ทำไมรัสเซียยกเลิกสวนสนามวันกองทัพเรือเป็นปีที่สอง และนี่บอกอะไรเกี่ยวกับสงครามโดรนของยูเครน

• โดรนโจมตีตัวเมืองโดยตรง: ในวันกองทัพเรือปี 2025 โดรนของยูเครนพุ่งเป้าไปยังเซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก ขณะที่ปูตินเข้าร่วมพิธีที่ลดขนาดลง สนามบินปุลโคโวต้องปิดให้บริการนาน 5 ชั่วโมง กระทรวงกลาโหมรัสเซียอ้างว่าสามารถยิงโดรนยูเครนตกได้ 291 ลำในวันเดียวกัน
• โครงสร้างพื้นฐานทางทหารถูกโจมตี: เมื่อวันที่ 3 มิถุนายน 2026 ระบบอากาศยานไร้คนขับของยูเครนสามารถโจมตีเรือฟริเกตชั้น Steregushchiy ของกองเรือบอลติกที่อยู่ระหว่างการซ่อมในอู่แห้งที่เมืองครอนชตัดท์ ใกล้เซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก
• การโจมตีเกิดขึ้นระหว่างงานสำคัญของรัสเซีย: ในเดือนมิถุนายน 2026 การโจมตีด้วยโดรนจำนวนมากของยูเครนพุ่งเป้าไปยังคลังน้ำมันเซนต์ปีเตอร์สเบิร์กในวันเปิดงานฟอรัมเศรษฐกิจนานาชาติของรัสเซีย ซึ่งเป็นเวทีแสดงภาพความรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจที่ปูตินเข้าร่วม เหตุการณ์ทำให้ควันดำปกคลุมเมือง อีกการโจมตีหนึ่งเกิดขึ้นที่ศูนย์โลจิสติกส์ของ Wildberries โดยรัฐบาลยูเครนอ้างว่าสถานที่ดังกล่าวจัดส่งชิ้นส่วนโดรนและอุปกรณ์นำทางให้กองทัพรัสเซีย

แหล่งข่าวในกองทัพเรือรัสเซียให้ข้อมูลกับ Fontanka สื่อท้องถิ่นในเซนต์ปีเตอร์สเบิร์กว่า กระทรวงกลาโหมตัดสินใจไม่จัดสวนสนามอย่างเงียบ ๆ พร้อมกล่าวว่า “เข้าใจนะ ตอนนี้ไม่ใช่เวลาสำหรับเรื่องแบบนั้น”

ณ ช่วงกลางเดือนมิถุนายน ยังไม่มีคำสั่งประธานาธิบดีที่อนุมัติการจัดงานปี 2026 และกองเรือต่าง ๆ ก็ไม่ได้รับคำสั่งให้ส่งเรือหรือกำลังพลมายังเซนต์ปีเตอร์สเบิร์ก ทั้งที่ในปีก่อน ๆ การเตรียมงานมักเริ่มไปมากแล้วเมื่อถึงช่วงดังกล่าว

จากกองเรือในแม่น้ำสู่โปสเตอร์: สามปีแห่งการลดระดับ

ความเปลี่ยนแปลงของงานวันกองทัพเรือรัสเซียแสดงให้เห็นว่าเครมลินให้ความสำคัญกับภัยคุกคามจากโดรนมากเพียงใด

• ปี 2024: สวนสนามหลักถูกลดขนาดลงอย่างมาก แทนที่จะเป็นการนำกองเรือจำนวนมากมาล่องในแม่น้ำเนวา งานจัดขึ้นในรูปแบบเล็กลง มีบุคลากรราว 2,500 คน และไม่มีเรือรบขนาดใหญ่เข้าร่วมแสดง
• ปี 2025: ยกเลิกสวนสนามเต็มรูปแบบเป็นครั้งแรก ซึ่งถือเป็นการตัดสินใจที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน ปูตินยังเข้าร่วมพิธีที่ลดขนาดลง ณ กองบัญชาการกองทัพเรือ ขณะที่มีรายงานว่าโดรนยูเครนโจมตีเมือง ดมิทรี เปสคอฟ โฆษกเครมลิน อ้างถึง “บรรยากาศโดยรวม” และ “เหตุผลด้านความมั่นคง”
• ปี 2026: ยกเลิกอีกครั้งตั้งแต่เนิ่น ๆ แทนที่จะเสี่ยงยกเลิกแบบฉุกละหุกและสร้างความอับอายในช่วงสุดท้าย หลังเกิดการโจมตีซ้ำหลายครั้งในฤดูใบไม้ผลิ กระทรวงกลาโหมจึงยุติแผนงานก่อนเริ่มการเตรียมการครั้งใหญ่ ในการปรากฏตัวต่อสาธารณะ ปูตินยืนอยู่หน้าโปสเตอร์ขนาดใหญ่รูปเรือดำน้ำ แทนที่จะมีกองเรือจริงอยู่เบื้องหลัง

การยกเลิกพิธีสะท้อนผลกระทบเชิงยุทธศาสตร์อย่างไร

1. “พื้นที่แนวหลังที่ปลอดภัย” กำลังหมดไป

ปฏิบัติการโจมตีด้วยโดรนระยะไกลของยูเครนทำให้รัสเซียต้องมองเมืองใหญ่ของตนเอง รวมถึงเซนต์ปีเตอร์สเบิร์กซึ่งมีความหมายเชิงสัญลักษณ์สูง เป็นพื้นที่ที่อาจถูกโจมตีได้

2. พิธีสวนสนามกลายเป็นภาระด้านความมั่นคง

การรวมเรือรบจำนวนมาก ผู้นำ และกำลังพลไว้ในพื้นที่เดียวกันตามกำหนดการที่รู้ล่วงหน้า อาจกลายเป็นเป้าหมายที่ง่ายต่อการวางแผนโจมตี หน่วยข่าวกรองกลาโหมสหราชอาณาจักรระบุว่า ความกังวลเรื่องการคุ้มครองกำลังพลเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้ยกเลิกงาน และความเสี่ยงลักษณะเดียวกันย่อมเกิดกับการรวมกำลังทางเรือในรูปแบบอื่นด้วย

3. ยูเครนกำลังจำกัดรูปแบบการวางกำลังของกองทัพเรือรัสเซีย

เมื่อฐานทัพและเรือที่จอดอยู่ในประเทศไม่สามารถมองว่าไร้ภัยคุกคามจากโดรนได้ รัสเซียจึงมีแรงกดดันให้กระจายกำลังทางเรือ และหลีกเลี่ยงการจัดแสดงกำลังที่รวมศูนย์และคาดเดาได้ ซึ่งเดิมใช้เพื่อฉายภาพอำนาจทางทะเล

4. ความเสียหายด้านภาพลักษณ์และจิตวิทยาไม่ใช่เรื่องเล็ก

การยกเลิกงานรักชาติที่เป็นสัญลักษณ์ถึงสองครั้ง ส่งสัญญาณต่อประชาชนรัสเซียและผู้สังเกตการณ์ทั่วโลกว่า เครมลินไม่อาจรับประกันความปลอดภัยได้แม้แต่ในพื้นที่ที่มีความหมายเชิงสัญลักษณ์ของตนเอง นั่นบั่นทอนเสาหลักด้านการโฆษณาชวนเชื่อในช่วงสงคราม

มีรายงานว่ารัสเซียอาจใช้การฝึกทางทะเลเข้ามาทดแทนการสวนสนาม โดยใช้รูปแบบใกล้เคียงกับการฝึก July Storm ในปี 2025 วิธีนี้เปิดโอกาสให้กองทัพเรือแสดงขีดความสามารถได้ โดยไม่ต้องนำเรือและบุคลากรมารวมกันในพื้นที่นิ่งและคาดเดาได้แบบพิธีสวนสนาม

อย่างไรก็ตาม ใจความสำคัญยังชัดเจน: ปฏิบัติการโดรนของยูเครนสามารถเจาะลึกเข้าไปในดินแดนรัสเซียได้ และเครมลินไม่สามารถจัดฉากแสดงแสนยานุภาพครั้งใหญ่ได้อย่างง่ายดายอีกต่อไปโดยไม่ต้องคำนึงถึงความเสี่ยงว่าจะกลายเป็นเป้าหมายของการโจมตี