Gazze'de Barış Süreci Alarm Veriyor: Netanyahu'nun Trump'ın Planını Reddetmesi ve Yeni Diplomatik Hamleler

Jared Kushner'ın Bölge Turu

ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı ve Orta Doğu Özel Temsilcisi Jared Kushner, önümüzdeki hafta İsrail ve Mısır'ı kapsayan bir ziyaret gerçekleştirecek . Axios'un haberine göre bu, Kushner'ın Ocak 2026'dan bu yana İsrail'e yaptığı ilk ziyaret olacak . Ziyaretin ana gündem maddesi, Trump'ın Barış Kurulu tarafından hazırlanan ve Hamas'ın silahsızlandırılması ile İsrail'in olası çekilmesini öngören 'Kapsamlı 20 Maddelik Barış Planı'nın bir sonraki aşamasını ilerletmek . Kushner'a, Barış Kurulu'nun Gazze Özel Temsilcisi Nikolay Mladenov ve eski İngiltere Başbakanı Tony Blair'in de eşlik etmesi bekleniyor .

Netanyahu'nun 15 Maddelik Planı Reddi

Diplomasideki en büyük çatlak, 9 Ağustos 2026'da geldi. Netanyahu, Bakanlar Kurulu toplantısında yaptığı açıklamayla Trump yönetimi tarafından desteklenen 15 maddelik planı açıkça reddetti: "İsrail 15 maddelik belgeyi reddediyor" . NPR'ın aktardığına göre Netanyahu, "İsrail ordusu, Hamas tam anlamıyla silahsızlandırılana kadar Gazze'den çekilmeyecek" ifadelerini kullandı . Netenyahu, "gerçek silahsızlanma, hayali bir silahsızlanma değil" vurgusu yaparak bu talebin "ağır silahları, hafif silahları, tüm silahları" kapsadığını belirtti . Bu açıklama, Trump'ın sadece haftalar önce Barış Kurulu ile Hamas arasında varılan anlaşmayı 'tarihi' olarak nitelendirmesinin ardından gelen nadir bir kamuoyu önünde kopuşu olarak kayıtlara geçti .

Anlaşmazlığın Özü: Silahsızlanma mı, Çekilme mi Önce?

Krizin merkezinde sıralama (sequencing) sorunu yatıyor. Trump yönetiminin desteklediği ve Barış Kurulu tarafından 30 Temmuz'da önerilen 15 maddelik plan, aşamalı bir süreç öngörüyor: Hamas silahlarını aşamalı olarak yeni bir yönetim organına teslim edecek, İsrail de buna paralel olarak Gazze'den çekilecek . Netanyahu ise bu yaklaşımı reddederek, İsrail güçlerinin Gazze'den çekilmesinin ön koşulunun Hamas'ın 'gerçek anlamda' silahsızlandırılması olduğunda ısrar ediyor . İki taraf arasındaki bu temel fikir ayrılığı, ateşkesin ikinci aşamasına geçişin önündeki en büyük engel olarak duruyor .

Trump'ın Netanyahu'ya Tepkisi

Netanyahu'nun reddinin iki ülke arasındaki ilişkileri gerdiğine dair çok sayıda haber bulunuyor. New York Times planı 'tehlikede' olarak tanımlarken , Wall Street Journal, ABD Başkanı'nın baskısına rağmen Netanyahu'nun 'Hamas'ın silahsızlanması ve İsrail'in eşzamanlı çekilmesi planını reddettiğini' yazdı . Politico ise Trump yönetiminin bu durumu 'şimdilik kabullenebileceğini', ABD'li yetkililerin Netanyahu'nun sözlerinden çok İsrail Savunma Kuvvetleri'nin (IDF) sahada ne yaptığına odaklandığını aktardı . Beyaz Saray'ın, Netanyahu'nun reddini nihai bir pozisyon olarak değil, bir müzakere taktiği olarak gördüğü ve koalisyon ortaklarının aşamalı bir yaklaşımı kabul edebileceğine dair bir bahis oynadığı belirtiliyor .

Ekim 2025 Ateşkesi Sonrası Çatışmalar

Kanıtlar, İsrail ordusunun Netanyahu'nun reddini izleyen haftada 'saldırılarını fiilen durdurduğunu' ve sahada nispi bir sakinlik olduğunu gösteriyor . Ancak Ekim 2025'te imzalanan ateşkesten bu yana geçen sürede aralıklı İsrail saldırıları ve Filistinli kayıpları rapor edilmeye devam ediyor . Politico'ya konuşan bir ABD'li yetkili, yönetimin başlangıçta İsrail'in barış önerisine saldırıları artırarak yanıt vermesinden 'hayal kırıklığına uğradığını', ancak daha sonra saldırıların azalmasından memnuniyet duyduklarını ifade etti .

Siyasi Arka Plan: 27 Ekim Seçimleri

Netanyahu'nun bu çıkışı, ülkenin 27 Ekim 2026'da yapılacak olan ve son derece çekişmeli geçmesi beklenen seçimlere sadece haftalar kala gerçekleşiyor . Sağcı koalisyon hükümetinden gelen siyasi baskı, Netanyahu'nun tutumunu şekillendiren en önemli faktörlerden biri. Güvenlik konularında en ufak bir zayıflık algısı seçmen nezdinde maliyetli olabilirken, Hamas'a taviz verdiği izlenimi yaratacak bir planı kabul etmek de tabanını tepkilendirme riski taşıyor . Politico, Netanyahu'nun reddinin kısmen 'İsrail'in tüm cephelerde zayıfladığı ve geri çekildiği yönündeki söylentilere' bir yanıt olduğunu yazdı .

Türkiye-Mısır Paralel Diplomasisi

Tıkanan süreci canlandırmak için sahada birden fazla kanal işliyor. 12 Ağustos 2026'da Mısır Genel İstihbarat Teşkilatı Başkanı Korgeneral Hasan Reşad ile Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT) Başkanı İbrahim Kalın, Kahire'de Hamas'ın üst düzey isimleri Halid Meşal, Halil el-Hayye ve Muhammed Hassan ile bir araya geldi . Bu görüşme, Gazze ateşkesini ve daha geniş barış sürecini ilerletmeyi amaçlayan paralel arabuluculuk çalışmalarının bir parçası . Mısır ve Türkiye, taraflar arasında aracı olarak yakın koordinasyon içinde çalışırken, Kahire'de Mısır, Katar ve Türkiye'nin arabuluculuğunda tüm Filistinli grupların katılımıyla ikinci bir görüşme turu daha düzenlendi . El-Kahire Haber'in aktardığına göre bu görüşmeler, 10 Ekim 2025'te imzalanan Şarm El-Şeyh Barış Anlaşması'nın ikinci aşamasının uygulanmasına odaklanıyor .

Özet

Diplomatik manzara, yüksek riskli bir açmazla karakterize ediliyor. Hamas ABD destekli aşamalı planı kabul ederken, Netanyahu kritik bir seçim öncesinde bunu kamuoyu önünde reddetti. Kushner bölgeye giderek ABD yönetiminin tezlerini savunmaya hazırlanırken, Mısır ve Türkiye diyaloğu canlı tutmak için devrede. Önümüzdeki hafta, İsrail'in aşamalı bir süreci kabul edip etmeyeceği ya da herhangi bir çekilmeden önce Hamas'ın tamamen silahsızlandırılmasında ısrar edip etmeyeceği sorusu yanıtlanmaya çalışılacak. Barış Kurulu heyetinin hem Kudüs hem de Kahire'de görüşmeler yapması bekleniyor .