Euro Bölgesi’nde ağustos enflasyon verileri, Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) eylülde bir kez daha faiz artıracağı beklentisini belirgin biçimde güçlendirdi. Almanya’da yıllık enflasyon %2,8’den %2,9’a, Euro Bölgesi genelinde ise %2,9’dan %3,3’e yükseldi. Ancak fiyat baskısındaki artışın büyük ölçüde enerjiden gelmesi ve çekirdek enflasyonun gerilemesi, verinin ECB açısından tek yönlü bir şahin sinyal olmadığı anlamına geliyor.
10
17
24
Bu tablo, piyasanın ECB faiz artırımı fiyatlamasına rağmen EUR/USD’de neden güçlü ve kalıcı bir yükseliş görülmediğini açıklıyor. ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Kevin Warsh’ın Jackson Hole toplantısındaki şahin açıklamaları da doların eşzamanlı olarak destek bulmasına yol açtı.
28
30
Almanya, Fransa ve İspanya’dan daha yüksek manşet enflasyon sinyali
Almanya’daki eyalet verileri, ulusal açıklama öncesinde yukarı yönlü riskin arttığına işaret etmişti. Bavyera, Saksonya ve Kuzey Ren-Vestfalya’da ağustos yıllık TÜFE enflasyonu %2,9 olurken Baden-Württemberg’de %2,6 olarak açıklandı.
8 Ardından Almanya’nın öncü ulusal enflasyon verisi, temmuzdaki %2,8 seviyesinden %2,9’a yükseldi.
10
13
Euro Bölgesi’nin diğer büyük ekonomilerinde de manşet rakamlar hızlandı: Fransa’da enflasyon %2,7’ye, İspanya’da ise %4,5’e çıktı.
19
20 Bu sonuçlar, enerji şokunun büyük Euro Bölgesi ekonomilerinin fiyat endekslerine yayıldığı değerlendirmesini destekledi.
Bununla birlikte, veriler iç talep ve ücret dinamiklerinden kaynaklanan geniş tabanlı bir enflasyon ivmelenmesini kesin biçimde göstermiyor. Almanya’da çekirdek enflasyon %2,4’te sabit kaldı; daha yüksek enerji ve çekirdek mal fiyatları, hizmetler ve gıdadaki daha düşük enflasyonla dengelendi.
11
Manşet enflasyon %3,3’e çıktı, çekirdek baskı hafifledi
Avrupa Birliği’nin istatistik kurumu Eurostat’ın öncü tahminine göre Euro Bölgesi’nde yıllık enflasyon ağustosta piyasa beklentisine paralel olarak %3,3’e yükseldi. Temmuzda oran %2,9’du. Bu, Eylül 2023’ten bu yana en yüksek seviye oldu.
16
17
Yükselişin başlıca kaynağı enerjiydi: yıllık enerji enflasyonu %10,3’ten %14,3’e hızlandı. Buna karşılık enerji, gıda, alkol ve tütünü dışarıda bırakan çekirdek enflasyon %2,5’ten %2,4’e geriledi.
17
24
Bu ayrım para politikası açısından kritik:
- Hedefin üzerindeki manşet enflasyon, özellikle enerji maliyetleri yüksek kalırken ECB’nin fiyat şokunu görmezden gelmesini zorlaştırıyor.
- Çekirdek enflasyondaki düşüş ise ağustos verisinin, kalıcı ve ekonomi içinden üretilen enflasyonun hızlandığının kesin kanıtı olarak görülmesini engelliyor.
Dolayısıyla veriler, yakın vadede bir faiz artışını destekliyor; ancak eylül sonrasındaki yol enerji piyasaları ile gelecek çekirdek ve hizmet enflasyonu verilerine daha fazla bağlı görünüyor.
Piyasanın ana senaryosu: 25 baz puanlık ECB hamlesi
Euro Bölgesi verisi açıklanmadan önce bile Fransa ve İspanya’daki güçlü rakamların ardından piyasalar ECB’nin eylül toplantısında faiz artırma ihtimalini %97 olarak fiyatlıyordu.
25 %3,3’lük Euro Bölgesi enflasyonunun ardından piyasa fiyatlamaları, ECB’nin 10 Eylül toplantısında mevduat faizini %2,25’ten %2,50’ye çıkarmak üzere 25 baz puanlık artış yapacağına işaret etti.
20
26
Enflasyon verisi bu beklentiyi sıfırdan yaratmadı; zaten güçlü olan gerekçeyi pekiştirdi. ECB için daha zor mesele, eylül hamlesinden sonraki duruşunu nasıl tanımlayacağı olacak. Çekirdek ya da hizmet enflasyonunda yeniden yükseliş, daha fazla sıkılaşma beklentisini destekler. Enerji ana itici unsur olmaya devam ederken çekirdek göstergeler soğursa, temkinli ve tek seferlik olabilecek bir tepki için gerekçe güçlenir.
EUR/USD neden yukarı kırılmadı?
Normal koşullarda ECB’den daha yüksek faiz beklentisi, euro cinsinden varlıkların beklenen getirisini artırdığı için euroyu destekler. Fakat döviz kuru, paritedeki iki tarafın göreli görünümünü yansıtır.
EUR/USD, Warsh’ın Jackson Hole açıklamalarının ardından %0,57 düşerek 1,1583 dolara geriledi ve sonrasında 1,16 dolar civarında işlem gördü.
1 Warsh, Fed’in enflasyonun %2 hedefine döndüğüne dair yeterli güven oluşmazsa “yapacak işi olacağını” söyledi.
28
Fed fonu vadeli işlem piyasasında fiyatlama hızlı değişti: LSEG verisine göre eylül toplantısında faiz artırımı olasılığı konuşma öncesindeki %35’ten %57’ye yükseldi.
30 Farklı piyasa göstergeleri kesin oranlarda ayrışsa da ortak mesaj aynıydı: yatırımcılar Fed’in eylülde adım atma ihtimalini belirgin şekilde daha yüksek görmeye başladı.
34
38
Bu yeniden fiyatlama doları destekledi ve ECB’den beklenen faiz artışının euroya sağladığı desteğin önemli bölümünü dengeledi. Sonuç, ECB kaynaklı net bir yükseliş yerine EUR/USD’nin 1,16 civarında daha dengeli seyretmesi oldu.
ECB ve Fed beklentilerini neler değiştirebilir?
Euro Bölgesi’nde enflasyonun bileşimi
%3,3’lük manşet rakam, tek başına para politikası sinyalinin tamamı değil. Yatırımcılar enerji maliyetlerinin hizmetlere, ücretlere ve diğer çekirdek kalemlere yayılıp yayılmadığını izleyecek. Kalıcı çekirdek enflasyon ECB’nin daha sıkı bir patikaya yönelmesi için gerekçeyi güçlendirirken, çekirdek enflasyondaki gerilemenin sürmesi eylül sonrasında ihtiyatlı olunmasını destekler.
17
24
ABD enflasyonu ve iş gücü piyasası verileri
Warsh’ın açıklamaları Fed tartışmasını, enflasyon verilerinin yeni bir artırımı haklı çıkarıp çıkarmayacağı noktasına taşıdı. Bu nedenle sıradaki ABD enflasyon ve istihdam verileri özel önem taşıyor. Güçlü istihdam veya daha yüksek ücret artışı, faiz artırım ihtimallerini canlı tutarak doları destekleyebilir. Daha zayıf veriler ise Fed’in yakın vadede sıkılaşması gerektiği algısını azaltabilir.
28
36
Diğer merkez bankalarının kararları
Kanada Merkez Bankası’nın faizleri sabit tutması bekleniyordu; bir piyasa değerlendirmesinde faiz artırımı ihtimali yaklaşık %1 olarak hesaplandı.
37 Bu tür kararlar doğrudan daha çok ilgili ülkenin para birimini etkiler. Ancak küresel risk iştahını veya büyük merkez bankalarının politika beklentilerini anlamlı biçimde değiştirirse EUR/USD üzerinde de dolaylı etkisi olabilir.
EUR/USD için pratik sonuç
Enflasyon sürprizi, yalnızca “euro için olumlu” bir hikâye değil. Eylül ECB faiz artırımını oldukça olası hâle getirdi; fakat Euro Bölgesi’nde enflasyondaki hızlanma büyük ölçüde enerji kaynaklı ve çekirdek enflasyon zayıfladı. Aynı anda Jackson Hole sonrası Fed beklentilerinin daha şahin hâle gelmesi, ABD doları tarafını güçlendirdi.
17
24
28
Bu nedenle EUR/USD’de belirleyici unsur iki bölgenin göreli veri görünümü olmaya devam ediyor. Euro Bölgesi’nde çekirdek enflasyonun kalıcı biçimde güçlenmesi ECB tarafını destekler. ABD’de güçlü enflasyon veya istihdam verileri ise Fed ve dolar tarafını güçlendirir. Bu iki kuvvetten biri açık biçimde baskın hâle gelmedikçe, paritenin 1,16 dolar civarında seyretmesi; iki tarafta da daha sıkı para politikası fiyatlamasıyla uyumlu görünüyor.