Petrol Fiyatları Haftalar Süren Düşüşün Ardından Neden Yükseldi? ABD-İran Hürmüz Boğazı'nda Karşılıklı Ateş Açtı

Pazartesi günkü fiyat hareketini şekillendiren temel faktörler

Yenilenen karşılıklı askeri saldırılar. ABD ve İran, Hürmüz Boğazı'nda karşılıklı ateş açtı. ABD, İran'ın 'provokasyonlarına' karşı savunma amaçlı saldırılar düzenlediğini açıklarken, bu çatışmaların ardından petrol fiyatları yükseldi . Bazı kaynaklar ise çatışmaların tırmanmasıyla birlikte petrol ve doğalgaz fiyatlarının sıçradığını bildirdi . Bu gelişmeler, ateşkesin ve müzakere sürecinin ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi .

Geçici barış anlaşmasının kırılganlığı. 17 Haziran'da varılan anlaşma, İran'ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stokunu azaltmasını ve ABD'nin uyguladığı yaptırımları askıya alarak İran'ın petrol ihraç etmesine izin vermesini öngörüyordu . Ancak daha önceki haberler, ABD ve İran'ın kalıcı bir barış anlaşmasından uzak olduğunu ve ateşkesin yeni saldırılarla baskı altında olduğunu belirtiyordu . ABD Başkanı Donald Trump'ın anlaşmanın 'nihai olmadığı' ve 'bombalamaya geri dönebilecekleri' yönündeki uyarıları da piyasalardaki jeopolitik risk primini canlı tuttu .

Hürmüz Boğazı'nda sevkiyat aksaklıkları. Hürmüz Boğazı, piyasanın tepkisinde merkezi bir rol oynadı. Petrol fiyatları, ABD-İran ateşkesinin hemen ardından yükseldi . 17 Haziran anlaşması, boğazın yeniden açılmasını da içerdiğinden, bölgede yeniden başlayan çatışmalar, normal akışın ne kadar hızlı sağlanabileceğine dair soru işaretlerini artırdı .

Devam eden ancak belirsizliğini koruyan diplomatik müzakereler. İsviçre'deki görüşmelerde arabulucular 'cesaret verici ilerleme' kaydedildiğini açıklasa da, daha önceki raporlar müzakerelerin tıkandığını ve ateşkesin baskı altında olduğunu göstermişti. Bu nedenle piyasalar diplomasiyi henüz kesinleşmiş bir durum olarak değil, belirsiz bir süreç olarak değerlendirdi .

Suudi Aramco'nun Ras Tanura terminalinin yeniden açılması — dengeleyici bir faktör. Suudi Arabistan, Basra Körfezi'ndeki dev Ras Tanura terminalinden ham petrol yüklemesine yeniden başladı. Bloomberg'in 'İran savaşı sonrası Ortadoğu arzının toparlanmasında bir dönüm noktası' olarak nitelendirdiği bu gelişme, bölgesel arzda kısmi bir iyileşme sinyali vererek, güvenlik risklerinin yarattığı yükseliş baskısını bir ölçüde dengeledi .

ABD-IRGC sıcak hattı hakkında teyitli bilgi bulunmamaktadır. Mevcut kaynaklar, müzakereleri, ateşkesin kırılganlığını ve barış anlaşması çabalarını tartışmakta ancak ABD ile İran Devrim Muhafızları (IRGC) arasında doğrudan bir askeri sıcak hattın faaliyette olup olmadığını doğrulamamaktadır .

Özet Tablosu: Faktörler ve Fiyat Üzerindeki Etkileri