Çin'in Yerli AI Çip Hamlesi: Ding Xuexiang, Huawei Ascend ve GPU Halka Arz Çılgınlığı

Huawei'nin Ascend Serisi: Kampanyanın Öncü Gücü

Huawei'nin Ascend çip serisi, ulusal çabanın açık ara merkezinde yer alıyor. Geçen yaz Huawei, en yeni AI çiplerini tanıtmak ve Nvidia'ya rakip olmak ile üç yıl içinde kritik AI alanlarında kendine yeterliliğe ulaşmak için bir plan sunmak üzere Ding Xuexiang'a kapalı bir brifing verdi .

Sonuçlar çarpıcı oldu:

• Pazar hakimiyeti değişimi: Bernstein Research'e göre, Nvidia'nın Çin'in gelişmiş AI çip pazarındaki payı 2024'teki yaklaşık %66'dan 2026 ortasına kadar yaklaşık %8'e düşerken, Huawei'nin payı yaklaşık %50'ye fırladı .
• Arz sıkışıklığı: DeepSeek'in V4 modelinin Huawei donanımı üzerinde çalıştırılmak üzere özelleştirilmesi ve yerli çiplerin rekabetçi AI modellerine güç sağlayabileceğini kanıtlamasının ardından Huawei'nin Ascend 950 çiplerine olan talep patladı .
• Gelir artışı: Huawei, 2025'teki 7,5 milyar dolardan 2026'da 12 milyar dolar AI çip geliri bekliyor; bu, en az %60 yıllık büyüme anlamına geliyor ve Alibaba, ByteDance ve Tencent'ten teyitli siparişler bulunuyor .
• Üretim atılımı: Huawei'nin Ascend 910C çipleri, DeepSeek-V4-Pro modelinin son eğitimini tamamlamak için başarıyla kullanıldı; bu model 1,6 trilyon parametreye sahip ve en az 1.000 Huawei çipinden oluşan bir küme üzerinde çalıştırıldı. Bu, temel çıkarımdan daha karmaşık model eğitimine doğru önemli bir adım olarak değerlendiriliyor .

GPU Halka Arz Dalgası: Moore Threads, MetaX, Biren, Iluvatar CoreX

Ulusal kampanya, Çinli GPU girişimleri arasında bir halka arz çılgınlığını doğrudan körükledi. Yatırımcılar, Nvidia'ya yerli alternatiflere büyük bir coşku gösterdi.

Yoğunlaşmış halka arz dönemi: 5 Aralık 2025 ile 8 Ocak 2026 arasında sadece beş hafta içinde dört Çinli GPU şirketi halka arz oldu: Moore Threads ve MetaX, Şanghay'ın STAR Marketi'nde; Biren Technology ve Iluvatar CoreX ise Hong Kong'da işlem görmeye başladı .

• Moore Threads, yaklaşık 1,1 milyar dolar topladı; hisseleri ilk işlem gününde %400'ün üzerinde değer kazandı ve bireysel yatırımcılardan 4.000 katın üzerinde talep gördü .
• MetaX hisseleri, iki hafta sonra STAR Market'teki ilk çıkışında %700 değer kazandı .
• Iluvatar CoreX ve Biren, yerli çip hikayelerine olan güçlü yatırımcı iştahını değerlendirerek Hong Kong'da halka arz başvurusunda bulundu . Temmuz 2026 itibarıyla MetaX, ikinci bir Hong Kong listelemesi için gizlice başvurmuştu .
• En az dokuz yerli çip şirketi 10.000 adedin üzerinde sipariş sevkiyatını aştı ve Enflame Technology 2026 başında STAR Market listelemesi için başvurdu .

Sık sık "GPU Dört Ejderhası" olarak adlandırılan dört şirket toplu olarak milyarlarca dolar topladı, ancak heyecanın boyutu aynı zamanda bir uyarı işareti: Yüksek oranlarda nakit yakıyorlar ve kârlılıktan uzaklar .

Nvidia ile Devam Eden Ölçek Farkı

Çin içinde gerçek pazar payı kazanımlarına rağmen, Nvidia ile mutlak performans ve ölçek farkı hala çok büyük.

Hacme göre pazar payı: 2025'te Çinli yerli satıcılar 1,65 milyon AI hızlandırıcı kartı sevk etti; bu, Çin'in toplam yaklaşık 4 milyon adetlik pazarının %41'ine tekabül ediyor. Ancak Nvidia, Çin'in genel AI hızlandırıcı sunucu pazarında sevkiyatlarla ~%55 paya sahipti . Gelişmiş segmentte ise Bernstein'a göre Nvidia'nın payı yaklaşık %8'e düştü .

Performans farkı: Dış İlişkiler Konseyi'ne (CFR) göre, en iyi ABD AI çipleri bugün Huawei'nin en iyi ürünlerinden yaklaşık 5 kat daha güçlü. CFR, 2027'ye kadar Nvidia'nın yeni nesil mimarilerinin, ihracat kontrolleri altında Huawei'nin üretebileceklerini geride bırakmasıyla bu farkın 17 kata kadar çıkacağını öngörüyor .

Küresel pazar payı: Dört Çinli GPU halka arz şirketi toplu olarak küresel GPU pazarının %3'ünden azına sahipken, Nvidia küresel AI çip endüstrisine hakim durumda .

EUV açığı: Çin, 2025 başlarında bir prototip EUV litografi makinesi yaptı, ancak henüz işlevsel çipler üretemedi. Hükümet 2028'e kadar işlevsel çipleri hedefliyor, ancak kaynaklar 2030'un daha gerçekçi bir zaman çizelgesi olduğuna inanıyor; bu da Çin'in yıllarca eski üretim düğümlerine bağımlı kalacağı anlamına geliyor .

Genel AI açığı: Brookings, Çinli AI modellerinin matematikten kod üretimine kadar endüstri kriterlerinde ABD öncü modellerinin "birkaç ay veya daha fazla" gerisinde kaldığını belirtiyor .

Sonuç açık: Ding Xuexiang, Çin'in yapay zeka sektörünü Nvidia'dan koparıp yerli çiplere yönlendirmek için devlet alım zorunlulukları, sübvansiyonlar ve milliyetçi söylemler kullanan agresif, tepeden inme bir kampanya yürütüyor. Huawei'nin Ascend serisi bu çabanın birincil faydalanıcısı haline gelirken, bir GPU halka arz dalgası Moore Threads ve MetaX gibi girişimler için milyarlarca dolar topladı. Ancak bu şirketler toplu olarak ihmal edilebilir düzeyde küresel GPU pazar payına sahip ve Çin içindeki gerçek kazanımlara rağmen, Nvidia'nın öncü çipleriyle arasındaki mutlak performans farkı büyük kalmaya devam ediyor; mevcut ihracat kontrolleri altında bu farkın önemli ölçüde açılması bekleniyor.