Meta-Manus Anlaşmasının Perde Arkası

Meta-Manus Anlaşması: Satın Almadan Zorunlu Ayrılığa

Meta, yapay zeka ajanı yeteneklerini güçlendirmek amacıyla, Çinli girişimciler tarafından Singapur'da kurulan Manus'u Aralık 2025'te 2 milyar doların üzerinde bir bedelle satın aldı . Ancak anlaşma, teknoloji devleri arasındaki rekabetin gölgesinde, başından beri tartışmalıydı. Zira Manus, satın alımdan kısa bir süre önce, 2025'in ortalarında, genel merkezini Çin'den Singapur'a taşımış ve ülkedeki bağlarını büyük ölçüde koparmıştı. Bu hamle, Çin'de eleştirilere yol açarak değerli teknolojinin ABD'ye kontrolsüz bir şekilde aktarıldığı endişelerini gündeme getirdi .

Pekin'in Sert Müdahalesi: "Anlaşmayı Geri Alın"

ABD-Çin teknoloji rekabetinin tırmanan gerilimi, bu anlaşmayı adeta bir kırılma noktasına dönüştürdü. 27 Nisan 2026'da Çin Ulusal Kalkınma ve Reform Komisyonu (NDRC), kısa ama etkili bir açıklamayla satın almanın iptal edilmesini emretti . Kararın gerekçesi olarak yabancı yatırımların ulusal güvenlik incelemesine dair düzenlemelerin ihlali gösterildi. Bu emir, yalnızca mevcut anlaşmayı geçersiz kılmakla kalmadı; Manus'a yapılacak her türlü yabancı yatırımı yasaklayarak, taraflara işlemi tamamen eski haline getirme zorunluluğu getirdi .

Bu süreçte Çinli yetkililer yalnızca şirketleri değil, bireyleri de hedef aldı. Manus'un kurucuları Xiao Hong, Ji Yichao ve Zhang Tao hakkında yurtdışına çıkış yasağı konularak soruşturma sürecinde ülkede kalmaları sağlandı . Bu, Pekin'in teknoloji ve yetenek kaybını önleme konusundaki kararlılığının en net göstergelerinden biriydi.

Operasyonel Kopuş: Duvarlar Örülüyor (Haziran 2026)

Pekin'in talimatının ardından Meta, hukuki ve teknik olarak zorlu bir sürece girdi. 11 Haziran 2026 itibarıyla şirket, operasyonel anlamda Manus'tan tamamen ayrıldığını doğruladı . Bu ayrılığın somut adımları şöyle sıralandı:

• Dijital Berlin Duvarı: Meta, iki şirket arasına adeta bir güvenlik duvarı örerek tüm veri paylaşımını durdurdu . Bu, entegrasyonun tamamen sona erdiğinin en kritik işaretiydi.
• Manus Personeline Erişim Yasağı: Haziran 2026'nın başından itibaren Manus ve çalışanlarının, Meta'nın dahili veri sistemlerine tüm erişimleri kesildi .
• Meta Çalışanlarına Kısıtlama: Ayna etkisi olarak, Meta personeline de artık Manus araçlarını dahili projelerde kullanmamaları talimatı verildi .
• Manus'a Veda: Bloomberg'in ulaştığı bir iç yazışmaya göre Meta, çalışanlarından mevcut Manus projelerini kendi sistemlerine taşımalarını ve Manus platformunda yeni bir çalışma başlatmamalarını istedi .

Bu adımlar, iki şirket arasındaki günlük operasyonel bağın koptuğunu teyit etse de, hukuki sürecin yalnızca bir parçasıydı.

Cevapsız Kalan Kritik Sorular

Operasyonel ayrılık tamamlanmış olsa da, anlaşmanın tam anlamıyla çözülmesini bekleyen büyük bilinmeyenler var.

Mali Düğüm Nasıl Çözülecek? Bu sürecin en karmaşık kısmı ise finansal boyutu. 2 milyar doları aşan dev satın alma bedelinin nasıl iade edileceği konusunda net bir formül henüz ortaya konmuş değil. Manus'un üç kurucu ortağının, şirketi Meta'dan geri satın almak için yaklaşık 1 milyar dolar tutarında bir dış yatırım toplama çabasında olduğu biliniyor . Bu rakam, orijinal satın alma bedelinin yarısına denk geliyor ve geri alımın yapısı — Meta'nın zarar yazıp yazmayacağı, azınlık hissesiyle kalıp kalmayacağı gibi konular — belirsizliğini koruyor .

Meta'nın Araçlarına Erişim Devam Ediyor Mu? Her ne kadar veri duvarı örülmüş ve erişim yasakları konmuş olsa da, bu durumun "tam çözülmeye giden yolda kritik bir adım" olduğu belirtiliyor . Bu, hukuki ayrılık sürecinin nihayete ermediği anlamına geliyor. Geçici süreçte herhangi bir veri, lisans veya fikri mülkiyet erişiminin kalıntı şekilde devam edip etmediği sorusu ise hala havada.

Özetle, Haziran 2026 ortası itibarıyla Meta ve Manus arasındaki teknik ve veri bağı kopmuş durumda. Ancak hissedarlık yapısının eski haline getirilmesi ve milyarlarca dolarlık geri alımın finansal şartları üzerindeki zorlu pazarlıklar sürüyor.