Yasaklı Rus Yakıtı Hâlâ AB Limanlarına Ulaşıyor: Petrol Gelirini Canlı Tutan Üç Boşluk

AB'nin Ocak 2026'da Rus ham petrolünden üretilen rafine petrol ürünlerinin ithalatını yasaklamasının üzerinden yedi aydan fazla geçmesine rağmen, uygulamadaki boşluklar bu ticaretin devam etmesine ve hatta bazı durumlarda hızlanmasına olanak tanıyor. Temmuz 2026'da yayınlanan bir analiz, bu üç bağlantılı kanalın, bloğun Moskova'yı petrol gelirinden mahrum bırakma hedefine rağmen Rus enerji gelirlerinin Batı pazarlarına akmaya devam etmesini sağladığını belgeliyor.

Rafineri Boşluğu: Üçüncü Ülke Aracıları

Kaçış stratejisinin merkezinde araştırmacıların "rafineri boşluğu" olarak adlandırdığı yöntem yer alıyor. Bu düzenlemeye göre Rusya, ham petrolünü öncelikle Hindistan, Türkiye ve Çin'deki rafinerilere ihraç ediyor. Bu rafinerilerde Rus petrolü, Rus olmayan ham petrolle birlikte işleniyor . Ortaya çıkan rafine yakıt daha sonra AB alıcılarına satılıyor. Alıcılar da rafinerilerden yakıtın "Rus olmayan" bir üretim hattından geldiğini belirten taahhütnameleri kabul ediyor .

Bu sistemi doğrulamak son derece zor. AB'deki operatörlerin, ürünlerin ayrıştırıldığına dair belgeli kanıt talep etmesi gerekiyor ancak CREA ve diğer analistler, üçüncü ülke rafinerilerinden alınan kağıt üzerindeki taahhütnamelerin güvenilir uygulama mekanizmalarıyla desteklenmediği konusunda uzun süredir uyarıda bulunuyor .

CREA tahminlerine göre, 2026 yılının sadece ilk yarısında AB bu yolla yaklaşık 1 milyar Euro değerinde yakıt ithal etti . Temmuz verileri sorunun kötüleştiğini gösteriyor: Kısmen Rus ham petrolü kullanan rafinerilerden gelen 18 sevkiyat Temmuz ayında AB limanlarına girerken, bu sayı Haziran ayındaki 8 sevkiyatın iki katından fazla . İspanya ve Kıbrıs Temmuz sevkiyatlarından yedişer adet alırken, Hırvatistan, Fransa, Yunanistan, İtalya, Malta ve Hollanda da teslimat aldı. Bu sevkiyatlardan sekizi Türkiye rafinerileri, beşi Hindistan ve beşi Gürcistan üzerinden geldi .

G7 Bağlantılı Tankerler: Yunan Çıkışı

Petrol fiyat tavanını baltalayan ikinci kanal, G7 bağlantılı nakliyenin artan rolü. Temmuz 2026'da, G7+ şirketlerine ait, bu şirketler tarafından işletilen veya onların bayrağını taşıyan tankerler, Rusya'nın ham petrol ihracatının %36,2'sini taşıdı; bu oran bir yılın en yüksek seviyesi olup Haziran ayındaki %34,4'ten yükseldi . Rusya o ay günde 4,3 milyon varil ham petrol ihraç etti .

Bu artışın ana itici gücü Yunan nakliye operatörleri. Yunan bağlantılı tankerlerin taşıdığı miktar Haziran'da 24,9 milyon varilden Temmuz'da 26,4 milyon varile yükseldi; bu son üç yılın en yüksek aylık hacmi ve Yunanistan'ı Rus ham petrol ticaretinde zirvede tutuyor . Yunanistan daha sıkı denizcilik denetimlerine direnirken, gemileri G7+ bayrakları veya sigortaları altında Rus ham petrolü taşımaya devam ederek Moskova için nakliye maliyetlerini düşük tutuyor .

Bu önemli çünkü G7 bağlantılı tanker hizmetlerine erişim, Rusya'nın fiyat tavanının üzerinde satış yapmasına ve tamamen daha eski, yavaş ve pahalı "gölge filo" gemilerine yönelmek zorunda kalmamasına olanak tanıyor .

Belçika İstisnası: Rus LNG'sine %100 Bağımlılık

Üçüncü kanal bir boşluktan ziyade enerji politikasındaki bir gedik. CREA, Belçika'nın Temmuz 2026'da tüm LNG ithalatını Rusya'dan sağladığını vurguladı; bu da ülkeyi o ay için LNG arzında %100 Rusya'ya bağımlı hale getirdi . Belçika o ay yaklaşık 0,4 milyon ton LNG'yi yalnızca Rusya'dan ithal etti .

Bu durum, kısmen İran çatışmasının diğer LNG kaynaklarını kesintiye uğratmasıyla Orta Doğu arzının aksamasından kaynaklandı . Avrupa'nın beşinci büyük LNG ithalatçısı olan Belçika'nın toplam LNG ithalatı, geçen yılın aynı ayına göre Temmuz ayında %40'tan fazla düştü . Bu, AB üye devletlerinin petrol yaptırımları uygularken bile yapısal olarak Rus gazına bağımlı kaldığını ve büyük bir uygulama ile enerji politikası açığını ortaya koyuyor.

Petrol Fiyat Tavanı Başarısız mı Oldu?

CREA'nın net değerlendirmesine göre petrol fiyat tavanı işlevsiz hale geldi. "Petrol fiyat tavanı, Rus ham petrol ihracat kazançları üzerinde kalıcı bir kısıtlama uygulamayı başaramamıştır," sonucuna vardı grup .

Rusya'nın toplam fosil yakıt ihracat gelirleri, daha düşük gaz fiyatları nedeniyle Temmuz'da aylık bazda %12 düşüşle günlük 683 milyon Euro'ya gerilerken, ham petrol ihracat gelirleri neredeyse yatay seyrederek günlük 392 milyon Euro ile %1 arttı . Rusya'yı indirimli satışa veya üretim kesintisine zorlamak için tasarlanan tavan mekanizması, rafineri boşluğu, G7 bağlantılı tankerlerin mevcudiyeti ve AB sınırlarındaki zayıf uygulama nedeniyle baltalandı .

Temel Bulguların Özeti

• Temmuz ayında AB limanlarına, kısmen Rus ham petrolünden üretilmiş 18 sevkiyat yakıt girdi; bu Haziran ayının iki katı .
• 2026 yılında sadece üçüncü ülkeler üzerinden AB'ye, Rus ham petrolünden rafine edilmiş 1 milyar Euro değerinde yakıt girdi .
• Rusya'nın ham petrol ihracatının %36,2'si Temmuz ayında G7 bağlantılı tankerlerle taşındı; bu bir yılın en yüksek seviyesi .
• Yunan operatörler Temmuz'da 26,4 milyon varil Rus ham petrolü taşıdı; bu son üç yılın en yüksek seviyesi .
• Belçika, Temmuz ayında LNG ithalatının %100'ünü Rusya'dan sağladı; yaklaşık 400 bin ton .
• Rusya'nın Temmuz ayı ham petrol ihracat gelirleri günlük 392 milyon Euro ile Haziran ayına göre yatay seyretti .
• CREA, petrol fiyat tavanının "Rus ham petrol ihracat kazançları üzerinde kalıcı bir kısıtlama uygulamayı başaramadığı" sonucuna vardı .