1.3 Trilyon Dolarlık Çip Depremi: Güney Kore Borsasını Sarsan Satış Dalgası ve 24 Saatte Gelen Tarihi Dönüş

Piyasalar genellikle 24 saat içinde çöküp kendini onarmaz. Ancak Haziran başında Asya teknoloji hisselerinde ve küresel yarı iletken sektöründe tam olarak bu yaşandı. Sıkıştırılmış bir zaman diliminde Broadcom'un yönlendirmesi, ABD'den gelen istihdam sürprizi ve hızla gelişen jeopolitik olaylar, çip sektöründe 1.3 trilyon dolardan fazla değeri sildi ve ertesi gün büyük kısmını geri verdi.

Peki, piyasaları bu kadar sert savuran gerçek dinamikler nelerdi?

Satış Dalgasını Tetikleyen İki Büyük Şok

Bu bir çöküş değil, iki ayrı olayın birleşimiydi. Bir yanda yapay zeka büyümesine dair şüpheler, diğer yanda somut bir faiz artışı korkusu vardı.

Şok 1 — Broadcom'un bekleneni veremeyen AI çip gelir tahmini (3 Haziran). Broadcom, yıllık %143 artışla 22.2 milyar dolar gelir elde ettiği ve kâr beklentilerini aştığı rekor bir çeyrek raporladı. Buna rağmen hisseleri, şirketin mali üçüncü çeyrek için AI çip geliri tahmininin yaklaşık 16 milyar dolar olarak açıklanmasının ardından %13-15 değer kaybetti. Bu rakam, analistlerin 16.36-17.2 milyar dolarlık beklenti aralığının altında kalıyordu . CEO Hock Tan'ın 2027 için 100 milyar doların üzerindeki AI satış hedefini koruması da piyasaya yetmedi. Bu hedef zaten fiyatlanmıştı ve büyük teknoloji şirketlerinin bu yılki AI harcamaları 650 milyar dolara yaklaşırken, bu rakam artık bir taban değil, tavan gibi algılandı .

Şok 2 — ABD istihdam raporunun beklentileri aşması (5 Haziran). ABD Çalışma İstatistikleri Bürosu, Mayıs ayında tarım dışı istihdamın 172.000 arttığını açıkladı. Bu rakam, Goldman Sachs'ın tahmininin neredeyse üç katı ve yaklaşık 89.000 olan ortalama piyasa beklentisinin neredeyse iki katıydı . Bu, üst üste gelen üçüncü pozitif sürprizdi. Tahvil piyasaları hemen tepki verdi: Faiz swapları, Aralık ayındaki toplantıda çeyrek puanlık bir Fed faiz artışını tamamen fiyatlarken, Ekim ayında bir hamle için %50-60 ihtimal öngördü .

Bu iki güçlü şok hafta sonu birleşince, Asya piyasaları Pazartesi günü zorunlu satışlar zinciriyle açıldı.

Kara Pazartesi: Kospi Çöktü, Küresel Çipler Kan Kaybetti

Asya'daki satış dalgasının merkez üssü Güney Kore'ydi. Yapay zeka ve yarı iletken sektörüne olan yoğun bağımlılığı, Kospi'yi en kırılgan endeks haline getirdi. Kospi endeksi, Mart ayından bu yana en büyük günlük düşüş olan %8.3 kayıpla 7.484,41 puana gerileyerek, yerel saatle 09:03'te 1. seviye devre kesiciyi tetikledi . Bu, dört yıldan uzun bir süre sonra Kospi'de işlemlerin ilk kez durdurulması anlamına geliyordu .

Çöküşe büyük çip üreticileri öncülük etti:

• Samsung Electronics %10.2 düştü.
• SK Hynix %7.7-10 arası değer kaybetti .

Teknoloji ağırlıklı KOSDAQ endeksi de %7.5 geriledi . Satış dalgası Asya geneline yayıldı ancak Güney Kore dışında nispeten daha sığdı:

• Japonya Nikkei 225 endeksi %3.9 düşerek 64.024 puana indi.
• Tayvan Taiex endeksi %3.5 kayıp yaşadı.
• Hong Kong ve Şanghay borsaları da günü düşüşle kapattı .

Wall Street'te ise kayıplar önceki iki seansta zaten ağırdı. Cuma günü Philadelphia Yarı İletken Endeksi (SOX), 2025 başından beri en kötü seansını yaşayarak sadece bir günde %10.3 düştü. SOXX yarı iletken ETF'i ise %10.4 kayıpla kapandı . Çip sektörü genelinde toplam piyasa değerinden yaklaşık 1.3 trilyon doların silindiği tahmin ediliyor .

Bireysel kayıplar arasında en dikkat çekici olanlar şunlardı:

• Nvidia: Yaklaşık 300 milyar dolarlık piyasa değeri kaybı
• Broadcom: ~%15 düşüş
• Arm Holdings: -%12.8
• Marvell: -%17
• Micron: Kümülatif olarak yaklaşık -%13
• AMD: -%6.3

Nasdaq yaklaşık %4, S&P 500 ise %2.6 civarında değer kaybetti.

Salı Günkü Tarihi Dönüş: V Şeklinde ve Sert

Pazartesi günü yaşanan panik havası, Salı günü yerini aynı hızda bir iyimserliğe bıraktı. Kospi tek bir seansta Pazartesi günü kaybettiklerinin neredeyse tamamını geri aldı. Endeks, 612 puan veya %8.18 yükselerek 8.096,92 puandan kapandı. Bu, tarihteki en büyük yedinci puan artışı olarak kayıtlara geçti . Yükseliş o kadar hızlıydı ki, KOSPI 200 vadeli işlemlerinde alış yönlü bir yan devre kesici (sidecar) tetiklendi. Bu, 2026'daki 11. aktivasyondu. Yükselişe, 471.3 milyar wonluk net alımla bireysel yatırımcılar öncülük etti .

Bu keskin dönüşü birkaç katalizör aynı anda tetikledi:

• Nvidia, SK Hynix ile çok yıllı bir AI bellek anlaşması yaptığını doğruladı. Bu, AI çip talebinin yumuşadığı yönündeki anlatıyı doğrudan çürüten en önemli gelişmeydi .
• Nvidia CEO'su Jensen Huang, yarı iletken satış dalgasını açıkça bir alım fırsatı olarak nitelendirdi .
• İran ile İsrail arasında sağlanan ateşkes, Asya piyasaları üzerinde baskı yaratan jeopolitik risk primini düşürdü .
• Kurumsal dip alımları ve açığa satış kapatmaları. Samsung %3.4-9, SK Hynix ise %5.8-16 aralığında yükseldi .

Japonya'da Nikkei %1 artarken, Tokyo Electron hisseleri %7.5-9.9 arası primlendi . Diğer Asya piyasalarında görünüm karışıktı, ancak teknoloji hisseleri her yerde yükselişe öncülük etti.

Bu Destansı 24 Saat Bize Piyasalar Hakkında Ne Anlatıyor?

Bu oynaklık silsilesi, piyasadaki üç kritik gerilimi gözler önüne serdi.

Fed'in yol haritasındaki belirsizlik artık en büyük makro risk. İstihdam raporu öncesinde piyasalar Ekim ayında bir faiz artışına yaklaşık %25 ihtimal veriyordu. Rapordan sonra bu oran %50-60 seviyesine sıçradı . Faiz swapları Aralık toplantısında bir artışı tamamen fiyatlıyor . Uzun vadeli ve düşük faiz varsayımına göre değerlenen teknoloji ve büyüme hisseleri için bu, önemli bir ters rüzgar anlamına geliyor.

AI harcamaları ile AI gelirleri arasındaki uyumsuzluk sektörün çözülmemiş gerilimi. Broadcom'un geliri rekor seviyedeydi ve yönlendirmesi yıllık yaklaşık %200'lük bir AI çip büyümesi anlamına geliyordu . Ancak piyasa yine de sattı. Sebep, büyüme oranının, en iyimser temellerden bile kopmuş olan beklentileri karşılayamamasıydı. Şimdi asıl soru şu: 2026, AI yarı iletken büyüme oranlarında bir zirve yılı mı olacak? Yani bir daralma değil, bir yavaşlama mı başlıyor? Ve büyük teknoloji şirketlerinin yaptığı yaklaşık 650 milyar dolarlık AI harcamasının ne kadarı sürdürülebilir gelire dönüşecek? Bu sorunun cevabı henüz net değil.

Asya teknoloji piyasaları, ABD faiz oranlarına ve AI duyarlılığındaki değişimlere karşı yapısal olarak kırılgan. Kospi, Pazartesi günkü dip seviyesine geldiğinde, 2 Haziran'daki zirvesinden %15 aşağıdaydı . Bu kaldıraç ve yoğunlaşma riski, Salı günü kanıtlandığı gibi, her iki yönde de saatler içinde keskin dönüşlerin yaşanabileceği anlamına geliyor.