Putin’in 2026 Planı: NATO ve AB’yi İçeriden Çökertme Hedefi

Strateji en az iki temel cephede yürütülüyor: NATO’nun kolektif savunma taahhüdünü test etmek ve Ukrayna ile NATO üyesi Romanya arasında stratejik bir konumda bulunan Moldova’yı istikrarsızlaştırmak.

Moldova: Rusya’nın Ukrayna’dan Sonraki En Önemli Hedefi

Moldova, Kremlin’in geniş planlarında merkezi ve giderek daha kritik bir rol oynuyor. Batılı istihbarat yetkililerine göre Kremlin’in mevcut öncelik hiyerarşisinde iki ana görev tanımlanmış durumda: Ukrayna’yı fethetmek birinci, Moldova üzerinde kontrol sağlamak ise ikinci sırada.

Moldova’nın stratejik değeri büyük. Kiev ve Avrupa üzerinde daha fazla baskı kurmak için bir sıçrama tahtası olarak konumlandırılmış durumda. Kremlin’in, güney Ukrayna üzerinden halihazırda Rus askerlerinin konuşlu olduğu ayrılıkçı Transdinyester bölgesine bir kara koridoru oluşturma hedefinden de vazgeçmediği belirtiliyor.

Moldova’yı İstikrarsızlaştırma Gizli Operasyonu

Araştırma, Başkan Maya Sandu liderliğindeki Moldova’nın Avrupa yanlısı hükümetini raydan çıkarmak için tasarlanmış çok katmanlı bir Kremlin kampanyasını detaylandırıyor. Operasyon birkaç farklı taktiği birleştiriyor:

• Sırbistan, Bosna ve Rusya’da Eğitim Kampları: Rus askeri istihbaratı (GRU), Sırbistan, Bosna ve Moskova bölgesinde genç Moldovalılara yönelik eğitim kampları düzenledi. Katılımcılara silah kullanımı, sokak kavgası ve kolluk kuvvetlerine direnme konularında eğitim verilmesi karşılığında yaklaşık 400 euro ödendi.
• Devasa Oy Satın Alma Planı: Operasyon, Rusya başkanlık idaresi başkan yardımcısı Sergey Kiriyenko tarafından yönetiliyor. Moldova’da 1 milyar dolarlık bir banka dolandırıcılığı nedeniyle 15 yıl hapis cezasına çarptırılan kaçak oligark İlan Şor, kilit bir aracı olarak kullanılıyor. Mevcut aşamada plan, 150 binden fazla Moldovalı vatandaşa, Rus yanlısı adaylara oy vermeleri ve Avrupa entegrasyonuna karşı çıkmaları için para ödenmesini içeriyor. Bu, daha önceki benzer planların üzerine inşa edilmiş durumda: 2024’te Moldovalı polis, Rus bankası Promsvyazbank aracılığıyla cumhurbaşkanlığı seçimleri ve AB referandumunda oy satın almak için 39 milyon dolar transfer edildiğini ortaya çıkarmıştı. 2025 tarihli bir Moldova İstihbarat ve Güvenlik Servisi (SİS) raporu, söz konusu referanduma kapsamlı Rus müdahalesini doğrulamıştı.
• Paralı Rahipler, Siber Saldırılar ve Propaganda: Kampanya ayrıca Ortodoks din adamlarına Rus yanlısı anlatıları yaymaları için ödeme yapılmasını ve sivil toplum genelinde koordineli siber saldırılar ile dezenformasyon ağlarını içeriyor. Daha geniş hedef ise politikacıları, gazetecileri ve uzmanları Kremlin söylemlerini yaymaları için işe alarak ülke içindeki bölünmeleri derinleştirmek.

Enerji Altyapısının Silah Olarak Kullanılması: Ukrayna ve Moldova’ya Saldırılar

Araştırma, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik geniş çaplı enerji savaşını doğrudan Moldova’nın istikrarsızlaştırılmasına bağlıyor. Strateji, Ukrayna altyapısına yönelik, Moldova üzerinde doğrudan ve yıkıcı sıçrama etkileri yaratan saldırıları içeriyor.

• Ukrayna Şebekesine Saldırılar: Aralık 2025 ile Şubat 2026 arasında Rusya, Ukrayna’nın enerji altyapısına 15 büyük saldırı düzenledi; bu, önceki üç kış aylarında görülen ortalama saldırı oranının üç katından fazla. Haziran 2026 tarihli bir BM İnsan Hakları Ofisi (OHCHR) raporu, Rus silahlı kuvvetlerinin 2025-2026 kışı boyunca enerji üretim, iletim ve dağıtım tesislerini sistematik olarak hedef aldığını ve genellikle koordineli dalgalar halinde yüzlerce silah kullandığını doğruladı.
• Moldova’nın Enerji Hattına Darbe: Mart 2026’da bu saldırılar Moldova için kritik bir noktaya ulaştı. Güney Ukrayna’daki enerji altyapısına yönelik bir Rus insansız hava aracı (İHA) saldırısı, Moldova’nın Romanya’ya bağlanarak elektriğinin %70’ine kadarını sağlayan yüksek gerilimli İsakça-Vulcănești enerji hattını devre dışı bıraktı. Moldova parlamentosu daha sonra enerji sektöründe 60 günlük olağanüstü hal ilan edilmesi yönünde 72-101 oyla karar aldı.
• Çevresel Tehdit: Mart 2026’nın başlarında, batı Ukrayna’daki Novodnistryovsk hidroelektrik santraline düzenlenen ayrı bir İHA saldırısı, Moldova’nın içme suyunun %70’inin kaynağı olan Dinyester (Nistru) Nehri’nde büyük bir petrol sızıntısına neden olarak enerji acil durumuna çevresel ve halk sağlığı krizi de ekledi.

Daha Geniş Tehdit: NATO Üyesine Olası Saldırı (2026–2029)

Moldova’ya yönelik soruşturma, Batılı istihbarat servisleri tarafından duyulan daha büyük bir alarmın parçası. 6 Ağustos 2026’da Wall Street Journal, Putin’in NATO’nun 5. Maddesi’ni test etmek ve ittifakı parçalamak için bir NATO üyesine sınırlı bir saldırı başlatabileceği uyarısında bulunan yeni ABD istihbarat değerlendirmelerini raporladı.

Böyle bir saldırının zaman çizelgesi 2026 sonbaharı ile 2029 arası olarak belirlenmiş durumda. Üzerinde durulan senaryolar siber saldırılar ve gizli sabotajdan, Baltık ülkeleri veya Polonya gibi NATO’nun doğu kanadındaki bir ülkeye küçük çaplı bir kara harekâtına kadar uzanıyor.

NATO’nun Doğu Kanadında Hibrit Tehditler ve Sahte Bayrak Korkuları

Doğrudan bir askeri sondaj tehdidinin yanı sıra, hızlanan bir hibrit operasyon kampanyası yürütülüyor. En büyük korkulardan biri, Rusya’nın düzenleyebileceği bir sahte bayrak saldırısı.

• Sahte Bayrak Uyarısı: 6 Ağustos 2026’da Litvanya Savunma Bakanı Robertas Kaunas, Rusya’nın ele geçirdiği Ukrayna yapımı İHA’ları kullanarak Baltık ülkelerine karşı sahte bayrak operasyonu düzenleyebileceğini belirtti. Polonya Başbakan Yardımcısı ve Savunma Bakanı Władysław Kosiniak-Kamysz de 21 Temmuz’da benzer bir uyarı yapmıştı.
• Hava Sahası İhlallerinde Artış: Rus uçak, İHA ve füzelerinin NATO hava sahasını ihlal etme eğilimi keskin bir şekilde arttı. Tespit edilen olaylar 2022’de sadece 4 iken 2025’te 18’e yükseldi. Durum 2025’in ikinci yarısında dramatik bir şekilde tırmandı: Sadece Eylül 2025 ile Ocak 2026 arasında 30 şüpheli veya doğrulanmış ihlal kaydedildi.

Tırmanma Penceresi: ‘En Erken 2026 Sonbaharı’

Polonyalı ve Baltık yetkililer, Putin’in en erken 2026 sonbaharında bir krizi tetiklemeye çalışabileceği uyarısında bulundu. Bu, daha önceki değerlendirmelerle de örtüşüyor. Haziran 2025’te Alman Savunma Bakanlığı Genelkurmay Başkanı Orgeneral Carsten Breuer, BBC’ye yaptığı açıklamada, Rusya’nın tank üretimindeki büyük artışa atıfta bulunarak, dört yıl içinde Rusya’nın NATO’ya saldırısının gerçekçi bir senaryo olduğu uyarısında bulunmuştu.

Kilit belirsizlik: Orijinal NYT soruşturması, iki ülkeden ismi açıklanmayan yetkililere dayanıyor. Kremlin iddiaları yalanladı. Ancak haber, ABD ve Avrupa istihbarat değerlendirmeleri, enerji saldırıları ve hava sahası ihlallerine ilişkin açık kaynak verileri ve Moldova seçimlerine ilişkin bağımsız araştırmacı gazetecilik tarafından destekleniyor.