İsrail'in Suriye'de Artan Askeri Varlığı: Kara Harekatları, Bakanın Savaş Söylemi ve ABD'den Gelen Fren

Aralık 2024'te Beşar Esad rejiminin çöküşünün ardından İsrail, güney Suriye'deki askeri operasyonlarını önemli ölçüde artırdı. Kara harekatları, askeri noktaların kurulması ve sivillerin gözaltına alınması neredeyse günlük rutin haline geldi. Tam da bu sırada, üst düzey bir İsrail bakanı Suriye ile savaşın kaçınılmaz olduğunu açıkça ilan ederken, ABD İsrail'in Suriye'deki askeri serbestisine sınırlama getirdi.

Güney Suriye'de Artan İsrail Kara Harekatları

En yoğun İsrail askeri faaliyeti, işgal altındaki Golan Tepeleri sınırındaki Suriye'nin güney vilayetleri Dera ve Kuneytra'da yoğunlaştı.

• BM Tampon Bölgesinin İşgali: İsrail, Birleşmiş Milletler gözetimindeki tampon bölgeye asker sevk ederek, Hermon Dağı'ndan Kuneytra şehri üzerinden Dera'nın batı kesimlerine kadar uzanan dokuz askeri nokta kurdu .
• Haziran 2026'daki Tırmanış: Suriye İnsan Hakları Gözlemevi (SOHR), 2026'nın ilk yarısında güney Suriye'de yüzlerce İsrail operasyonu kaydetti. Bu sayı Mayıs 2026'da 78'e ulaşarak zirve yaptı .
• Tek Günde Rekor Harekat: 19 Temmuz 2026'da İsrail güçleri 24 saat içinde Dera ve Kuneytra'da yedi kara harekâtı ve iki saldırı düzenlerken, yoğun insansız hava aracı ve helikopter uçuşları da eşlik etti .
• Tekrarlanan Baskınlar: 25 Temmuz 2026'da İsrail güçleri Dera ve Kuneytra'ya altı kara harekâtı düzenledi; ev baskınları, geçici kontrol noktaları kurulumu ve sivillerin sorgulanmasını içerdi . 5 Ağustos, 13 Ağustos ve 14 Ağustos 2026'daki benzer harekatlar Mariya köyü, Vadi el-Rakad bölgesi gibi yerleri hedef aldı .
• Kontrol Noktası Kurulumu: 2 Ağustos 2026'da İsrail güçleri, güney Kuneytra'da Al-Hiran–Al-Rafid yolu üzerinde geçici bir kontrol noktası kurarak sivilleri durdurup aradı .

SOHR, 2026'nın ilk yarısında güney Suriye'de kara harekatları, baskınlar, arazi temizleme faaliyetleri ve sivil gözaltıları da dahil olmak üzere 384 İsrail askeri operasyonu kaydetti . Suriyeli Sijil Merkezi'nin ayrı bir raporu ise Ağustos 2025 ile Mayıs 2026 arasında Suriye topraklarında en az 1.672 İsrail ihlali olduğunu belgeledi .

Bakan Amichai Chikli'nin Sertleşen Söylemi

İsrail Diaspora İşleri Bakanı Amichai Chikli, Suriye ile daha geniş bir savaş olasılığı hakkında en açık sözlü İsrailli yetkili oldu.

• Aralık 2025: 'Savaş Kaçınılmaz' — Esad'ın düşüşünün birinci yılında düzenlenen bir askeri geçit töreninde Suriye askerlerinin Gazze yanlısı sloganlar attığı görüntüler ortaya çıktıktan sonra Chikli, X hesabından şu paylaşımı yaptı: 'Savaş kaçınılmaz' . Kudüs merkezli bir haber kuruluşuna verdiği röportajda, görüntülerin Şam'da 'bir cihat devleti ve cihat ordusunun' ortaya çıktığını gösterdiğini söyledi .
• Haziran 2026: 'Er ya da Geç' — Bir dizi radyo röportajında Chikli, İsrail'in 'er ya da geç Suriye ile savaşacağını' belirterek, Şam ve Ankara'nın İran'dan 'çok daha sorunlu bir mesele' olduğunu ekledi . Suriye, Türkiye, Katar ve Pakistan'ı kapsayan 'radikal bir Sünni şer ekseni' tanımladı .
• Ağustos 2026: 'Mutlak Kesinlik' — Chikli söylemini daha da ileri taşıyarak Suriye'yi 'steroidli Gazze' olarak nitelendirdi ve Suriye ile savaşın 'mutlak bir kesinlik' olduğunu ve 'bundan kaçış olmadığını' söyledi . Bu iddiayı en son 14 Ağustos 2026'da sosyal medyada yineledi .

Chikli'nin bu açıklamaları, İsrail basınında görevdeki bir bakandan Suriye'ye karşı gelecekteki bir savaşa dair yapılan en güçlü kamu tahmini olarak tanımlandı.

ABD'den İsrail Operasyonlarını Frenleme Adımı

İsrail'in Suriye'deki askeri operasyonları genişlerken, ABD giderek daha kısıtlayıcı bir tavır aldı.

• Temmuz 2025: ABD'den Saldırıları Durdurma Talebi — Axios haber sitesinin aktardığına göre, Trump yönetimi İsrail'den güney Suriye'deki Suriye askeri birliklerine yönelik saldırıları durdurmasını istedi. İsrail, Amerikalı yetkililere bu talebe uyacağını bildirdi .
• Temmuz 2025: ABD'den Kamuoyu Önünde Onaylamama — Dışişleri Bakanlığı, İsrail'in Suriye'deki hava saldırılarını kamuoyu önünde kınadı. Sözcü Tammy Bruce, ABD'nin 'son İsrail saldırılarını onaylamadığını' belirtti .
• Temmuz 2026: Trump Netanyahu'ya Yeniden Konuşlanma Çağrısı Yaptı — Başkan Trump, bir telefon görüşmesinde Başbakan Netanyahu'ya İsrail'in güçlerini Suriye'den yeniden konuşlandırmaya başlaması gerektiğini söyledi. Trump, İsrail askerlerinin Suriye topraklarındaki varlığının gerginlik yarattığını ve tırmanışa yol açabileceğini belirtti .
• 14 Ağustos 2026: İlk Kez Net Ret — Başkan Trump, İsrail'in Suriye'de bir saldırı düzenleme talebini bloke etti. İsrail basını, bunun ABD'nin bir İsrail saldırı talebini ertelemek yerine açıkça reddettiği ilk olay olduğunu yazdı . Bu ret, Türkiye'nin ABD onaylı bir çerçevede Suriye'deki nüfuzunu genişletme çabasıyla aynı döneme denk geldi .

Bildirilen ABD 'veto'su, Washington'un duruşunda bir değişime işaret ediyor. İsrail medyası, bloke edilen talebin Suriye'deki Türk hedefleriyle ilgili olduğunu ve Beyaz Saray'ın İsrail'in Türk hedeflerini vurma talebini birkaç hafta önce reddettiğini bildirdi .

Stratejik Tablo: Tampon Bölgeden Potansiyel Savaşa

Devam eden kara harekatları, bakanlık söylemi ve artan ABD kısıtlamaları karmaşık bir tablo çiziyor. Esad'ın düşüşünden bu yana İsrail, güney Suriye'de fiilen ilan edilmemiş bir tampon bölge oluşturdu, neredeyse günlük devriyeler düzenliyor ve geçici pozisyonlar kuruyor. Chikli'nin giderek sertleşen uyarıları —İsrail basınının görevdeki bir bakandan savaşa dair benzeri görülmemiş bir tahmin olarak nitelendirdiği—, hükümetin Türkiye'nin desteklediği Suriye'nin yeni liderliğiyle yüzleşmeye artan bir istekliliğini gösteriyor.

Bu arada ABD, önce kısıtlama talebinde bulunmaktan bunu dayatmaya geçti; önce İsrail güçlerinin Suriye'den yeniden konuşlandırılmasını istedi, ardından ilk kez bir saldırı talebini açıkça reddetti. Türkiye'nin Suriye'deki ayak izinin genişlemesiyle aynı zamana denk gelen bu değişim, İsrail'in Suriye'deki hareket özgürlüğünün son yılların herhangi bir noktasından daha keskin kısıtlamalarla karşı karşıya olduğunu gösteriyor.

Sonuç

Aralık 2024'ten bu yana İsrail'in güney Suriye'deki askeri operasyonları rutin ve yoğun bir hal aldı; yüzlerce kara harekâtı, onlarca askeri nokta ve sık sık sivil gözaltıları yaşandı. Bakan Chikli'nin Suriye ile savaşın 'mutlak bir kesinlik' olduğu yönündeki beyanı, hükümetin sertleşen duruşunu gösteriyor. Ancak daha önce İsrail operasyonlarını destekleyen ABD, artık İsrail'in saldırı taleplerini bloke etmeye ve güçlerinin geri çekilmesini talep etmeye başladı; bu da Washington'un bölgesel duruşunda önemli bir değişime işaret ediyor.