อิหร่านตั้งระบบอนุญาตผ่านช่องแคบฮอร์มุซ เปลี่ยนกติกาการเดินเรือของโลก

ความเคลื่อนไหวดังกล่าวทำให้หลายประเทศกังวล เพราะช่องแคบฮอร์มุซถูกมองว่าเป็นเส้นทางสัญจรระหว่างประเทศที่มีความสำคัญต่อการค้าโลก

การจราจรทางเรือลดลงอย่างรุนแรง

ระบบอนุญาตนี้เกิดขึ้นในช่วงที่การเดินเรือในพื้นที่กำลังเผชิญความปั่นป่วนอย่างหนัก

ก่อนเกิดวิกฤต มีเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซประมาณ 100 ลำต่อวัน แต่ในช่วงความตึงเครียดล่าสุด ปริมาณการเดินเรือลดลงอย่างมาก บางช่วงเหลือเพียง ประมาณสองเรือบรรทุกน้ำมันต่อวัน เท่านั้น

ข้อมูลการเดินเรือยังระบุว่า มีเรือพาณิชย์ประมาณ 2,190 ลำ ติดค้างอยู่ในอ่าวเปอร์เซียในช่วงหนึ่งของวิกฤต ซึ่งรวมถึงเรือบรรทุกน้ำมันและก๊าซมากกว่า 320 ลำ

ภาพจากระบบติดตามเรือผ่านดาวเทียมยังพบว่า เรือจำนวนมากเลือกไปจอดรอในน่านน้ำใกล้ท่าเรือสำคัญ เช่น ดูไบ เพื่อรอให้สถานการณ์ด้านความปลอดภัยหรือการอนุมัติผ่านช่องแคบมีความชัดเจนมากขึ้น

ยังมีเรือบางส่วนผ่านได้

แม้สถานการณ์โดยรวมจะตึงเครียด แต่การขนส่งบางส่วนยังคงดำเนินต่อไป

ตัวอย่างเช่น ในช่วงวิกฤตมี เรือบรรทุกก๊าซปิโตรเลียมเหลว (LPG) จำนวน 15 ลำที่มุ่งหน้าไปอินเดีย สามารถผ่านช่องแคบได้ โดยมีการคุ้มกันทางทหารระหว่างการเดินทาง

เหตุการณ์นี้สะท้อนว่าการเดินเรือยังคงเกิดขึ้นได้ในบางกรณี โดยมักขึ้นอยู่กับการประสานงานกับหน่วยงานของอิหร่านและสภาพความปลอดภัยในพื้นที่ ซึ่งทำให้บริษัทเดินเรือต้องเผชิญความไม่แน่นอนสูงเกี่ยวกับเวลาที่เรือจะได้รับอนุญาตให้ผ่าน

การตีความต่างกันระหว่างอิหร่านกับสหรัฐฯ

วิกฤตในช่องแคบฮอร์มุซยังเป็นส่วนหนึ่งของความขัดแย้งทางภูมิรัฐศาสตร์ที่กว้างกว่า

อิหร่านระบุว่าการจำกัดการเดินเรือเป็นการตอบโต้ต่อแรงกดดันทางทหารและการปิดล้อมท่าเรือของตน พร้อมเตือนเรือไม่ให้เข้าใกล้ช่องแคบในช่วงที่สถานการณ์ตึงเครียด

ในทางกลับกัน สหรัฐฯ ระบุว่ากำลังดำเนินปฏิบัติการเพื่อรักษาเสรีภาพในการเดินเรือ และปกป้องเรือพาณิชย์และเรือทหารในพื้นที่ท่ามกลางการปะทะกันใกล้ช่องแคบ

คำอธิบายที่แตกต่างกันเหล่านี้สะท้อนถึงความตึงเครียดทางการเมืองและการทูตที่ยังไม่คลี่คลาย

ทำไมช่องแคบฮอร์มุซจึงสำคัญต่อโลก

ความสำคัญของช่องแคบฮอร์มุซอยู่ที่บทบาทในระบบพลังงานโลก

เส้นทางเดินเรือนี้มีความกว้างของช่องทางเดินเรือที่แคบที่สุดเพียงประมาณ 34 กิโลเมตร และรองรับการขนส่งน้ำมันทางทะเลของโลกประมาณ 20%

เมื่อการขนส่งในพื้นที่นี้สะดุด แม้เพียงบางส่วน ก็สามารถส่งผลให้ราคาน้ำมันปรับตัวสูงขึ้น ค่าเบี้ยประกันภัยการเดินเรือเพิ่มขึ้น และทำให้บริษัทพลังงานต้องเปลี่ยนเส้นทางหรือเลื่อนการส่งมอบสินค้า

ผลกระทบระยะยาวที่อาจเกิดขึ้น

การจัดตั้ง Persian Gulf Strait Authority บ่งชี้ว่าอิหร่านอาจต้องการเปลี่ยนการควบคุมช่องแคบฮอร์มุซให้เป็นระบบถาวร แทนที่จะใช้มาตรการทางทหารชั่วคราว

หากระบบนี้ดำเนินต่อไป บริษัทเดินเรือ บริษัทประกันภัย และรัฐบาลต่าง ๆ อาจต้องปฏิบัติต่อการผ่านช่องแคบฮอร์มุซเหมือนกับเส้นทางที่มีการกำกับดูแลอย่างเป็นทางการ ซึ่งต้องมีการขออนุญาต การประสานงาน และอาจมีต้นทุนเพิ่มขึ้น

อย่างไรก็ตาม ระบบดังกล่าวจะกลายเป็นโครงสร้างถาวรหรือไม่ ยังขึ้นอยู่กับผลของการเจรจาทางการเมืองและสถานการณ์ความมั่นคงในภูมิภาค ซึ่งยังคงไม่แน่นอนในขณะนี้