Macron acil kabineyi topladı: Fransa ve İspanya’daki yangınlarda 325 bin kişi tahliye edildi

Yangınlar nedeniyle iki ülkede tahliye edilenlerin sayısı yaklaşık 325 bine ulaştı. Bu tablo, Avrupa tarihindeki en büyük orman yangını tahliyelerinden biri olarak nitelendiriliyor .

Macron neden kriz toplantısı düzenledi?

Macron, 27 Temmuz Pazartesi günü Paris’teki İçişleri Bakanlığı’nda olağanüstü toplantıya başkanlık etti . Görüşmede yangın söndürme kaynaklarının dağıtımı, tahliye operasyonları, güvenlik güçlerinin kullanımı ve turizm ile altyapı üzerindeki ekonomik etkiler ele alındı .

Cumhurbaşkanı birkaç gün önce, 24 Temmuz’da, yangınların kontrol altına alınmasına yardımcı olmak üzere orduyu da görevlendirmişti. Yetkililer, özellikle Gironde’deki yangını ülkenin şimdiye kadarki en kötü orman yangını olarak tanımlamıştı .

Bordeaux, Fransa’nın altıncı büyük kenti ve ülkenin önemli şarap üretim bölgelerinden biri. Yangının kentin dış mahallelerine yaklaşması, krizin yalnızca kırsal alanları değil, büyük bir metropolü ve bölgesel ulaşım ağını da tehdit ettiği anlamına geliyordu .

Tahliye bilançosu hızla büyüdü

Yangınların yayılmasıyla tahliye rakamları birkaç gün içinde keskin biçimde arttı:

• 25 Temmuz itibarıyla: Fransa ve İspanya’da yaklaşık 200 bin kişi tahliye edildi ya da evlerinde kalmaları istendi .
• 26 Temmuz’da: Toplam tahliye sayısı 265 bini aştı. Bunun yaklaşık 198 bini Fransa’nın güneybatısındaki bölgelerdeydi . Bazı haberlerde yalnızca Bordeaux yakınındaki ana Gironde yangını nedeniyle 220 bin kişinin tahliye edildiği aktarıldı .
• 27 Temmuz’da: İki ülkedeki toplam tahliye sayısına ilişkin tahminler 250 bin ile 325 bin arasında değişti. Gironde yangını için verilen rakam yaklaşık 220 bindi .
• Can kaybı: Yangınlar sırasında en az bir kişinin hayatını kaybettiği bildirildi .

Farklı kaynaklardaki rakamlar, tahliye edilenlerin yanı sıra evlerinde kalmaları emredilen kişilerin toplam hesaba dahil edilip edilmemesine göre değişebiliyor. Buna rağmen operasyonun ölçeği, Avrupa’daki en büyük yangın tahliyelerinden biri olarak değerlendiriliyor .

Yangınların ölçeği ne kadar büyük?

Bordeaux yakınlarındaki Gironde yangını, krizin en yıkıcı cephesi oldu. 26-27 Temmuz itibarıyla yaklaşık 42 bin hektar alanın yandığı ve bunun İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana Fransa’daki en büyük yangınlardan biri olduğu bildirildi .

Fransa ve İspanya için verilen 98 bin ve 152 bin hektarlık rakamların tek bir yangını değil, sezon boyunca biriken toplam yanmış alanı ifade ediyor olabileceği belirtiliyor . Bu nedenle söz konusu rakamlar, yalnızca Bordeaux çevresindeki yangınla doğrudan karşılaştırılmamalı.

İspanya’nın kuzeydoğusundaki Aragon yakınlarında daha önce çıkan bir yangın da temmuz ortasında yaklaşık 7.700 hektarlık alanı kül etmişti; bu büyüklük San Francisco kentinin yüz ölçümüne yakındı .

Turizm, ulaşım ve Tour de France etkilendi

Yangınlar, yaz sezonunun en yoğun döneminde bölgedeki turizmi ve ulaşımı aksattı.

• Cap Ferret tahliye edildi: Fransa’nın popüler tatil noktalarından Lège-Cap Ferret yarımadasının tamamı boşaltıldı. Alevlerin tek kara yolunu tehdit etmesi üzerine yüzlerce kişi bölgeden tekneyle ayrıldı .
• Karayolları ve demiryolları kapatıldı: Gironde’deki yangın bölgesinin çevresinde yollar ve tren hatları kullanıma kapatıldı. Bordeaux’yu İspanya’ya bağlayan A63 otoyolu da etkilenen güzergâhlar arasındaydı .
• Tour de France değişti: Yarışın Pirene-Doğu bölgesindeki üçüncü etabının finişi seyircilere kapatıldı . 26 Temmuz’daki 21. ve son etap ise yangınlarla mücadele eden güvenlik güçlerinin yeniden görevlendirilmesi nedeniyle kısaltıldı ve güzergâhı değiştirildi. Etap 133 kilometre yerine 89 kilometre olarak planlandı . Organizasyon, değişiklik için “olağanüstü koşulları” gerekçe gösterdi .

Avrupa’dan destek geldi

Yangınların aynı anda birden fazla bölgede büyümesi, Fransa ve İspanya’nın ulusal kaynaklarının yanı sıra Avrupa düzeyinde yardım çağrısı yapmasına yol açtı.

• AB Sivil Koruma Mekanizması: Fransa ve Portekiz, temmuz ayının başında Avrupa Birliği’nin Sivil Koruma Mekanizması’nı devreye aldı. AB, yangınlarla mücadele için 22 söndürme uçağı ve kıta genelinden rekor sayıda itfaiyeci mobilize etti .
• Fransız ordusu: Macron’un görevlendirmesiyle askerler söndürme çalışmalarına katıldı. Fransa ayrıca alev geciktirici maddeleri yangın bölgesine bırakmak üzere özel olarak uyarlanmış büyük bir askeri nakliye uçağı kullandı .
• Bölgede binlerce görevli: Gironde’de 2.500’den fazla itfaiyeci görev yaptı. AB mekanizmaları kapsamında komşu ülkelerden ekipler de bölgeye destek verdi .

Rekor sıcaklıklar yangınları nasıl körükledi?

Bilim insanları, bu yangınların tek bir nedene indirgenemeyeceğini vurguluyor. Bir yangının doğrudan iklim değişikliğinden kaynaklandığını söylemek mümkün olmasa da, insan kaynaklı küresel ısınmanın yangınların büyümesini kolaylaştıran koşulları daha sık ve daha yoğun hale getirdiği belirtiliyor .

Avrupa, dünyanın en hızlı ısınan kıtası olarak tanımlanıyor. Art arda gelen sıcak hava dalgaları ve yağış eksikliği, toprağı ve bitki örtüsünü kurutarak yangınlar için kolay tutuşan bir ortam oluşturdu .

Fransa, mayıs ayından bu yana üç sıcak hava dalgası yaşadı; ülke tarihindeki en sıcak üç gün kaydedildi ve bazı bölgelerde sıcaklıklar 40 derecenin üzerine çıktı . Le Monde’un aktardığı bilim insanları, kuraklığın tarihi seviyelere ulaştığını ve yılın bu döneminde daha önce görülmemiş miktarda orman alanının yandığını belirterek “tehlikeli bir bölgeye girildiği” uyarısında bulundu .

Araştırmacılara göre artan sıcaklıklar, sıcak hava dalgalarını daha olası ve daha şiddetli hale getiriyor; kuraklık ise bitki örtüsündeki nemi azaltarak yangınların daha hızlı yayılmasına zemin hazırlıyor . Bu nedenle Fransa ve İspanya’daki kriz, yalnızca olağanüstü bir yangın sezonu değil, Avrupa’nın değişen iklim koşullarının acil durum yönetimini nasıl zorladığını gösteren bir örnek olarak değerlendiriliyor.