Bu düşüş, Nisan 2026'daki savaş kaynaklı ateşkes döneminde Urallar'ın Baltık limanlarında 116 dolar/varil, Karadeniz'de ise 114 dolar/varil gibi 13 yılın rekor seviyelerine fırladığı dönemin tam tersi bir tablo çiziyor . Hatırlanacağı üzere, İran savaşı öncesinde, Aralık 2025'te ABD yaptırımları ve Brent'e kıyasla rekor indirimler nedeniyle Urallar'ın fiyatı 39,18 dolar/varile kadar düşmüştü
.
Rusya Maliye Bakanı Anton Siluanov, Eylül 2025'te Interfax'a yaptığı açıklamada, 2026 federal bütçesinin Urallar için ortalama 59 dolar/varil fiyat varsayımına dayandırıldığını belirtmişti . Mevcut 50 dolar/varil fiyatı, bu bütçe hedefinin yaklaşık %15 altında anlamına geliyor. Bu da ihraç edilen her varilin, hükümetin planladığından daha az gelir getirdiği anlamına taşıyor.
14-15 Haziran 2026'da ABD ve İran, aylardır süren çatışmayı sona erdirmek ve Hürmüz Boğazı'nı ticari nakliyeye açmak için bir mutabakat zaptı imzaladı . Bu haber, küresel petrol fiyatlarında anında sert düşüşlere yol açtı: Brent petrolü 15 Haziran'da yaklaşık %4,9 değer kaybederek 83 dolar/varile
, Batı Teksas petrolü (WTI) ise %5,37 düşüşle 80,32 dolar/varile geriledi
.
Ara anlaşma kapsamında tankerler 19 Haziran'da boğazdan geçmeye başladı ve İran ham petrolü fiziksel olarak ihracat pazarlarına yöneldi . S&P Global, fiyat düşüşünün ana nedeninin “ABD-İran barış anlaşmasıyla Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı beklentileri” olduğunu vurguladı
. BBC'ye göre, İran savaşı daha önce küresel petrol ve LNG taşımacılığının yaklaşık %20'sini piyasadan çekmişti; bu arz şokunun tersine dönmesi, fiyatları baskılayan en büyük faktör oldu
.
Urallar'daki bu yeni çöküşten önce bile Rus kamu maliyesi ciddi bir baskı altındaydı. Meduza'nın haberine göre, Rusya'nın Ocak-Mayıs 2026 dönemi federal bütçe açığı 6,01 trilyon rubleye (GSYİH'nin %2,6'sı) ulaştı. Bu rakam, yıllık planlanan açığın bir buçuk katı .
Reuters'ın Şubat 2026'da bildirdiğine göre, petrol gelirlerindeki düşüş ve Hindistan'dan gelen talebin azalması nedeniyle açığın yıl sonunda resmi hedefin neredeyse üç katına çıkabileceği belirtiliyordu .
2026 için petrol ve gaz gelirleri 7,8 trilyon ruble (107 milyar dolar) olarak öngörülmüştü. Ancak Ekonomi Politikası Enstitüsü (IEP), Hürmüz'ün yeniden açılmasından önce bile, eğer ruble 80/$ civarında kalırsa petrol gelirlerinde 2 trilyon rubleye kadar bir açık oluşabileceğini tahmin ediyordu . Haziran 2026'da yapılan daha geniş bir bütçe gelir tahmini, toplam gelirlerin 38,2 trilyon ruble olacağını ve bunun orijinal bütçe yasasının 2,1 trilyon ruble (28 milyar dolar) altında kalacağını gösteriyor
.
Mali krizin bir diğer göstergesi de GSYİH büyüme tahminlerindeki sert düşüş. Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Mayıs 2026'da hükümetin 2026 yılı için büyüme beklentisini sadece %1 veya daha düşük olarak revize ettiğini açıkladı. Gerekçe olarak zayıf petrol gelirleri, yüksek enflasyon ve ağır savaş harcamaları gösterildi .
Finlandiya Merkez Bankası'nın (BOFIT) Haziran 2026 tahmini de 2026'da Rusya'nın büyümesini yaklaşık %1 olarak öngörüyor ve petrol fiyatının etkisinin 2027-2028'de azalacağını belirtiyor . Dünya Bankası'nın son Rusya raporu da mali koşulların 2025'te “belirgin şekilde kötüleştiğini” ve 2026 görünümünün büyük ölçüde petrol fiyatı gidişatına bağlı olduğunu vurguluyor
.
Tüm bu veriler, İran arzının kademeli olarak piyasaya dönmesiyle birlikte, petrol fiyatlarının toparlanmasının zor göründüğü bir ortamda Rusya'nın mali durumunun daha da kötüleşeceğine işaret ediyor.
Comments
0 comments