Rusya'nın Urallar Ham Petrolü 50 Dolara Geriledi: ABD-İran Anlaşması Moskova'nın Bütçesini Nasıl Vurdu

Rusya'nın amiral gemisi ham petrolü Urallar, Haziran 2026'nın sonlarında varil başına yaklaşık 50 dolara geriledi . Bu fiyat, Rusya Maliye Bakanlığı'nın 2026 federal bütçesini hazırlarken varsaydığı 59 dolar/varil ortalamasının oldukça altında . Çöküşün ana tetikleyicisi ise ABD ile İran arasında imzalanan ve Hürmüz Boğazı'nı yeniden uluslararası ticarete açan barış anlaşması oldu. Anlaşma, küresel piyasalara Orta Doğu petrolünün yeniden akmasının önünü açarak arz fazlası beklentisini körükledi . Bu durum, zaten savaş harcamalarıyla ciddi bir bütçe açığı veren Moskova'yı ekonomik olarak daha da zor durumda bırakıyor.

Urallar'daki Sert Düşüş

25 Haziran 2026 itibarıyla Urallar'ın varil fiyatı, The Moscow Times'ın Argus Media verilerine dayandırdığı habere göre 50 dolar seviyesine kadar geriledi . Sadece bir hafta önce, 17 Haziran'da fiyat 65 doların altına inerek üç ayın en düşük seviyesini görmüştü .

Bu düşüş, Nisan 2026'daki savaş kaynaklı ateşkes döneminde Urallar'ın Baltık limanlarında 116 dolar/varil, Karadeniz'de ise 114 dolar/varil gibi 13 yılın rekor seviyelerine fırladığı dönemin tam tersi bir tablo çiziyor . Hatırlanacağı üzere, İran savaşı öncesinde, Aralık 2025'te ABD yaptırımları ve Brent'e kıyasla rekor indirimler nedeniyle Urallar'ın fiyatı 39,18 dolar/varile kadar düşmüştü .

2026 Bütçe Varsayımı Çöktü

Rusya Maliye Bakanı Anton Siluanov, Eylül 2025'te Interfax'a yaptığı açıklamada, 2026 federal bütçesinin Urallar için ortalama 59 dolar/varil fiyat varsayımına dayandırıldığını belirtmişti . Mevcut 50 dolar/varil fiyatı, bu bütçe hedefinin yaklaşık %15 altında anlamına geliyor. Bu da ihraç edilen her varilin, hükümetin planladığından daha az gelir getirdiği anlamına taşıyor.

ABD-İran Anlaşması ve Hürmüz'ün Rolü

14-15 Haziran 2026'da ABD ve İran, aylardır süren çatışmayı sona erdirmek ve Hürmüz Boğazı'nı ticari nakliyeye açmak için bir mutabakat zaptı imzaladı . Bu haber, küresel petrol fiyatlarında anında sert düşüşlere yol açtı: Brent petrolü 15 Haziran'da yaklaşık %4,9 değer kaybederek 83 dolar/varile , Batı Teksas petrolü (WTI) ise %5,37 düşüşle 80,32 dolar/varile geriledi .

Ara anlaşma kapsamında tankerler 19 Haziran'da boğazdan geçmeye başladı ve İran ham petrolü fiziksel olarak ihracat pazarlarına yöneldi . S&P Global, fiyat düşüşünün ana nedeninin “ABD-İran barış anlaşmasıyla Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılacağı beklentileri” olduğunu vurguladı . BBC'ye göre, İran savaşı daha önce küresel petrol ve LNG taşımacılığının yaklaşık %20'sini piyasadan çekmişti; bu arz şokunun tersine dönmesi, fiyatları baskılayan en büyük faktör oldu .

Moskova Üzerindeki Mali Baskı Artıyor

Urallar'daki bu yeni çöküşten önce bile Rus kamu maliyesi ciddi bir baskı altındaydı. Meduza'nın haberine göre, Rusya'nın Ocak-Mayıs 2026 dönemi federal bütçe açığı 6,01 trilyon rubleye (GSYİH'nin %2,6'sı) ulaştı. Bu rakam, yıllık planlanan açığın bir buçuk katı .

Reuters'ın Şubat 2026'da bildirdiğine göre, petrol gelirlerindeki düşüş ve Hindistan'dan gelen talebin azalması nedeniyle açığın yıl sonunda resmi hedefin neredeyse üç katına çıkabileceği belirtiliyordu .

2026 için petrol ve gaz gelirleri 7,8 trilyon ruble (107 milyar dolar) olarak öngörülmüştü. Ancak Ekonomi Politikası Enstitüsü (IEP), Hürmüz'ün yeniden açılmasından önce bile, eğer ruble 80/$ civarında kalırsa petrol gelirlerinde 2 trilyon rubleye kadar bir açık oluşabileceğini tahmin ediyordu . Haziran 2026'da yapılan daha geniş bir bütçe gelir tahmini, toplam gelirlerin 38,2 trilyon ruble olacağını ve bunun orijinal bütçe yasasının 2,1 trilyon ruble (28 milyar dolar) altında kalacağını gösteriyor .

Büyüme Tahminleri Aşağı Yönlü Revize Edildi

Mali krizin bir diğer göstergesi de GSYİH büyüme tahminlerindeki sert düşüş. Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak, Mayıs 2026'da hükümetin 2026 yılı için büyüme beklentisini sadece %1 veya daha düşük olarak revize ettiğini açıkladı. Gerekçe olarak zayıf petrol gelirleri, yüksek enflasyon ve ağır savaş harcamaları gösterildi .

Finlandiya Merkez Bankası'nın (BOFIT) Haziran 2026 tahmini de 2026'da Rusya'nın büyümesini yaklaşık %1 olarak öngörüyor ve petrol fiyatının etkisinin 2027-2028'de azalacağını belirtiyor . Dünya Bankası'nın son Rusya raporu da mali koşulların 2025'te “belirgin şekilde kötüleştiğini” ve 2026 görünümünün büyük ölçüde petrol fiyatı gidişatına bağlı olduğunu vurguluyor .

Özet

• Urallar petrolde kritik eşik: Fiyat, bütçe varsayımının (59 dolar/varil) yaklaşık 9 dolar altına, yani 50 dolara geriledi.
• Ana tetikleyici ABD-İran anlaşması: Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması, küresel piyasalarda arz fazlası beklentisi yaratarak fiyatları çökerten ana faktör oldu.
• Bütçe zaten kırılgan: Savaş harcamaları ve düşük petrol gelirleri nedeniyle yılın ilk beş ayında bütçe açığı 6 trilyon rubleyi aştı.
• Büyüme tahmini yerle bir oldu: Hükümetin 2026 büyüme tahmini %1'e çekilirken, düşüşün daha da derinleşebileceği belirtiliyor.

Tüm bu veriler, İran arzının kademeli olarak piyasaya dönmesiyle birlikte, petrol fiyatlarının toparlanmasının zor göründüğü bir ortamda Rusya'nın mali durumunun daha da kötüleşeceğine işaret ediyor.