Apple’ın Avrupa Birliği’ndeki yeni App Store şartları ve komisyon oranları

Yeni şartlarla birlikte Initial Acquisition Fee ve Store Services Fee de kaldırılacak. Geliştiricilerin seçtikleri ödeme seçenekleri kombinasyonunu genel olarak AB’deki mağazalarda 12 ay boyunca koruması gerekecek. Alternatif ödeme kullanan uygulamalar için yeni çocuk güvenliği yükümlülükleri de getirilecek.

Apple değişikliği nasıl gerekçelendiriyor?

Apple, yeni yapının AB’deki karmaşık ücret rejimlerini sadeleştirdiğini savunuyor. Şirket ayrıca bazı oranların düşürüldüğünü, geliştiricilerin ödeme ve kampanya seçeneklerinin genişletildiğini ve kurulum başına alınan Core Technology Fee’nin işlem bazlı %5’lik komisyonla değiştirildiğini belirtiyor.

Bu model, AB’nin büyük teknoloji şirketlerini düzenlemek için yürürlüğe koyduğu Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamındaki baskının ardından geliyor. Apple’ın amacı, kendi ifadesiyle, hem App Store ekosistemini korumak hem de geliştiricilere daha fazla dağıtım ve ödeme seçeneği sunmak.

Epic Games neden “çöp ücret” diyor?

Fortnite’ın geliştiricisi Epic Games, Apple’ın yeni ücretlerini “junk fees” yani “çöp ücretler” olarak nitelendirdi. Epic’in itirazının merkezinde, Apple’ın ödeme işlemini kendisi gerçekleştirmese bile dış bağlantı üzerinden tamamlanan satışlardan komisyon almaya devam etmesi bulunuyor.

Epic CEO’su Tim Sweeney’ye göre Apple, kullanıcıyı uygulama dışındaki ödeme seçeneklerine yönlendiren bağlantılara ücret koyarak DMA’nın temel amacını ihlal ediyor. Sweeney ayrıca Apple’ın yeni yasaklar, kısıtlamalar ve kullanıcı deneyiminde ek sürtünmeler yarattığını; özellikle çocukları Apple’ın daha yüksek ücretli ödeme sistemine yönlendirmeye çalıştığını savundu.

Epic’in yaklaşımı şu noktaya dayanıyor: Geliştiriciler teknik olarak kullanıcıları dışarıdaki bir ödeme sayfasına gönderebilse bile Apple işlemden pay almaya devam ederse, alternatif ödeme seçeneği pratikte tam anlamıyla özgürleşmiş olmayacak. Epic, düzenleyicilerin bu yapıyı onaylaması hâlinde DMA’nın geliştiricilere yalnızca kâğıt üzerinde bir serbestlik tanıyan, ancak Apple’ın dijital ticaretten pay almaya devam ettiği etkisiz bir yasaya dönüşeceğini söylüyor. Bu, Epic’in iddiası; kesinleşmiş bir düzenleyici tespiti değil.

AB kurumlarının tutumu neden daha temkinli?

Eldeki kaynaklar, Avrupa Tüketici Örgütü BEUC ve Avrupa Komisyonu tarafında daha temkinli bir değerlendirme yapıldığını gösteriyor. Ancak mevcut kaynaklarda bu kurumların ayrıntılı ve doğrudan açıklamaları yer almadığından, belirli ifadeleri veya kesin bir onay tutumunu aktarmak mümkün değil.

Dolayısıyla şu aşamada tartışma, Apple’ın “daha sade ve esnek kurallar” anlatısı ile Epic’in “Apple alternatif kanallardan da geçiş ücreti alıyor” itirazı arasında şekilleniyor. Yeni şartların DMA’ya gerçekten uyum sağlayıp sağlamadığı, uygulamadaki denetim ve olası hukuki değerlendirmelerle daha netleşecek.

ABD’deki Epic–Apple davasıyla bağlantı

AB’deki tartışma, Epic’in ABD’de Apple’ın üçüncü taraf veya uygulama dışında tamamlanan işlemlerden komisyon alma yetkisine karşı yürüttüğü hukuk mücadelesini de yansıtıyor. Epic, ABD’de önerilen benzer ücretleri de “çöp ücretler” olarak tanımlıyor ve alt mahkemelerin bu ücretleri yasa dışı ve rekabete aykırı bulduğunu savunuyor.

Apple’ın ilgili ABD temyiz başvurusunun, ekim ayında başlayacak dönemde Yüksek Mahkeme tarafından görülmesi bekleniyor. Bir bölge mahkemesi, ücret anlaşmazlığını durdurma talebini reddetti ve Apple’dan geliştiricilerden talep etmeyi planladığı ücretleri açıklamasını istedi.

Bu nedenle 1 Ekim’de yürürlüğe girecek AB modeli yalnızca yeni bir fiyat listesi değil; Apple’ın uygulama ekosisteminde alternatif mağazalar, ödeme yöntemleri ve web satışları üzerindeki kontrolünün ne ölçüde süreceğini belirleyecek yeni bir hukuki ve ticari test niteliği taşıyor.