2026 El Niño’su çok güçlü seviyede; rekor için kritik dönem henüz gelmedi

Pasifik’teki 2026 El Niño’su olağanüstü hızlı biçimde güçleniyor. En güncel haftalık Göreli Okyanusal Niño İndeksi (RONI) +2,0°C’ye ulaştı; bu, NOAA’nın en yüksek sınıflandırması olan “çok güçlü” El Niño eşiği. Ancak bu tek başına olayın tarihî rekor kırdığını göstermiyor. NOAA, El Niño şiddetini karşılaştırırken üç aylık hareketli RONI ortalamasını kullanıyor ve belirleyici ekim-aralık dönemi henüz tamamlanmadı.125

Çok güçlü, fakat henüz tescillenmiş bir rekor değil

NOAA, 11 Haziran’da El Niño Danışmanlığı yayımladı. Eylülde kurum, olayın 2026-27 Kuzey Yarımküre sonbahar ve kışında çok güçlü hale gelme ihtimalini %90’ın üzerinde açıkladı.119

Asıl kritik tahmin, ekim-aralık 2026 üç aylık RONI ortalamasının +2,5°C veya üstüne çıkma olasılığının %75 olması. NOAA’ya göre bu seviyeye ulaşılması, 1950’den bu yana kayıtlardaki önceki El Niño olaylarından daha güçlü bir olaya işaret eder.2

Özetle: Kısa dönemli ölçümde El Niño şimdiden çok güçlü. Tarihî bir mevsimsel zirve olasılığı da yüksek; fakat bu, henüz gerçekleşmiş ve doğrulanmış bir rekor değil, tahmin niteliğinde.

RONI neyi ölçüyor?

RONI, El Niño sinyalini tropikal okyanuslardaki genel ısınmadan ayırmak için kullanılıyor. Ekvatoral Pasifik’teki Niño-3.4 bölgesinin deniz yüzeyi sıcaklığı anomalisinden, tropik kuşağın ortalama deniz yüzeyi sıcaklığı anomalisi çıkarılıyor. NOAA ayrıca değerin değişkenliğini özgün Niño-3.4 endeksiyle uyumlu hale getiriyor.1

Bu ayrım, alışılmadık derecede sıcak bir iklim zemininde özellikle önemli. Yüksek RONI, yalnızca küresel okyanusların sıcak olmasını değil, orta Pasifik’in tropiklerin geri kalanına kıyasla belirgin biçimde daha sıcak olduğunu gösteriyor.

Etki 2027’ye sarkabilir

Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO), El Niño’nun 2026 sonuna doğru daha da güçlenip zirve yapmasını bekliyor. Örgütün tahminleri, olayın Şubat 2027’ye kadar sürme olasılığını neredeyse %100 olarak gösteriyor.35

Bununla birlikte, devamlılık her bölgede aynı etkinin görüleceği anlamına gelmiyor. El Niño tek tek fırtınaları ya da her yerel mevsim sonucunu belirlemez; belirli hava düzenlerinin görülme olasılığını değiştirir.

Atlantik kasırga sezonunda beklenen baskı şimdiden görülüyor

NOAA’nun güncellenen 2026 Atlantik kasırga sezonu görünümünde, normalin altında faaliyet en olası sonuç olarak öne çıkıyor. Gerekçelerden biri, El Niño’nun Atlantik kasırga sezonunun zirve aylarında güçlenecek olması.18

El Niño, üst atmosferdeki rüzgâr kesmesini artırarak tropikal siklonların gelişimini zorlaştırabilir. Sezonun iklimsel zirvesi civarındaki haberlerde, Atlantik havzasında henüz kasırga oluşmadığı belirtiliyordu.20

Pasifik’te ise tablo farklı olabilir. WMO’ya göre El Niño, orta ve doğu Pasifik’te kasırga faaliyetini desteklerken Atlantik’te oluşumu baskılayabilir.27 Bu durum Hawaii gibi bölgelerde izleme gereğini artırabilir; ancak Hawaii’ye bir kasırganın karaya çıkacağı anlamına gelmez.

Endonezya ve Hawaii için mesaj: Kesin sonuç değil, hazırlık ihtiyacı

El Niño, Endonezya’nın bazı kesimlerinde daha kurak koşullarla ilişkilendirilir; bu da kuraklık, yangına elverişli hava ve duman-pus risklerini artırabilir. Ancak eldeki kanıtlar, 2026’daki belirli bir Endonezya orman yangını sonucunu bu El Niño’ya şimdiden bağlamaya yeterli değil. Bu nedenle risk, doğrulanmış bir etki değil, hazırlık başlığı olarak değerlendirilmelidir.

Hawaii için de temkinli yaklaşım geçerli: Kuraklık koşulları ile orta Pasifik’teki tropikal siklon gelişimi yakından izlenmeli, ancak yerel sonuçlar kesinmiş gibi yorumlanmamalı.

Sunulan haber ve kaynaklarda, bu olaya bağlı olduğu doğrulanmış bir hava türevi piyasası hareketini gösterecek yeterli güvenilir kanıt da bulunmuyor.

Kuzey Amerika kışı: Bölgesel eğilimler daha güçlü, yerel tahminler daha belirsiz

Güçlü El Niño, ABD’nin güneyindeki fırtına hattını daha etkin hale getirme eğiliminde. Bu, güney ve güneydoğu ABD’nin bazı kesimlerinde daha yağışlı koşulların görülme olasılığını artırabilir.56 NOAA bağlantılı mevsimsel değerlendirmeler ise ortalamanın üzerindeki sıcaklık olasılığının ABD’nin kuzey kuşağında daha belirgin olduğunu gösteriyor.47

Bu düzen, Kanada ve ABD’nin kuzeyi için görece ılık bir kış eğilimi yaratabilir. ABD’nin güneyinde ise güçlü fırtınalar geldiğinde yağışlı düzen taşkın maruziyetini artırabilir. Yine de bunlar kent kent, hatta fırtına fırtına kesin tahminler değildir.

Utah’ta kar yağışı ne anlama geliyor?

Utah, geniş El Niño iklim örüntülerinin sınırında yer alıyor. Bu nedenle sonuç; fırtına rotasına, rakıma ve sıcaklığa çok bağlı. Özellikle daha güneyde yağışlı bir serin sezon ihtimali artabilir, ama bu her yükseltide yoğun kar yağışı garantisi vermez. Alçak kesimlerde yağış yağmur olarak düşebilir; dağlardaki kar örtüsü ise fırtınaların yeterince soğuk gelip gelmemesine bağlıdır.

Kaliforniya kıyısı için yakın vadeli risk: Kelvin dalgası

El Niño ile ilişkili ekvatoral rüzgâr değişimleri, Pasifik boyunca ilerleyen Kelvin dalgaları üretebilir. Bu dalgalar Amerika kıtasına ulaştıktan sonra Kuzey Amerika’nın Pasifik kıyıları boyunca kuzeye yönelen, “kıyıya hapsolmuş dalgalar” haline gelebilir.48

Kıyı dalgaları uzmanı Dillon Amaya’ya dayandırılan haberlere göre, yeni bir dalganın Kaliforniya açıklarında deniz seviyesine yaklaşık 15 cm daha eklemesi ve etkisinin aylarca sürmesi bekleniyordu.45 Başka haberlerde, dalganın da dahil olduğu toplam su seviyesinin Kaliforniya kıyılarında ekim ortasına doğru normalin yaklaşık 25-36 cm üzerine çıkabileceği öngörüldü.52

Bu, deniz seviyesinde kalıcı bir sıçrama anlamına gelmiyor. Geçici ve bölgesel bir anomali söz konusu. Ancak yüksek gelgit, büyük dalga ve fırtınalarla aynı zamana geldiğinde plaj erozyonunu, küçük çaplı kıyı taşkınlarını ve daha ciddi su baskınlarını ağırlaştırabilir. Etkinin daha kuzeyde, Britanya Kolumbiyası’nda nasıl hissedileceği dalganın gelişimine, yerel gelgitlere ve hava koşullarına bağlı.

Küresel sıcaklık riski 2027’ye uzanıyor

WMO, El Niño güçlenirken önümüzdeki aylarda dünyanın geniş kesimlerinde olağandışı sıcak koşullar beklendiğini; iklim etkilerinin 2027 boyunca devam edebileceğini belirtiyor.35 El Niño, okyanustaki ısının bir bölümünün atmosfere aktarılmasını desteklediği için küresel sıcaklık üzerindeki etkisi, Pasifik’teki okyanus sinyalinin güçlenmesinden sonra daha belirgin hale gelebilir.

Dolayısıyla bu olay, olağanüstü küresel sıcaklıklar ile kuraklık, aşırı yağış ve kıyı aşırılıkları riskini artırıyor. Ancak küresel sıcaklıkta kırılacak olası rekorun büyüklüğü, etkilerin bölgelere tam dağılımı veya küresel ortalama deniz seviyesine eklenecek belirli bir miktar, mevcut kanıtlardan güvenilir şekilde hesaplanamaz.

Sonuç

2026 El Niño’su, hazirandaki resmî başlangıcından eylülde çok güçlü seviyeye ulaşana kadar hızla gelişti. Haftalık +2,0°C RONI değeri dikkat çekici; fakat rekor meselesi yılın ilerleyen bölümündeki üç aylık ortalamayla netleşecek. NOAA’nın ekim-aralık için verdiği %75’lik tarihî zirve olasılığı kayda değer. Buna karşılık, ABD açısından en acil ve uygulanabilir uyarı Kaliforniya kıyılarında: Kelvin dalgası gelgitler ve fırtınalarla çakışırsa kıyı taşkını riski artabilir.245