İsrail, Lübnan ve ABD’den Washington’da Tarihi Çerçeve Anlaşması: Hizbullah’ın Reddi ve Kalan Engeller

Anlaşma Neler Getiriyor?

Anlaşmanın kritik ayrıntıları — İsrail ordusunun çekilme takvimi, silahsızlandırma süreci ve kalıcı sınır düzenlemesi — bilinçli olarak sonraki müzakerelere bırakıldı .

Başlıca Engeller ve Çelişkili Açıklamalar

İsrail’in tutumu (Netanyahu): Anlaşmanın imzalanmasından saatler sonra Başbakan Binyamin Netanyahu, İsrail askerlerinin Hizbullah tamamen silahsızlanana kadar güney Lübnan’da kalacağını ilan etti — bu koşul Hizbullah tarafından kategorik olarak reddediliyor . İsrail’in Washington Büyükelçisi Yechiel Leiter de, İsrail’in güvenlik bölgesini, LAF’ın Hizbullah’ı etkisiz hale getirebileceğini kanıtlayana kadar koruyacağını vurguladı .

Hizbullah’ın reddi: Hizbullah Genel Sekreteri Naim Kasım anlaşmayı “gülünç, aşağılayıcı ve saldırgan” olarak nitelendirdi ve “İsrail’in koşulsuz olarak ayrılması gerektiğini” söyledi . Hizbullah, Lübnanlı yetkililerin anlaşmayı uygulamaya kalkışmasının iç savaşı tetikleyeceği uyarısında bulundu .

Kilit çıkmaz: Lübnan hükümeti öncelikli olarak İsrail’in güneyden tamamen çekilmesini isterken; İsrail, Hizbullah’ın silahsızlandırılmasında ısrar ediyor. Her iki koşul da karşı tarafın kilit aktörleri için kabul edilemez durumda. Ayrıca, Hizbullah’ın askeri kapasitesi önceki çatışmada boyun eğdirecek kadar zayıflatılmadı .

Bölgesel Bağlam

1. ABD-İran 14 maddelik İslamabad Mutabakatı
Müzakerelerden bir hafta önce, 17-19 Haziran 2026’da ABD ile İran, İsviçre’nin Cenevre kentinde Katar ve Pakistan’ın arabuluculuğunda 14 maddelik bir Mutabakat Zaptı (İslamabad Mutabakatı olarak anılıyor) imzaladı . Anlaşma, ABD-İran savaşında derhal ateşkes, Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması, ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması ve nükleer müzakereler için 60 günlük bir pencere öngörüyor . Bu geniş ABD-İran yumuşaması, İsrail-Lübnan görüşmelerine diplomatik rüzgar sağladı ancak işleri karmaşıklaştırdı, çünkü Hizbullah İran’ın birincil vekil gücü ve Mutabakat, Hizbullah’ın silahsızlandırılmasını açıkça şart koşmuyor .

2. UNIFIL’in tasfiyesi ve yeni güç planları
BM Güvenlik Konseyi, Ağustos 2025’te UNIFIL’in görev süresini son kez 31 Aralık 2026’ya kadar uzattı ve 2027 boyunca sistematik bir geri çekilme planını onayladı . BM Genel Sekreteri António Guterres, UNIFIL’in yerine güney Lübnan’da görev yapacak ve sınırı izleyecek, LAF’ı destekleyecek, yeniden çatışmayı önleyecek yeni bir BM gücü önerdi . Ancak henüz yeni bir yetki onaylanmadı ve bu durum, çerçeve anlaşmasının pilot bölgelerde LAF kontrolü öngördüğü bir dönemde güvenlik boşluğu yaratıyor .

3. İsrail ordusunun operasyonel kısıtlamalarına dair çelişkili raporlar
Birçok kaynak, çerçeve anlaşması imzalanırken İsrail ordusunun güney Lübnan’da operasyonlarına devam ettiğini ve tampon bölgesini koruduğunu gösteriyor. İsrail ordusunun yeni anlaşma kapsamında operasyonlarını resmen kısıtlayıp kısıtlamadığı konusunda raporlar farklılık gösteriyor. İsrailli yetkililer, Hizbullah silahsızlanana kadar gerçek bir kısıtlama uygulanmadığını belirtirken , Lübnan hükümeti anlaşmanın aşamalı bir İsrail çekilmesini ima ettiğinde ısrar ediyor . Bu çelişki henüz çözülmüş değil.