AB’nin Bulut Devi Düzenlemesinde Sıcak Gelişmeler: AWS ve Azure Kapı Bekçisi Oluyor, İtalya’dan Apple’a DMA Soruşturması

Kapı Bekçisi Olmaları Halinde Karşılaşacakları Yükümlülükler

AWS ve Azure kapı bekçisi ilan edilirse, DMA'nın 5, 6 ve 7. maddelerinde yer alan ve bulut altyapısına uyarlanan standart yükümlülüklerle karşılaşacaklar :

• Birlikte çalışabilirlik gereklilikleri: Kapı bekçileri, müşterilerin iş yüklerini ve verilerini sağlayıcılar arasında taşımasına olanak tanıyan veri taşınabilirliği ve birlikte çalışabilirlik sağlamak zorunda .
• Müşteri kilitlenmesine karşı kısıtlamalar: DMA, kapı bekçilerinin işletme kullanıcılarının başka bir sağlayıcıya geçişini kolaylaştırmasını, adil, makul ve ayrımcı olmayan şartlarda sözleşmeleri sonlandırabilmesini şart koşuyor .
• Kendi kendini kayırma yasağı: AWS/Azure, kendi hizmetlerini bulut ekosistemindeki üçüncü taraf hizmetlerden daha avantajlı konuma getiremeyecek veya işletme müşterilerine ait kamuya açık olmayan verileri onlarla rekabet etmek için kullanamayacak .
• Verilere adil erişim: Kapı bekçileri, işletme kullanıcılarına platformu kullanımları sırasında üretilen verilere erişim hakkı tanımak zorunda .

Ceza ve Yaptırımlar

DMA kapsamında Komisyon, kurallara uymayan şirketlere küresel yıllık cirolarının %10'una kadar, tekrar eden ihlallerde ise %20'sine kadar para cezası uygulayabiliyor . Sistemik ihlallerde Komisyon, gerekirse hizmetlerin bölünmesi de dahil olmak üzere davranışsal veya yapısal önlemler alabiliyor .

İtalya’nın İlk Ulusal DMA Soruşturması – Apple (Haziran 2026)

16 Haziran 2026'da İtalyan Rekabet Otoritesi (AGCM), DMA kapsamında bir ulusal rekabet otoritesi tarafından açılan ilk soruşturmayı Apple'a yönelik olarak başlattı .

• Odak noktası: Soruşturma, Apple'ın iOS ve iPadOS işletim sistemlerinin üçüncü taraf tüketici bulut hizmetleri için DMA'nın birlikte çalışabilirlik yükümlülüklerine uyup uymadığını inceliyor .
• Temel iddia: Apple'ın cihaz yedekleme süreçlerinin, rakip bulut sağlayıcıları yerine iCloud'u kayırdığı ve iPhone ile iPad'lerde üçüncü taraf bulut hizmetlerinin eşdeğer yedekleme işlevi sunmasına teknik engel oluşturduğu öne sürülüyor .
• Önemi: Bu, DMA yaptırımını Avrupa Komisyonu'nun değil, bir ulusal rekabet otoritesinin üstlendiği ilk vaka — DMA'nın merkeziyetçi yapısından uzaklaşan yeni bir dönemin işareti .

Genel Etki – DMA’nın Bulut Altyapısına Genişlemesi

Bu adımlar, DMA'nın ilk dalga kapı bekçisi belirlemelerinin ötesine geçerek bulut bilişimin kalbine doğru önemli bir genişlemeyi temsil ediyor:

• Bulut bilişim piyasa soruşturmaları, "AB'de faaliyet gösteren işletmeler ve Avrupa ekonomisi için bulut bilişim hizmetlerinin önemi" nedeniyle açıldı .
• AWS ve Azure kapı bekçisi olursa DMA; yapay zeka eğitiminden kurumsal yazılımlara kadar neredeyse tüm diğer dijital hizmetlerin temelini oluşturan bir piyasada erişim, geçiş ve rekabeti düzenleyecek.
• İtalya soruşturması ise dikey bir boyut ekliyor: DMA'nın işletim sistemleri (iOS/iPadOS) için öngördüğü birlikte çalışabilirlik yükümlülükleri, sadece bulut platformlarının kendisine değil, bu platformlar üzerinden bağlanan bulut hizmetlerine nasıl uygulanacağı sorusunu gündeme getiriyor.
• Tüm bu vakalar, AB'nin altyapıda müşteri kilitlenmesi ve kendini kayırmayı, DMA'nın ilk belirlemelerinde hedef alınan uygulama mağazası ve mesajlaşma uygulamaları kadar zararlı gördüğünü ortaya koyuyor .