Yapay zekâ veri merkezi yatırımlarını 31,6 trilyon dolara taşıyabilir

PwC’nin Global Data Centre Outlook raporundaki merkez senaryoya göre, 2026’dan 2050’ye kadar veri merkezlerine küresel ölçekte toplam 31,6 trilyon ABD doları yatırım yapılabilir. Bu bir harcama taahhüdü değil, tahmin. Yapay zekânın benimsenmesi daha hızlı ilerlerse toplam tutar yaklaşık 50 trilyon dolara yaklaşabilir; PwC’nin değerlendirdiği olası aralık yaklaşık 22 trilyon dolardan 50 trilyon dolara uzanıyor. 12

Yıllık yatırımın hızlanması bekleniyor

PwC, veri merkezlerine yönelik yıllık küresel yatırımın 2026’da yaklaşık 800 milyar dolar, 2030’da 1,1 trilyon dolar, 2050’de ise yılda 1,8 trilyon dolar olacağını öngörüyor. Yaklaşık 50 trilyon dolarlık sonuç, temel tahmin değil, yapay zekânın daha hızlı yaygınlaştığı bir senaryo. 12

Raporda bu yatırım dalgası, ölçeği bakımından demiryolları, elektrifikasyon ve internetin yaygınlaşması gibi geçmiş altyapı hamleleriyle karşılaştırılıyor. Ancak önemli bir fark var: yatırım, tesisler kurulduğunda sona ermiyor. Çipler ve diğer bilişim ekipmanları birkaç yılda bir yenilendiği için harcamaların sürmesi bekleniyor. 25

PwC’nin bölgelere göre yatırım tahmini

Merkez senaryoya göre 2050’ye kadar öngörülen toplam harcamanın 15,1 trilyon doları ABD’ye gidebilir. Bu, küresel toplamın yaklaşık yüzde 48’i. Bölgesel tahminlerde Asya-Pasifik 8,2 trilyon dolar, Avrupa 5,6 trilyon dolar, Orta Doğu 1,1 trilyon dolar ve Afrika 255 milyar dolar düzeyinde. 15

PwC, yatırımın hangi bölgelerde yoğunlaşacağı ile ek talebin nereden geleceğini ayrı değerlendiriyor. Çin ve Hindistan’ın; büyük nüfusları, büyüyen dijital ekonomileri ve yapay zekânın işletmeler ile tüketiciler arasında daha geniş kullanım alanı bulma potansiyeli nedeniyle ek talebin başlıca kaynakları olması bekleniyor. Bu öngörü, ABD’nin en büyük yatırım pazarı olacağı tahminini değiştirmiyor. 916

Harcama yalnızca binalara yapılmayacak

Tahmin, yapay zekâ iş yüklerini çalıştırmak için gereken kapasiteyi kapsıyor: veri merkezi binaları ve bunları destekleyen altyapının yanı sıra sunucular, çipler, depolama ve ağ ekipmanları. 1221 PwC, bilgi ve iletişim teknolojileri ekipmanlarının toplam yatırımlar içindeki payının artmasını bekliyor. Raporun bir özetine göre bu payın bugün yüzde 70’ten 2050’de yüzde 93’e çıkması öngörülüyor. 7

Bu nedenle söz konusu döngü, tek seferlik bir inşaat atağından farklı. Merkezler faaliyete geçtikten sonra da işlemci ve diğer ekipmanlar yenilendikçe ek yatırım ihtiyacı doğabilir. 521

Yatırımın yönünü neler değiştirebilir?

Elektrik ve yerel onaylar: Veri merkezlerinin çalışması için yüksek miktarda enerjiye ihtiyaç var. Bu nedenle erişilebilir elektrik, hangi bölgelerde proje geliştirilebileceğini ve yatırımların ne hızda ilerleyeceğini etkileyebilir. Yerel itirazlar da projeleri geciktirebilir veya engelleyebilir. 68

Veri egemenliği: Verilerin nerede saklanacağına ilişkin kurallar ve politikalar, yatırımı belirli ülke ya da bölgelere yönlendirebilir. PwC, egemen yapay zekâ stratejilerinin Avrupa ve Orta Doğu’daki yatırımları hızlandırdığını; veri egemenliği koşullarının da yatırım akışını etkileyebileceğini belirtiyor. 522

Yarı iletken tedariki: Veri merkezlerinin işlem kapasitesi, gelişmiş çiplere erişime bağlı. PwC, yarı iletken ticaretindeki akışları yatırımların hangi bölgelere gideceğini etkileyen unsurlardan biri olarak gösteriyor. Tedarikteki aksaklıklar veya kısıtlar, hem kapasitenin devreye alınmasını hem de yatırımın yerini etkileyebilir. 1222

Bu koşullar, 31,6 trilyon dolarlık tahminin kesin bir sonuç değil, takip edilmesi gereken bir senaryo olduğunu hatırlatıyor. Yapay zekânın ne kadar hızlı yayılacağı önemli; ancak yeni kapasiteyi kurmak ve çalıştırmak için gereken enerjiye, ekipmana ve izinlere erişim de belirleyici olabilir.