Rus şahinler Putin’i Ukrayna’da savaşı tırmandırmaya çağırıyor: Diplomasi penceresi daralıyor

Süreci daha da karmaşıklaştıran gelişme ise Washington’ın İran’daki askeri operasyonları. Rus şahinlere göre ABD artık güvenilir bir arabulucu değil; bazıları, Donald Trump yönetiminin İran’a odaklandığı için Ukrayna’da adil bir anlaşma sağlayamayacağını savunuyor .

Rusya’daki sertlik yanlılarını ne öfkelendiriyor?

Ukrayna’nın Rusya içlerine yönelik saldırıları

Haziran 2026’da Ukrayna, Rusya’nın açıklamalarına göre Moskova, St. Petersburg ve Kırım’daki hedeflere saldırılar düzenledi. Rus makamları ayrıca yolcu otobüslerine yönelik iki ölümcül saldırıdan söz etti. Bu gelişmeler, milliyetçi çevrelerin savaşı çok daha geniş bir seferberlikle yürütme çağrılarını sertleştirdi. Talepler arasında tam seferberlik ilan edilmesi, Avrupa’daki insansız hava aracı fabrikalarının vurulması ve taktik nükleer silahların kullanılması gibi öneriler de yer aldı .

Washington’a duyulan “ihanet” hissi

Sertlik yanlıları, Washington’ın savaşı Kremlin’in tercih ettiği şartlarda sona erdireceği izlenimini verdiğine inanıyor. Bu beklenti, Putin ile Trump’ın Alaska’daki zirvesinin ardından özellikle güçlendi. Ancak Ukrayna’nın Rusya’nın derinliklerine yönelik saldırılarına izin verilmesi, bu çevreler tarafından diplomatik bir hamle değil, ABD’nin Moskova’ya verdiği sözden dönmesi olarak yorumlandı .

İran savaşı, ABD’nin arabuluculuk rolünü zedeliyor

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının Şubat 2026’nın sonlarında başlamasının ardından Rus şahinler, Washington’ın hem askeri hem de diplomatik açıdan güvenilmez olduğu sonucuna vardı. Bazı sertlik yanlıları, Trump’ın dikkatinin İran’a kaydığını ve bu nedenle Ukrayna konusunda tarafsız ya da adil bir anlaşma sağlayamayacağını öne sürüyor. Daha ileri giden bazı isimler ise Moskova’nın müzakere yerine Ukrayna devletini tamamen ortadan kaldırmayı hedeflemesi gerektiğini savunuyor .

3 Mart 2026’da Rus şahinler, Moskova’nın ABD arabuluculuğundaki Ukrayna görüşmelerinden çekilmesini ve savaşa “iki katına çıkarak” devam etmesini açıkça talep etti .

Söylem giderek daha uç noktalara taşınıyor

Milliyetçi iş insanı Konstantin Malofeyev, Rusya’nın neden nükleer silah kullanmadığını kamuoyu önünde sorguladı. 650 binden fazla takipçisi bulunan etkili bir blog, Ukrayna’nın büyük kentlerinin bombardıman yoluyla yaşanamaz hâle getirilmesini savundu. Yaklaşık 90 bin takipçisi olan blog yazarı Yuri Barançik ise Trump’ın Rusya’yı alt etmesinden önce Moskova’nın “Trump’a üstün gelmesi” gerektiğini yazdı .

Diplomasi penceresi neden daralıyor?

Putin, Zelenskiy ile doğrudan görüşmeyi reddetti

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin yüz yüze müzakere çağrısının ardından Putin, 5 Haziran 2026’da böyle bir görüşmenin anlamı olmadığını söyledi: “Bir anlam görmüyorum.” Putin aynı zamanda askeri akademi mezunlarına savaşmaya devam etmeleri gerektiği mesajını verdi. Bu tutum, Kremlin’in diplomatik temaslardan çok askeri baskıya öncelik verdiğine işaret ediyor .

Moskova’nın talepleri uzlaşmadan çok teslimiyet şartları içeriyor

Rus yetkililer, Şubat 2026’nın sonlarına doğru Ukrayna topraklarından taviz vermediği takdirde barış görüşmelerinin sürdürülmesinin anlamsız olabileceğini değerlendirmeye başladı. Bu yaklaşım, iki tarafın karşılıklı taviz vereceği bir uzlaşmadan ziyade, Kyiv’in Moskova’nın şartlarını kabul etmesini öngörüyor .

Putin, Haziran ayının sonlarında Rusya’nın barış görüşmelerine hazır olduğunu söylese de müzakerelerin yalnızca 2022 İstanbul Protokolleri, Haziran 2024’te Rusya Dışişleri Bakanlığı’nda yaptığı konuşma ve ABD ile varıldığı öne sürülen Ağustos 2025 Anchorage mutabakatları temelinde yürütülebileceğini belirtti. Analizlere göre bu çerçevelerin tümü, Ukrayna’nın egemenliğini ciddi biçimde sınırlayan ve teslimiyet anlamına gelen taleplere dayanıyor .

Ukrayna’nın kıştan önce değerlendirmek istediği sınırlı fırsat

Zelenskiy, Ukrayna’nın Rusya ile diplomatik bir yol bulabilmesi için kış 2026’dan önce sınırlı bir zaman aralığı bulunduğunu söylüyor. Kyiv yönetimi, kış aylarında Rusya’nın enerji altyapısını yeniden ağır biçimde hedef alabileceğini düşünüyor. Zelenskiy’e göre bu fırsat penceresi gerçek, ancak her geçen ay daralıyor .

Üst düzey bir Ukraynalı komutan da Ukrayna’nın insan gücü sorunlarının cephedeki konumunu zayıflatmaya başlamasından önce yaklaşık altı aylık bir operasyonel pencere bulunduğunu belirtti .

İran savaşı, ABD’nin dikkatini ve müzakere kapasitesini böldü

Trump yönetiminin İran’daki askeri operasyonları, Ukrayna görüşmelerine ayrılan diplomatik kapasiteyi azalttı ve müzakere takvimini belirsizleştirdi. Mart 2026’da Abu Dabi’de yapılması planlanan görüşmeler, hava sahalarının kapanması ve Washington’ın değişen öncelikleri nedeniyle sorunlu hâle geldi .

Zelenskiy, “Ortaklarımızın önceliği ve tüm dikkati İran çevresindeki duruma odaklanmış durumda” diyerek görüşmelerin ertelendiğini açıkladı . 19 Mart 2026’da Kremlin, ABD, Rusya ve Ukrayna arasındaki üçlü görüşmelerin “durumsal bir ara”ya girdiğini doğruladı .

ABD Kongresi’nin araştırma birimi Congressional Research Service de müzakerelerin tıkanması, tarafların birbiriyle çelişen talepleri ve ABD’nin Orta Doğu’daki operasyonlarının yarattığı etkilerin diplomatik yolu hızla daralttığı uyarısında bulundu .

Putin şahinlerin en uç taleplerini destekliyor mu?

Şu ana kadar Putin, nükleer saldırı düzenlenmesi ya da görüşmelerin tamamen terk edilmesi gibi en uç önerileri kamuoyu önünde desteklemedi. Üç üst düzey yetkili, müzakerelerde ilerleme sağlanamadığını kabul etse de resmi bir kopuş ilan edilmedi .

Bununla birlikte, Rus kamuoyundaki sertleşen söylem ve savaşı tırmandırma beklentilerinin Putin’in hareket alanını daraltabileceği değerlendiriliyor. Böyle bir ortamda Kremlin görüşmeleri tamamen bitirmese bile, masaya daha ağır askeri baskı ve daha geniş taleplerle oturabilir .