Hürmüz Boğazı Krizi Küresel Alüminyum Piyasasını Nasıl Yeniden Şekillendirdi?

Emirates Global Aluminium'ın Al Taweelah tesisi, Mart ayında bir İran saldırısı sonucu durdu. EGA, 12 Ağustos 2026 itibarıyla tesisin yalnızca %18 kapasite ile çalıştığını ve 2027 başına kadar tam üretime dönülemeyeceğini bildirdi . EGA, üretimi eski haline getirmek için 400 milyon dolar harcıyor . Tesisin alümina rafinerisi üretimi 2026'nın ilk yarısında neredeyse yarı yarıya düşerek 602.000 tona geriledi .

Nisan 2026'da Körfez bölgesinin toplam alüminyum üretimi son on yılın en düşük seviyesine indi . Hasar ve lojistik kısıtlamalar, küresel zincirden net ~2 milyon ton yıllık arz kaybına yol açtı .

Küresel Deniz Yoluyla Alümina Ticareti

Orta Doğulu alüminyum tesisleri, büyük ölçüde ithal edilen alümina ve boksite bağımlıdır. Bu hammaddeleri taşıyan gemiler, 9 Mart 2026 itibarıyla Hürmüz'ü pas geçmeye başladı . Wood Mackenzie, Boğaz'ın kapanmasının Orta Doğu tesislerine giden alümina arzının %60'ına kadarını kesebileceğini ve potansiyel olarak 2026'da 3–3,5 milyon tonluk bir üretim kaybına yol açabileceğini tahmin ediyor . Küresel deniz yoluyla dökme alümina ticareti, 2026'nın ikinci çeyreğinde %4 düşüşle 10,4 milyon tona geriledi; bunda başlıca etken, kilit ithalatçı ülkelerin Hürmüz nedeniyle erişiminin kesintiye uğraması oldu .

LME Alüminyum Fiyat Hareketleri

Fiyatlar, Mart başındaki yaklaşık 3.400 $/ton seviyesinden 2 Haziran 2026'da dört yılın zirvesi olan 3.855 $/tona fırladı (S&P Global, yılbaşından bu yana en yüksek seviyeyi 3.854 $/mt olarak doğruladı) . Haziran ortasındaki kısa süreli ABD-İran anlaşması keskin bir düşüşe neden oldu: LME spot alüminyum 15 Haziran'da 3.418 $/mt'ye, üç aylık kontrat ise 3.380 $/mt'ye geriledi . Temmuz sonunda savaş primi büyük ölçüde silinmişti: LME üç aylık alüminyum, çatışma öncesi seviyeler olan 3.170 $/ton civarına gerilemişti . Ancak Hürmüz müzakereleri tıkanınca fiyatlar yeniden yükselişe geçti ve 11 Ağustos 2026 itibarıyla ~3.337 $/tona çıkarak Haziran sonuna göre %8'den fazla arttı .

Tedarik Zinciri ve Diğer Temel Metaller Üzerindeki Baskı

Hürmüz Boğazı normalde yılda yaklaşık 5,14 milyon ton birincil alüminyum taşıyordu — bu, bölge üretiminin yaklaşık %75'i ve küresel arzın kabaca %9'u anlamına geliyordu . Norsk Hydro, Temmuz sonunda hammadde sevkiyatları engellenmeye devam ettiği sürece küresel alüminyum piyasasının derinleşen açıklarla karşı karşıya olduğu uyarısında bulundu . ABD'li alüminyum alıcıları daha da yüksek fiyatlarla karşılaştı; ek olarak uygulanan Section 232 gümrük vergileri arz sıkışıklığını derinleştirince iç piyasa primleri ton başına 6.000 doların üzerine çıktı . BM, Hürmüz'deki kesintinin doğalgaz ihracatında %95'lik bir düşüşe yol açtığını ve alüminyumun ötesinde gübre ve sanayi ürünlerinde de ciddi yan etkiler yarattığını bildirdi .

Diplomatik Görünüm

Uluslararası Enerji Ajansı'nın (IEA) 12 Ağustos 2026 itibarıyla yaptığı en son değerlendirmeye göre, Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ulaşılamaz görünüyor ve diplomatik bir çözüm ufukta gözükmüyor . Tıkanan ABD-İran müzakereleri, uzun süreli bir arz kesintisi korkusunu canlı tutuyor ve son dönemde fiyatların ton başına 3.300 doların üzerinde tutunmasını sağlıyor .