Güney Kore’de yapay zekâ laboratuvarlarında alternatif askerlik dönemi

Güney Kore, yapay zekâ (YZ) araştırmacılarının askerlik yükümlülüklerini büyük şirket laboratuvarlarında çalışarak yerine getirmesinin önünü 2027’de yeniden açmayı planlıyor. Fakat bir laboratuvarın katılım için önerilmiş olması, ne kurumun ne de talep ettiği araştırmacı sayısının kesin olarak onaylandığı anlamına geliyor.531

Kimler yararlanabilecek, ne değişiyor?

Uzman araştırma personeli uygulaması, uygun koşulları taşıyan fen ve mühendislik alanlarındaki yüksek lisans veya doktora mezunlarına, geleneksel askerlik hizmeti yerine üç yıl araştırma yapma imkânı tanıyor. Değişiklik, gerekli şartları sağlayan büyük şirketlerin YZ laboratuvarlarını da olası çalışma yerleri arasına ekliyor. Üniversiteler, kamu araştırma kuruluşları ve daha küçük şirketler üzerinden mevcut yollar devam ediyor.531

Büyük şirketlere yeni araştırmacı yerleştirilmesi, küçük ve orta ölçekli işletmelere öncelik vermek amacıyla 2013’te durdurulmuştu. YZ alanındaki bu sınırlı açılımın hedefi, nitelikli araştırmacıları ülkede tutmak ve yerli YZ araştırmalarını güçlendirmek.511

120 kişilik kontenjana neden 81 talep var?

2027 planında yüksek lisans düzeyindeki YZ araştırmacıları için 240 kişilik kontenjan bulunuyor: 120 yer büyük şirket laboratuvarlarına, 120 yer ise kamu kaynaklarıyla finanse edilen araştırma kuruluşları ile savunma sanayii araştırma enstitülerine ayrılmış durumda. Büyük şirketlere kontenjan tahsisi 2027–2029 döneminde yapılacak. Bu üç yıllık tahsis dönemi, programa katılan her araştırmacının üç yıllık hizmet süresiyle karıştırılmamalı.312

Güney Kore Bilim ve Bilgi-İletişim Teknolojileri Bakanlığı; LG Electronics, Samsung Electronics, Samsung Medison ve HD Hyundai Robotics bünyesindeki dokuz araştırma kuruluşunu önerdi. Bu kuruluşların toplam talebi 81 kişi: Büyük şirketler için ayrılan 120 yerin %67,5’i. Aradaki 39 kişilik fark, öneri aşamasındaki talep ile kontenjan arasındaki farkı gösteriyor; kesin olarak boş kalacak yer sayısını değil.2712

Şirketlerin karşılaması gereken koşullar

Büyük şirketlerin öneri alabilmesi için üç koşulun tamamını sağlaması gerekiyor: gelirlerinin en az %5’ini araştırma ve geliştirmeye ayırmak, küçük işletmelerle doğrudan rekabet etmeyen bir alanda çalışmak ve nesnel olarak doğrulanabilir araştırma sonuçları göstermek. Bazı başvuru sahiplerinin bu şartları karşılayamadığı için öneri listesine alınmadığı bildirildi.1233

Son kararı, Güney Kore’de askerlik işlemlerinden sorumlu Askerlik İnsan Gücü İdaresi verecek. Kuruluşların belirlenmesi ve personel dağılımı henüz kesinleşmediği için talep edilen 81 yerin tamamının tahsis edilmesi de garanti değil.513

Milletvekili Hwang Jung-a, sıkı giriş koşullarının ve uygulamanın geçici olmasının katılımı sınırlayabileceği, uzun vadeli araştırmacı istihdamını zorlaştırabileceği görüşünde. Hwang, girişimin kısa süreli bir işe alım fırsatıyla sınırlı kalmaması için gelişmiş araştırma altyapısına erişimin genişletilmesini istiyor.533