Wildberries’in Tambov’daki lojistik merkezi ikinci saldırıda yok oldu

Ukrayna’ya ait İHA’lar, 25-26 Ağustos gecesi Rusya’nın Tambov bölgesindeki Kotovsk kentinde bulunan Wildberries lojistik merkezini vurdu. Tambov Valisi Yevgeny Pervyshov’un açıklamasına göre saldırının ardından çıkan yangın tesisi tamamen yok etti. Saldırıda 19 yaşındaki bir erkek beyin sarsıntısı, 49 yaşındaki bir kadın ise parmak kırığı nedeniyle yaralandı. 14

Wildberries saldırıyı doğruladı, tesisteki çalışanları tahliye etti ve bu merkeze yeni teslimat kabulünü durdurdu. Kotovsk’taki depo, 18 Temmuz’daki ilk saldırıdan yalnızca beş haftadan biraz fazla süre sonra yeniden hedef alındı. Böylece tek bir tesis, Rusya’nın ticari lojistik ağının savaş koşullarındaki kırılganlığının sembolüne dönüştü. 1314

Kotovsk’ta ne oldu?

Bölge valisine göre 19 İHA lojistik merkezini hedef aldı. Rus yetkililer, bunlardan 16’sının hava savunması tarafından etkisiz hale getirildiğini, üçünün ise binaya ulaşarak yangını başlattığını açıkladı. Tesisin daha sonra tamamen yıkıldığı bildirildi. 14

Bu saldırının can kaybı, aynı depoya düzenlenen ilk saldırıya kıyasla daha düşük oldu. Rus yetkililer 18 Temmuz’da Kotovsk’taki Wildberries deposunda yedi kişinin öldüğünü, 25 kişinin yaralandığını açıklamıştı. Aynı saldırı dalgasında Moskova bölgesindeki Elektrostal’da bulunan başka bir Wildberries tesisinde de can kayıpları yaşanmıştı. 7

26 Ağustos’taki saldırı öncesinde yapılan tahliye, yaralı sayısının sınırlı kalmasına yardımcı oldu. Ancak binanın tamamen yıkılması, Wildberries’in depolama ve dağıtım kapasitesindeki önemli merkezlerden birini devre dışı bıraktı.

Wildberries neden tekrar tekrar hedef alınıyor?

Kotovsk saldırısı, Rusya’nın en büyük çevrim içi perakendecisi Wildberries’e yönelik daha geniş bir saldırı dizisinin parçası oldu. Ukraynalı yetkililer, şirketin bazı lojistik merkezlerinin İHA üretiminde kullanılan bileşenlerin ve seyrüsefer ekipmanlarının tedarikinde rol oynadığını öne sürdü. Kyiv, saldırıları Rusya’nın askerî açıdan önem taşıyan altyapısını hedef alma stratejisinin bir parçası olarak sunuyor. Ancak bu iddialar Ukrayna hükümetinin açıklamalarına dayanıyor ve olayla ilgili haberlerde bağımsız olarak doğrulanmış değil. 716

Saldırıların perakendeci üzerindeki operasyonel etkisi büyük oldu. Reuters, üç haftadan kısa bir süre içinde Wildberries’e ait en az 20 tesisin saldırıya uğradığını; çıkan yangınların stokları yok ettiğini ve dağıtımı aksattığını bildirdi. Uydu görüntülerinin incelenmesine dayanan tahminlere göre yaklaşık 1,18 milyon metrekarelik depo alanı zarar gördü veya kullanılamaz hale geldi. Bu miktar, şirketin toplam kapasitesinin beşte birinden fazlasına karşılık geliyor. 3

2 Ağustos’ta Samara’daki bir Wildberries deposuna düzenlenen saldırı da bu zincirin parçalarından biriydi. Rusya’nın farklı bölgelerindeki diğer saldırılarla birlikte tekrarlanan yangınlar, yalnızca şirketi değil, ürünlerini Wildberries’in sipariş karşılama sistemine emanet eden satıcıları ve küçük işletmeleri de etkiledi. 45

Daha geniş askerî ve ekonomik baskı

Saldırılar, Ukrayna’nın Rusya’nın iç kesimlerindeki hedeflere yönelik uzun menzilli İHA operasyonlarını genişlettiğini gösteriyor. Lojistik tesisleri, sanayi bölgeleri ve petrol rafinerileri bu kampanyanın hedefleri arasında yer alıyor. Reuters, bu saldırıların Ukrayna hava savunmasının önleyici füze sıkıntısı yaşadığı bir dönemde gerçekleştiğini; rafinerilere yönelik saldırıların ise yakıt arzı üzerindeki baskıyı ve benzin sıkıntısını artırdığını bildirdi.

Bununla birlikte, Rusya’daki her yakıt veya ticaret kesintisini doğrudan Wildberries saldırılarına bağlamak mümkün değil. Daha sınırlı ve sağlam sonuç şu: Tekrarlanan saldırılar, Rusya’yı cephe gerisindeki çok daha geniş bir tesis ağını korumaya zorluyor. Ticari depolar da bu nedenle savaş döneminin lojistik ve ekonomik güvenlik sorununun bir parçası haline geliyor.

Saldırının Putin’in yeni kararnamesiyle bağlantısı

Kotovsk’taki depo, Vladimir Putin’in kritik altyapının sahipleri tesisleri yeterince koruyamaz veya saldırı sonrasında operasyonları zamanında yeniden başlatamazsa geçici devlet yönetimine izin veren kararnameyi imzalamasından iki gün sonra yok edildi. Düzenleme; yakıt ve enerji, sanayi, iletişim, kamu hizmetleri, ulaşım ve lojistik gibi sektörleri kapsıyor. 1718

Başbakan Birinci Yardımcısı Denis Manturov, kararnamenin kamulaştırma veya mülkiyet değişikliği anlamına gelmediğini söyledi. Manturov’a göre amaç, belirli güvenlik görevlerini yerine getirmek üzere devletin bir şirketin yönetimine müdahale edebilmesi.

Uygulamada ise kararname, Rus devletine özel işletmeler üzerinde ek bir baskı aracı sağlıyor. Stratejik tesislerden sorumlu şirketler güvenlik önlemlerini güçlendirmeye, faaliyet sürekliliğini korumaya ve hasarlı merkezleri hızla yeniden kurmaya zorlanabilir. Aksi halde varlıklarının yönetimini geçici olarak kaybetme riskiyle karşı karşıya kalabilirler.

Kotovsk deposunun ikinci kez vurulması, bu baskının neden acil hale geldiğini ortaya koyuyor. Kararnamenin nasıl ve ne ölçekte uygulanacağı henüz net değil; ancak Wildberries örneği, Rusya’daki büyük özel lojistik şirketlerinin artık yalnızca ticari değil, doğrudan güvenlik sorumluluğu taşıyan aktörler olarak görüldüğünü gösteriyor.