ทำไมไทยขอให้ชะลอสร้างดาต้าเซ็นเตอร์ 49 โครงการ

การขยายตัวของดาต้าเซ็นเตอร์ในไทยกำลังเจอคำถามสำคัญว่า โครงสร้างพื้นฐานที่รองรับ AI และบริการคลาวด์จะเติบโตอย่างไร โดยไม่สร้างแรงกดดันต่อไฟฟ้า น้ำ และชุมชนรอบพื้นที่มากเกินไป

ในเดือนกันยายน 2569 รัฐบาลขอให้ผู้พัฒนาโครงการดาต้าเซ็นเตอร์ 49 แห่งที่กำลังก่อสร้างชะลอการทำงานไว้ก่อน และพักการพิจารณาอนุมัติอีก 117 โครงการ เพื่อให้หน่วยงานจัดทำกรอบกำกับดูแลร่วมกัน 156 นี่จึงเป็นการทบทวนกติกา ไม่ใช่การประกาศเลิกส่งเสริมธุรกิจดาต้าเซ็นเตอร์ โดยรัฐบาลระบุว่ายังต้องการการลงทุนในภาคส่วนนี้ แต่ต้องการหลักเกณฑ์ที่ชัดเจนและใช้ในแนวทางเดียวกัน 58

ทำไมถึงต้องพักโครงการ

ดาต้าเซ็นเตอร์เป็นสถานที่จัดเก็บและประมวลผลข้อมูล ซึ่งเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญของบริการออนไลน์ คลาวด์ และ AI แต่การดำเนินงานต้องใช้ไฟฟ้าและน้ำในปริมาณมาก ขณะที่ทำเลที่ตั้งและการดำเนินงานอาจส่งผลต่อผู้คนในพื้นที่ใกล้เคียง

การทบทวนของไทยจึงครอบคลุมทั้งการใช้ทรัพยากร ความปลอดภัย ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและชุมชน ตลอดจนประโยชน์ทางเศรษฐกิจที่โครงการจะสร้างขึ้น เป้าหมายคือกำหนดมาตรฐานร่วม แทนการพิจารณาแยกกันไปตามหน่วยงาน 4610

ตัวเลข 49 หมายถึงโครงการที่อยู่ระหว่างก่อสร้าง ไม่ใช่ศูนย์ข้อมูล 49 แห่งที่เปิดดำเนินการแล้วถูกสั่งปิด ส่วนอีก 117 โครงการเป็นคำขอที่ยังรอการพิจารณาอนุมัติ 16 รายงานระบุว่าผู้พัฒนาได้รับการขอความร่วมมือให้พักงานระหว่างที่จัดทำกติกา จึงไม่ควรตีความว่าเป็นคำสั่งห้ามถาวร 1723

กติกาใหม่อาจครอบคลุมเรื่องใดบ้าง

กรอบกำกับดูแลยังอยู่ระหว่างจัดทำ ประเด็นที่พิจารณารวมถึงมาตรฐานการใช้ไฟฟ้าและน้ำ การเลือกทำเล ความปลอดภัยของอาคารและการดำเนินงาน ตลอดจนมาตรการคุ้มครองสิ่งแวดล้อม 4610

ข้อเสนอที่อยู่บนโต๊ะยังมีการคิดค่าไฟในอัตราที่สูงขึ้นสำหรับผู้ประกอบการดาต้าเซ็นเตอร์ การกำหนดให้ใช้พลังงานสะอาด และการตรวจสอบหรือจำกัดการตั้งโครงการในเขตเมืองให้เข้มงวดขึ้น นอกจากนี้ ยังมีการกล่าวถึงมาตรฐานการประเมินผลกระทบสิ่งแวดล้อม (EIA) และแนวปฏิบัติสำหรับผู้ประกอบการด้วย อย่างไรก็ตาม ทั้งหมดนี้ยังเป็นแนวทางที่อยู่ระหว่างพิจารณา ไม่ใช่ข้อบังคับฉบับสมบูรณ์ที่ประกาศใช้แล้ว 4

หลักเกณฑ์ที่กำลังพัฒนายังอาจมีผลต่อผู้ประกอบการที่เปิดดำเนินการอยู่ โดยมีการหารือถึงช่วงเวลาให้ปรับตัว ขณะที่โครงการที่กำลังก่อสร้างและโครงการในอนาคตก็จะอยู่ภายใต้มาตรฐานที่เกี่ยวข้องเช่นกัน 929

มาตรการของ กทม. เป็นอีกเรื่องหนึ่ง

กรุงเทพมหานครมีมาตรการของตนเองระหว่างรอแนวทางระดับประเทศ โดยพักการพิจารณาคำขอใบอนุญาตก่อสร้างหรือดัดแปลงใหม่ และเพิ่มการตรวจสอบดาต้าเซ็นเตอร์ที่ระบุไว้ 2 มาตรการในพื้นที่นี้ไม่ใช่เรื่องเดียวกับการขอให้พักโครงการก่อสร้าง 49 แห่งและระงับการพิจารณาอีก 117 โครงการในภาพรวมของประเทศ

ประเด็นหนึ่งที่ทำให้การกำกับดูแลในเมืองเป็นที่จับตา คือข้อกังวลเกี่ยวกับสถานที่ตั้งใกล้ชุมชน มีรายงานถึงกรณีข้อพิพาทเกี่ยวกับดาต้าเซ็นเตอร์ใกล้โรงพยาบาล และคำถามว่าใบอนุญาตในลักษณะอาคารคลังสินค้าเหมาะสมกับการใช้งานดังกล่าวหรือไม่ 1314 กรณีนี้ชี้ให้เห็นว่าการจัดประเภทอาคาร การประเมินสิ่งแวดล้อม และผลกระทบในพื้นที่เป็นส่วนหนึ่งของการถกเถียง แต่ไม่ได้แปลว่าทุกโครงการมีสถานการณ์เหมือนกัน

โจทย์คือเดินหน้าการลงทุนโดยไม่มองข้ามผลกระทบ

ไทยต้องหาจุดสมดุลระหว่างการดึงดูดการลงทุนในโครงสร้างพื้นฐาน AI และคลาวด์ กับการวางเงื่อนไขให้การใช้ทรัพยากรและผลกระทบต่อพื้นที่โดยรอบได้รับการจัดการ การพักโครงการเปิดเวลาให้ภาครัฐกำหนดเกณฑ์ร่วมก่อนที่โครงการเพิ่มเติมจะเดินหน้าต่อ โดยยังไม่ได้เปลี่ยนจุดยืนที่ต้องการให้เกิดการลงทุนในภาคส่วนนี้ 511

ความกังวลเรื่องไฟฟ้า น้ำ และผลกระทบต่อชุมชนไม่ได้เกิดขึ้นเฉพาะในไทย รายงานเกี่ยวกับการขยายตัวของดาต้าเซ็นเตอร์ในหลายประเทศก็สะท้อนว่าประเด็นเหล่านี้กำลังถูกตรวจสอบมากขึ้นเช่นกัน 71219 สิ่งที่ต้องจับตาต่อจากนี้คือ กติกาใหม่จะเปลี่ยนข้อกังวลเหล่านี้ให้เป็นข้อกำหนดที่ชัดเจนและใช้ได้สม่ำเสมอ ทั้งกับศูนย์ที่เปิดดำเนินการแล้วและโครงการที่ยังอยู่ระหว่างพิจารณาหรือก่อสร้างหรือไม่