Çinli girişimler insansı robot patent sıralamasında ilk 5’i süpürdü

Bu tablo, Washington’ın Çin yapımı robotlara yönelik ithalat kısıtlamalarını gündeme aldığı bir dönemde ortaya çıktı. ABD Federal İletişim Komisyonu (FCC), ulusal güvenlik endişelerini gerekçe göstererek Çin’de üretilen yeni robotların ithalatını yasaklamaya yönelik adım atıyor .

Patent gücüne göre ilk 10 insansı robot girişimi

LexisNexis sıralaması, en az bir iki ayaklı, yürüyebilen insansı robotu kamuya tanıtmış özel şirketleri kapsıyor. Değerlendirmede patent portföyleri üç temel teknoloji alanında incelendi: insan-robot etkileşimi, morfoloji yani robotun fiziksel yapısı ve kontrol-planlama sistemleri .

Kaynak: LexisNexis Intellectual Property Solutions, 29 Temmuz 2026

Çinli şirketler sıralamada yalnızca sayısal üstünlük kurmakla kalmadı; Fourier, AgiBot, LimX Dynamics, Pudu Robotics ve Unitree Robotics ile ilk beş basamağı tamamen doldurdu. Leju Robot’un dokuzuncu sırada yer almasıyla Çin’in toplam payı 6 şirkete çıktı .

Sıralamanın önemli bir sınırı da bulunuyor: Çalışma, Tesla gibi halka açık büyük şirketleri ve Tesla’nın Optimus programını kapsamıyor. Analiz yalnızca özel statüdeki girişimlere odaklanıyor .

Çin patent sayısında önde

LexisNexis, insansı robot teknolojilerindeki patent eğilimlerinde “Çin’e doğru belirgin bir kayma” yaşandığını belirtiyor . Son 10 yılda Çin’in etkileşim, morfoloji ve kontrol alanlarındaki patent başvuruları hızla arttı .

Özellikle morfoloji, yani robotun gövdesi ve fiziksel bileşenleriyle ilgili patentlerde Çin’in küresel payı yüzde 73’e ulaştı . En hızlı büyümenin ise otonom karar verme sistemlerinde görüldüğü bildiriliyor. Bu sistemler, robotların yalnızca tanıtım etkinliklerinde yürümesini değil, öngörülemeyen ticari ortamlarda görev yapabilmesini sağlayan teknolojilerin merkezinde yer alıyor .

ABD, patent kalitesinde avantajını koruyor

Patent sayısı bakımından Çin açık ara önde olsa da bazı analizler ABD kaynaklı buluşların kalite ölçütlerinde daha güçlü olduğunu gösteriyor . LexisNexis’in sıralaması yalnızca patent adedini değil, patent portföylerinin niteliğini de hesaba katan ağırlıklı bir endeks kullanıyor. Buna rağmen Çinli girişimler en üst sıralarda yer almayı sürdürüyor .

Dolayısıyla yarışın genel görünümü iki farklı üstünlüğe işaret ediyor: Çin patent hacminde ve girişim sayısında öne çıkarken, ABD özellikle temel kontrol ve yapay zekâ sistemlerinde daha yüksek kaliteli buluşlara sahip olabiliyor .

FCC hamlesi, patent yarışına jeopolitik boyut katıyor

ABD’nin FCC üzerinden Çin yapımı robotların yeni ithalatını sınırlamaya yönelmesi, patent verilerinin açıklandığı döneme önemli bir politika arka planı ekliyor. Washington, ulusal güvenlik gerekçeleriyle Çin menşeli donanımlara bağımlılığı azaltmaya çalışırken Çinli girişimler, sektördeki yenilikçiliğin temelini oluşturan fikri mülkiyet alanında güç kazanıyor .

Ayrı bir politika başlığı olarak ABD’nin Çin’den robot ithalatına yönelik daha geniş kısıtlamaları da değerlendirdiği aktarılıyor . Bu nedenle patent sıralaması, yalnızca teknoloji şirketleri arasındaki bir rekabeti değil, aynı zamanda üretim, tedarik zinciri ve güvenlik politikalarının kesiştiği daha geniş bir mücadeleyi yansıtıyor.

Bir kaynakta aktarılan sektör verilerine göre Çinli şirketler önceki yıl küresel insansı robot sevkiyatlarının yüzde 90’ını gerçekleştirdi. Aynı kaynak, Tesla ve Figure AI gibi ABD merkezli rakiplerin seri üretimi büyütmekte zorlandığını belirtiyor .