Hürmüz Boğazı: Çelişkili İddialar, Gemi Trafiğinde Toparlanma ve Kırılgan Süreç

2. Gemi Takip Verileri: 71 Geçiş, LNG ve Ham Petrol Taşıyıcıları

• MarineTraffic, 22 Haziran Pazartesi günü yaptığı açıklamada, 19-21 Haziran tarihleri arasında Hürmüz Boğazı'ndan 71 teyit edilmiş geçiş kaydettiğini bildirdi. Bu, geçici anlaşma sonrası ilk açılışın ardından keskin bir toparlanmaya işaret ediyor .
• Bu dönemde geçen gemiler arasında Katar LNG tankerleri ve ham petrol taşıyan gemiler de vardı .
• 18 Haziran'da Bloomberg, toplam 8 milyon varil ham petrol taşıyan beş yüklü petrol tankerinin boğazdan geçtiğini bildirdi .
• Kpler verilerine göre, ABD ve İran ticari rotaları yeniden açmaya başladığından beri 20'den fazla petrol tankeri Hürmüz Boğazı'nı kullandı ve 18 Haziran Perşembe günü trafik 2 Haziran'dan bu yana en yüksek seviyesine ulaştı .
• Argus Media, 15 Haziran'da anlaşma duyurusunun hemen ardından trafiğin durgun olduğunu, gemi sahiplerinin formal imzayı beklediğini; 19-21 Haziran'daki artışın bu tereddütün geçici olduğunu doğruladığını belirtti .

3. Devam Eden Riskler: Mayın, İzin Kontrolleri ve Normalin Altındaki Hacimler

Toparlanmaya rağmen süreç kırılgan ve çatışma öncesi seviyelerin altında:

• Mayın temizleme riskleri ve boğazdaki mayın tarama operasyonları ihtiyacı endişe yaratıyor. DeepDraft denizcilik raporu, çalışma ortamını "kontrollü hareket" olarak tanımlayarak Umman ve Füceyre açıklarında gemiden gemiye transferler, İran'dan alınan izinler ve mayın temizleme belirsizliğine dikkat çekiyor .
• Normalin altındaki geçiş seviyeleri: CNBC, 18 Haziran'daki trafiğin 2 Haziran'dan bu yana en yüksek seviyede olmasına rağmen, hacimlerin boğazın normal standartlarının altında olduğunu ve birçok gemi sahibinin savaş riski sigortası ve mürettebat güvenliği konusunda temkinli olduğunu bildirdi .
• İran'ın izin sistemi: Bazı işletmeciler, ABD ordusunun güvenli geçiş garantisi vermesine rağmen İran'ın önceden izin veya koordinasyon talep ettiğini, bunun normalleşme sürecine sürtüşme kattığını bildirdi .

4. Brent Petrol: 82,30 Dolara Yükseliş, Ardından Gerileme

Petrol piyasaları karışık sinyallere sert tepki verdi:

• 20 Haziran (Cumartesi) — İran'ın kapatma kararının duyurulduğu gün, Brent petrol vadeli işlemler ve spot piyasalarda 82,30 dolara fırladı .
• 21 Haziran (Pazar) — Brent petrol %0,67 artışla 81,11 dolar civarında işlem gördü ve gün içi en yüksek seviyesi 82,30 dolar oldu .
• 22 Haziran (Pazartesi) — Brent petrol %1,6 düşüşle 79,30 dolara geriledi ve kapanışa yakın 79,03 dolar seviyesine indi. Mart ayı başından bu yana en düşük seviyelerinden biri olan bu düşüş, piyasanın müzakerelerin başarılı olacağı beklentisine yöneldiğini gösteriyor .
• Bank of America, 18 Haziran'da yayınladığı bir notta, Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması halinde Brent petrolün 2026 yılı ortalama fiyatının önceki 93 dolar tahminine kıyasla 82 dolara düşebileceğini ve ikinci yarıda çoğunlukla 70-80 dolar bandında işlem göreceğini öngördü .

5. Diplomasi: Vance İsviçre'de

• JD Vance, 21 Haziran'da İsviçre'de İranlı yetkililerle bir araya gelerek İran'ın nükleer programı ve geçici barış anlaşmasının ilerletilmesi konularını görüştü .
• 14 Haziran'daki geçici anlaşma, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı 30 gün içinde tamamen açmasını ve ABD'nin İran limanlarındaki deniz ablukasını kaldırmasını öngörüyordu .
• Vance, diplomatik sürecin aktif olduğunu belirterek, "Bu sabah Jared ve Steve ile yaptığım görüşmelerden, ilerleme kaydedildiği anlaşılıyor" dedi .

Sonuç: Hürmüz Boğazı 22-23 Haziran itibarıyla işlevsel olarak açık durumda. Ticari trafik 71 geçişle toparlanma sinyali verse de süreç henüz tam olarak normalleşmiş değil. Mayın temizleme, izin sürtüşmeleri ve normalin altındaki hacimler devam ediyor. Brent petrol, kapatma haberiyle 82,30 dolara fırladı ancak diplomatik görüşmelerin ilerlemesiyle tekrar 79 dolar seviyesine geriledi. Durum, İsviçre'deki ABD-İran müzakerelerinin sonucuna ve İsrail-Lübnan arasındaki askeri gerilime oldukça duyarlı.