Visa’nın Stablecoin Ortağı Arayışı, Ödeme Rekabetinin Altyapı Katmanına Taşındığını Gösteriyor

Visa’nın yeni bir stablecoin mutabakat ortağı araması, yalnızca bir teknoloji tedarikçisi değiştirme hamlesi değil. Bu arayış, Mastercard’ın BVNK’yi satın almasıyla Visa’nın daha önce kullandığı önemli bir altyapı sağlayıcısının rakibinin kontrolüne geçmesinden kaynaklanan stratejik boşluğu gösteriyor.

Visa şimdi, kendi kurumsal stablecoin platformunu işletirken dönüşüm, likidite ve mutabakat gibi kritik işlevleri yerine getirebilecek, birden fazla ülkede lisanslı bir ortak arıyor.

Mastercard’ın BVNK satın alması Visa’da nasıl boşluk yarattı?

Londra merkezli stablecoin altyapı şirketi BVNK’nin Mastercard tarafından satın alınması 3 Ağustos’ta tamamlandı. Anlaşmanın peşin bedeli 1,5 milyar dolar olurken, performansa bağlı ödemelerle toplam değer 1,8 milyar dolara kadar çıkıyor. Bu tutarın 300 milyon dolarlık bölümü performans koşullarına bağlı.

BVNK, stablecoin ödemeleri için gereken altyapıyı sağlıyor ve Visa Direct ile bağlantılı işlemlerde de kullanılıyordu. Şirket Mastercard bünyesine girdikten sonra Visa açısından tarafsız bir hizmet sağlayıcı olmaktan çıktı. Visa’nın bildirilen teklif çağrısı (RFP) bu nedenle, satın alma sonrasında stratejik olarak erişilemez hâle gelen bir ilişkinin yerine yeni bir yapı kurma çabası olarak değerlendiriliyor.

Bu hamle, Visa’nın stablecoin stratejisinden vazgeçtiği anlamına gelmiyor. Aksine şirket, kontrol ettiği platform katmanını dışarıdan alacağı lisanslı işlem ve likidite hizmetlerinden ayırmaya çalışıyor.

Yeni ortak hangi görevleri üstlenecek?

Visa’nın aradığı şirketten beklenenler, sıradan bir ödeme API’sinin ötesine geçiyor. Bildirilen RFP’ye göre ortak; çeşitli stablecoin’leri destekleyip birbirleri arasında dönüşüm sağlayabilmeli, tezgâh üstü (OTC) işlem ve likidite hizmetleri sunabilmeli ve Open USD (OUSD) için mutabakat süreçlerini yürütebilmeli.

Pratikte bu ortak Visa’ya ve kurumsal müşterilerine şu alanlarda yardımcı olabilir:

• Desteklenen stablecoin’ler arasında dönüşüm yapmak,
• Büyük işlemler için halka açık borsa emir defterleri dışında likidite bulmak,
• Fon transferlerini düzenlemelere uygun mutabakat süreçlerinden geçirmek,
• Open USD işlemlerini diğer dijital dolarlarla birlikte desteklemek.

Böylece Visa, mutabakat hizmetini tek bir stablecoin’e veya ihraççıya bağlamak yerine çoklu stablecoin yaklaşımı sunabilir. Visa müşteriye dönük platformu ve çalışma ortamını kontrol ederken, ortak piyasa erişimi, işlem gerçekleştirme ve likidite gibi işlevleri sağlayacak.

Aday havuzu neden özellikle dar?

Visa’nın ABD, Kanada, Birleşik Krallık ve Singapur’da dijital varlık borsası lisanslarına sahip bir ortak aradığı bildiriliyor. Dört büyük pazarda aynı anda düzenleyici yetkiye sahip olma şartı, uygun şirketlerin sayısını önemli ölçüde azaltıyor.

Bu kriter, Visa’nın yalnızca token transferi yapabilen bir kripto teknoloji şirketi aramadığını gösteriyor. Şirketin ihtiyaç duyduğu ortakta şu özelliklerin bulunması gerekiyor:

• Birden fazla pazarda mevzuata uygun faaliyet gösterebilme,
• Kurumsal mutabakat için operasyonel kontroller,
• Büyük işlemleri destekleyecek yeterli likidite,
• Farklı para birimleri ve stablecoin’ler arasında güvenilir işlem altyapısı.

Çok ülkeli lisans zorunluluğu, küresel stablecoin ödemelerinin parçalı düzenlemelerle karşı karşıya olduğunu da ortaya koyuyor. Bir ülkede faaliyet gösterebilen sağlayıcı, aynı hizmeti başka bir pazarda sunamayabilir. Visa’nın şartları, stablecoin kullanımı sınır ötesi ödemeler ve kurumsal hazine işlemlerine doğru genişlerken hukuki ve operasyonel sürtüşmeyi azaltmayı hedefliyor.

Open USD bu arayışın neresinde?

Open USD, Visa, Mastercard ve Coinbase’in de aralarında bulunduğu 140’tan fazla şirketi bir araya getiren Open Standard konsorsiyumu tarafından geliştiriliyor. Proje, ABD dolarına sabitlenmiş ve tek bir ihraççının kontrolüne dayanmayan, ortak ekosistem modeline sahip bir stablecoin olarak tasarlanıyor.

Open Standard’ın açıkladığı modele göre şirketler Open USD’yi ücretsiz şekilde ihraç edip geri alabilecek ve işlem hacmi sınırıyla karşılaşmayacak. Rezervlerden elde edilen getirinin de küçük bir yönetim ücreti sonrasında ekosisteme katkı sağlayan ortaklarla paylaşılması planlanıyor.

Bu modelde likidite ve mutabakat kritik önem taşıyor. Çok sayıda banka, finans teknolojisi şirketi, ödeme sağlayıcısı ve kripto platformunu bir araya getiren bir yapı; farklı kurumları, cüzdanları, para birimlerini ve stablecoin’leri birbirine bağlayacak işlem altyapısına ihtiyaç duyuyor.

Visa’nın aradığı ortak, Open USD’nin yönetişiminin yerini almayacak. Bunun yerine OUSD’nin kurumsal müşteriler tarafından düzenlemelere uygun piyasalarda alınıp satılmasına ve mutabakat aracı olarak kullanılmasına yardımcı olacak bir işlem katmanı sağlayacak.

Visa kendi platformunu neden kuruyor?

Visa, 16 Temmuz’da bankalar, finans teknolojisi şirketleri ve kripto odaklı kuruluşların stablecoin işlemlerine tek bir Visa yönetimli ortam üzerinden erişmesini sağlayacak Visa Stablecoin Platformu’nu tanıttı. Platform; stablecoin ihraç etme, saklama, transfer etme ve geri alma gibi işlevleri destekliyor. Open USD ise platformun ilk desteklenen varlığı olarak öne çıkıyor.

Bu yapı, stablecoin altyapısında üçlü bir iş bölümü oluşturuyor:

• Visa Stablecoin Platformu: Kurumsal erişim, cüzdanlar ve stablecoin operasyonları için Visa’nın yönettiği ortam.
• Dış mutabakat ve OTC ortağı: Düzenlemelere uygun likidite, dönüşüm ve farklı pazarlarda işlem gerçekleştirme katmanı.
• Open Standard: Open USD’nin ortak yönetişim ve rezerv getirisi modelinin arkasındaki konsorsiyum yapısı.

Visa’nın ortak arayışı, kendi platformuna sahip olmanın uzman karşı taraflara duyulan ihtiyacı ortadan kaldırmadığını gösteriyor. Tam tersine, başarılı bir platformun likiditeye, borsalara ve mutabakat altyapısına güvenilir erişim sağlaması gerektiği için bu ortakların önemi artıyor.

Mastercard, Visa ve Stripe farklı yollar deniyor

Mastercard’ın BVNK satın alması, stablecoin altyapısını ödeme ağı bünyesine alma stratejisinin bir örneği. Visa ise bildirilen RFP ve Stablecoin Platformu üzerinden farklı bir yol izliyor: Kurumsal müşteri arayüzünü ve platform katmanını kendisi kontrol ederken piyasa işlemleri için lisanslı uzmanlarla çalışıyor.

Stripe’ın Bridge’i 1,1 milyar dolara satın alması ve Mastercard’ın BVNK hamlesi, stablecoin altyapısının artık yalnızca deneysel bir kripto ürünü olarak görülmediğine işaret ediyor. Ödeme şirketleri bu alanda dağıtım, likidite ve mutabakat kapasitesini stratejik bir varlık olarak konumlandırıyor.

Rekabetin yoğunlaştığı başlıca katmanlar şunlar:

• İhraç ve geri alma,
• Cüzdan ve hesap erişimi,
• Stablecoin’ler arası dönüşüm,
• OTC likiditesi,
• Mutabakat ve kayıtların karşılaştırılması,
• Uyum ve düzenleyici erişim,
• Bankalar, finans teknolojisi şirketleri ve ödeme ağları üzerinden dağıtım.

Yaklaşık 300 milyar dolara ulaşan stablecoin piyasası, bu katmanları ticari açıdan önemli hâle getiriyor. Daha büyük değişim ise dijital dolarlara kimin sahip olacağı değil, bu paraların kullanılmasını sağlayan altyapının kimin kontrolünde olacağı.

Open USD, USDC modelini sarsabilir mi?

Open USD’nin konsorsiyum yapısı, yönetişim ve rezerv getirilerinin tek bir ihraççıda toplanması yerine çok sayıda ekosistem katılımcısına dağıtılmasını amaçlıyor. Bu yaklaşım, tek bir şirketin stratejik kararlarına veya gelir modeline tamamen bağımlı olmak istemeyen kurumlar için cazip olabilir.

Ancak bu tasarım, yerleşik stablecoin’lerin otomatik olarak geride kalacağı anlamına gelmiyor. OUSD’nin başarısı; likiditeye, entegrasyonlara, düzenleyici kabule ve bankaların, işletmelerin, borsaların ve ödeme sağlayıcılarının token’ı gerçek işlemlerde destekleme isteğine bağlı olacak.

Bu noktada Visa’nın ortak arayışı önemli bir ayrıntıyı açığa çıkarıyor: Çok sayıda güçlü şirket tarafından desteklenen bir stablecoin bile farklı ülkelerde dönüşüm ve mutabakat için uzman altyapıya ihtiyaç duyuyor. Open USD’nin başarısı yalnızca yönetişim modeline değil, kurumların OUSD’yi diğer dijital dolarlarla birlikte güvenilir biçimde kullanabilmesine de bağlı.

USDC’nin mevcut likiditesi, entegrasyonları ve ağ etkileri hâlâ önemli avantajlar. Bu nedenle Open USD’nin, Circle’ın USDC merkezli modelini kısa sürede ortadan kaldıracağı söylenemez. Rekabetin yönü ise netleşiyor: İhraççı tek başına değer zincirinin tamamını kontrol etmek yerine, ödeme ağları ve konsorsiyumlar dağıtım, likidite ve rezerv ekonomisini birlikte yönetmeye çalışıyor.

Sonuç: Yarış artık yalnızca “hangi stablecoin kazanacak?” sorusu değil

Visa’nın bildirilen RFP’si, stablecoin’lerin deneysel blockchain projelerinden temel ödeme altyapısına doğru ilerlediğini gösteriyor. Mastercard’ın BVNK’yi satın alarak Visa’nın daha önce yararlandığı altyapıyı kendi ağına katması, Visa’yı dört büyük pazarda lisanslı yeni bir ortak aramaya yöneltti.

Aynı dönemde Visa Stablecoin Platformu, şirketin kurumsal müşteriler için stablecoin erişimini kendi kontrolünde tutmasını sağlıyor. Open USD ise bu platformun başlangıçta destekleyeceği, geniş bir konsorsiyum tarafından geliştirilen varlık olarak konumlanıyor.

Stablecoin rekabetinin merkezindeki soru artık yalnızca hangi token’ın kazanacağı değil. Asıl mücadele; tokenleştirilmiş paranın çevresindeki düzenlemeye tabi ödeme raylarını, likiditeyi, mutabakat süreçlerini ve müşteri arayüzlerini kimin kontrol edeceği üzerine kuruluyor.