ihraç, yakımın yaklaşık 53 katına çıktı. 6

Haftalık artış, toplam arzın yalnızca yaklaşık %0,016’sına denk geliyor. Dolayısıyla bu veri, tek başına büyük bir arz şoku anlamına gelmiyor. Yine de Ethereum’un mevcut parasal dengesini ortaya koyuyor: işlem ücretleri düşük kaldığında, doğrulayıcılara verilen yeni ETH miktarı protokolün dolaşımdan çıkardığı ETH’yi aşabiliyor.

Ethereum’un arzı neden arttı?

Ethereum arzı iki zıt akış arasındaki dengeyle belirleniyor. Proof-of-stake doğrulayıcıları, ağı güvence altına aldıkları için yeni ETH ödülleri alıyor. Buna karşılık EIP-1559, işlemlerde ödenen temel ücreti kalıcı olarak yakıyor. Net arz değişimi, bu iki akış arasındaki farktan oluşuyor. 7

İncelenen haftadaki tablo şöyleydi:

• Doğrulayıcı ihracı: 20.515,08 ETH
• EIP-1559 yakımı: 389,76 ETH
• Net arz artışı: 20.125,33 ETH 6

Yakım miktarı Ethereum’un işlem ücretlerine bağlı. Ağın blok alanına talep arttığında gas ücretleri yükseliyor ve yakılan ETH miktarı da artıyor. Talebin zayıf olduğu dönemlerde ise düşük temel ücretler, doğrulayıcı ihracının öne geçmesine yol açıyor. Bu nedenle ETH, yoğun zincir üstü faaliyet sırasında deflasyonist; sakin dönemlerde ise enflasyonist bir görünüm sergileyebiliyor.

Birleşme sonrası deflasyondan ılımlı enflasyona

Ethereum, Eylül 2022’de gerçekleşen Merge ile proof-of-work madenciliğinden proof-of-stake doğrulamasına geçti. Bu dönüşümün ardından işlem katmanındaki yeni ETH ihracı sona erdi ve doğrulayıcı ödülleri, arzın başlıca yeni ETH kaynağı hâline geldi. Ethereum.org, bu değişimin madencilik dönemine kıyasla yeni arzı önemli ölçüde azalttığını belirtiyor.

Ana ağ faaliyetinin güçlü olduğu dönemlerde, azalan ihracın etkisi EIP-1559 yakımlarıyla dengelenebiliyor veya yakım ihracı aşabiliyor. Ancak gas ücretlerinin ve ağ yoğunluğunun gerilemesi, yakılan temel ücret miktarını da düşürüyor. Ethereum’un zaman zaman deflasyonist, zaman zaman enflasyonist olması bu değişken yapıdan kaynaklanıyor; ağın arzı tek yönde ilerleyen sabit bir takvime bağlı değil.

Daha uzun vadeli veriler ise sınırlı bir net arz genişlemesine işaret ediyor. Şubat 2026’da yayımlanan tahminlerde, Merge’den bu yana arzın yaklaşık 950.000 ETH arttığı ve yıllıklandırılmış net enflasyonun yaklaşık %0,23 olduğu belirtildi. Kesin rakamlar kullanılan takip aracına ve ölçüm tarihine göre değişebildiği için bu değerler tahmin olarak değerlendirilmeli.

Bu eğilim 2024 ortasında da görülmüştü. Ethereum arzı o dönemde yaklaşık 72 gün boyunca art arda yükselmiş ve toplamda yaklaşık 50.000 ETH eklenmişti. Düşük temel ücretler bu sürecin başlıca nedenlerinden biriydi.

Dencun, yakım dinamiklerini nasıl değiştirdi?

Dencun yükseltmesi, EIP-4844 aracılığıyla blob işlemlerini Ethereum’a getirdi. Bu yapı, rollup’ların verilerini Ethereum’a daha düşük maliyetle aktarmasını sağladı. Yükseltme, Katman 2 işlemlerini ucuzlatarak ölçeklenebilirliği artırdı; ancak bazı Katman 2 işlemlerinin ana ağda yarattığı ücret baskısını da azalttı.

Dönemin haberlerine göre Ethereum’daki ortalama işlem ücretleri Dencun sonrasında yaklaşık dört kat düştü. Daha düşük ücretler, yakılan ETH miktarında da belirgin bir gerilemeye yol açtı. Buradaki temel denge şu: Daha ucuz Katman 2 işlemleri Ethereum kullanımını genişletebilirken, aynı zamanda ETH’nin deflasyonist olmasına katkı sağlayan ana ağ yakımlarını zayıflatabiliyor.

Bu durum, Katman 2 büyümesinin ETH’yi kalıcı olarak enflasyonist hâle getireceği anlamına gelmiyor. DeFi, NFT veya ücret yoğun diğer faaliyetlerin ana ağda yeniden güçlenmesi, temel ücretleri ve yakımı artırarak doğrulayıcı ihracını tekrar dengeleyebilir. 8

Daha fazla doğrulayıcı ödülü yakılabilir mi?

Önerilen seçeneklerden biri, staking katılımı arttıkça doğrulayıcı ödüllerinin daha büyük bir bölümünü yakmak. Teorik olarak bu yaklaşım, dolaşıma giren yeni ETH miktarını azaltarak ihraç ile yakım arasındaki farkı daraltabilir. 3

Ancak bunun doğrulayıcı ekonomisi açısından bir bedeli var. Daha yüksek yakım oranı, staking getirilerini azaltabilir ve ağı güvence altına almak için katılımı teşvik eden unsurları değiştirebilir. Bu nedenle öneri otomatik bir çözüm değil, arz kontrolü ile ağ güvenliği ve katılımı arasında kurulması gereken bir para politikası tercihi niteliğinde.

Ethereum, Bitcoin’den nasıl ayrılıyor?

Ethereum, Bitcoin’deki sabit ihraç modelini kullanmıyor. Bitcoin’in önceden belirlenmiş bir ihraç takvimi ve 21 milyon coinlik sert arz sınırı bulunuyor. Ethereum’da ise böyle bir üst sınır yok; net arz, proof-of-stake ihracı ile işlem ücretleri üzerinden yakılan ETH arasındaki dengeye göre değişiyor. 11

Bu yapı Ethereum’un arzını ağ talebine daha duyarlı hâle getiriyor. Yüksek işlem aktivitesi yakımı artırarak deflasyonist dönemler yaratabilirken, düşük ücretler doğrulayıcı ihracının yakımın önünde kalmasına neden olabiliyor. Bu nedenle son haftadaki artış, ETH’nin deflasyon fikrinden kalıcı olarak vazgeçtiğinin değil, Ethereum ana ağındaki mevcut blok alanı talebinin bir göstergesi olarak okunmalı.

Bundan sonra hangi veriler izlenmeli?

Ethereum’un arz yönünü anlamak için ana ağ gas ücretleri, EIP-1559 yakım miktarı, doğrulayıcı katılımı ve Katman 2 veri ekonomisi takip edilmeli. Ücret üreten faaliyetlerin kalıcı biçimde toparlanması net ihracı azaltabilir veya tersine çevirebilir. Ücretlerin düşük kalması ise Ethereum’u ılımlı biçimde enflasyonist bırakabilir.

Şimdilik 29 Ağustos verisi net bir ancak küçük bir dengesizliğe işaret ediyor: 20.515,08 ETH ihraç edildi, 389,76 ETH yakıldı. Ethereum’un arzı artıyor; ancak bu artışın ölçeği ve yönü, büyük ölçüde ana ağın ne kadar talep çektiğine bağlı olmaya devam ediyor.