Soruşturma, ABD ithalatının %99,4'ünü gerçekleştiren ekonomileri kapsıyor ve bu durum hamlenin devasa ölçeğini gözler önüne seriyor . Tarifeler hemen yürürlüğe girmeyecek; USTR, nihai bir karar alınmadan önce 7 Temmuz 2026'da bir kamuya açık oturum düzenleyecek ve kamuoyu yorum dönemi başlatacak
.
USTR'nin resmi bildirisi, önerilen ek vergilerin "Ek A'da belirtilenler dışındaki tüm ürünlere" uygulanacağını belirtiyor . Muafiyet çerçevesinin ardındaki mantık, güvenilir zorla çalıştırma yasaklarına veya ticaret anlaşmaları yoluyla ilgili taahhütlere sahip ekonomilerin daha düşük olan %10'luk orana tabi tutulması. Bu teşvik yapısı, ortakları ABD'nin hedefleriyle uyumlu politikalar benimsemeye itmek için tasarlandı
. Ürüne özel tam muafiyet listesi, resmi hükümet dosyasındaki ekte ayrıntılı olarak yer alıyor.
AB'nin tepkisi hızlı ve netti. Avrupa Komisyonu, 3 Haziran 2026'da, yani teklifin ertesi günü, önerilen tarifeleri "yersiz" ve "haksız" olarak nitelendirdi . Birliğin itirazı iki temele dayanıyordu: bulgular mevcut yasayı görmezden geliyor ve zamanlama yıkıcı.
Avrupa Parlamentosu ticaret komitesi başkanı Bernd Lange, ABD'nin bulgularını "tamamen saçma" olarak nitelendirerek, doğrudan AB'nin zorla çalıştırma ürünlerinin ithalatını zaten yasaklayan 2024 tarihli kapsamlı yasasına işaret etti . Avrupa Komisyonu da bu görüşü yineleyerek, AB kurallarının bu tür malları yasaklama konusunda dünyadaki en katı kurallar arasında olduğunu belirtti
.
Teklifin zamanlaması özellikle öfke yarattı. AB, bu hamlenin, her iki tarafın da tedarik zincirlerinden zorla çalıştırmayı ortadan kaldırmak için işbirliği yapmasına yönelik özel taahhütler içeren daha geniş bir ticaret anlaşması olan Turnberry Anlaşması'nın uygulanmasına yönelik mevcut çabaları baltaladığını belirtti . Algılanan çelişkiyi daha da artıran bir gelişme ise, Avrupa Parlamentosu'nun ticaret komitesinin, ABD'nin yeni zorla çalıştırma tarifelerini duyurmasından sadece bir gün önce Turnberry anlaşmasının uygulanmasını ilerletmek için oylama yapmış olmasıydı
.
Çin'in reddi de aynı derecede kesindi ancak temelde farklı bir argümana dayanıyordu. Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Mao Ning, 3 Haziran'da Çin'in tarifelere "kesinlikle karşı olduğunu" belirtti ve Washington'u ticari sorunları tek taraflı önlemlerle değil, diyalog yoluyla çözmeye çağırdı .
Pekin'in temel karşı argümanı, altta yatan suçlamanın tamamen reddedilmesi oldu. Çinli yetkililer, kendi sınırları içinde zorla çalıştırmanın varlığını kesin bir dille reddederek, ABD iddialarını siyasi amaçlı ticaret saldırganlığı olarak nitelendirdi . Mao Ning, ABD'yi doğrudan bu konuyu bahane olarak kullanmakla suçlayarak, "Tarife koymak için bahane uydurulmasına karşıyız; siyasi manipülasyon için bahane olarak kullanılmasına karşıyız" dedi
.
Çin hükümetinin tutumu, tarifeleri ABD'nin daha geniş bir korumacılık modelinin parçası olarak çerçeveliyor ve tek taraflı önlemler ile ticaret savaşlarının hiçbir tarafın çıkarına hizmet etmediği uyarısında bulunuyor .
Zorla çalıştırma teklifi bir boşlukta gerçekleşmiyor. Doğrudan, Turnberry Anlaşması olarak bilinen kırılgan bir transatlantik ticaret yumuşamasının tam ortasına indi. Temmuz 2025'te ABD Başkanı Donald Trump ile Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen arasında varılan anlaşma, AB'nin çoğu ABD sanayi ürünündeki tarifeleri sıfıra indirmesini, ABD'nin ise AB mallarına uyguladığı tarifeleri %15 ile sınırlandırmasını gerektiriyordu .
Bu çerçeve, zorla çalıştırma hamlesinden önce bile zaten ciddi bir baskı altındaydı. Başkan Trump daha önce AB'ye 4 Temmuz 2026'ya kadar uyum sağlaması için bir ültimatom vermiş, Mayıs 2026'da ise Avrupa yapımı otomobil ve kamyonlara %25 tarife tehdidinde bulunmuştu . Anlaşmanın dengesiz doğasına temkinli yaklaşan AB yasama organı, bloğun resmi olarak yenilenmediği takdirde anlaşmayı Aralık 2029'a kadar feshetmesine olanak tanıyan bir "gün batımı maddesi" de dahil olmak üzere güvenlik önlemleri elde etmişti
. Yeni tarife teklifi, şimdi yeni bir ticaret saldırganlığı katmanı olarak görülüyor ve AB'nin Turnberry anlaşması için onay sürecini tamamen raydan çıkarmakla tehdit ediyor
.
ABD'nin teklifi, farklı nedenlerle de olsa Brüksel ve Pekin arasında birleştirici bir muhalefet anı yarattı: AB bunu, kendisiyle aynı yasalara sahip bir ortağa yapılan zamansız bir saldırı olarak görürken, Çin stratejik bir ticaret savaşı için uydurulmuş bir gerekçe olarak görüyor.
Comments
0 comments