เบื้องหลังการแตกหักของดีล Meta–Manus: การแทรกแซงของจีนและแผนซื้อกิจการคืน 1 พันล้านดอลลาร์

ดีลซื้อกิจการสตาร์ทอัพ AI ชื่อ Manus โดย Meta ซึ่งมีมูลค่ากว่า 2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ กลายเป็นหนึ่งในกรณีกลับลำดีลเทคโนโลยีที่น่าจับตาที่สุดในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา หลังจากที่รัฐบาลจีนสั่งให้ยกเลิกธุรกรรมดังกล่าว แม้การซื้อกิจการจะประกาศไปแล้วก็ตาม

ขณะนี้ผู้ก่อตั้ง Manus กำลังพิจารณาแผนใหม่: ระดมทุนประมาณ 1 พันล้านดอลลาร์ จากนักลงทุนภายนอก เพื่อนำเงินไปซื้อบริษัทคืนจาก Meta และทำให้ธุรกิจกลับมาเป็นอิสระอีกครั้ง เหตุการณ์นี้สะท้อนให้เห็นว่าการแข่งขันด้าน AI ระดับโลกกำลังเชื่อมโยงกับประเด็นภูมิรัฐศาสตร์และความมั่นคงมากขึ้น

สถานการณ์ล่าสุด: แผนระดมทุนเพื่อซื้อกิจการคืน

ผู้ร่วมก่อตั้ง Manus ได้แก่ Xiao Hong, Ji Yichao และ Zhang Tao กำลังหารือกับนักลงทุนเกี่ยวกับการระดมทุนรอบใหม่ประมาณ 1 พันล้านดอลลาร์ เพื่อย้อนดีลการซื้อกิจการของ Meta .

แหล่งข่าวระบุว่าการระดมทุนอาจประเมินมูลค่าบริษัท อย่างน้อยเท่ากับระดับ 2 พันล้านดอลลาร์ ซึ่งเป็นราคาที่ Meta เคยตกลงซื้อกิจการไปก่อนหน้านี้ โดยผู้ก่อตั้งบางส่วนอาจร่วมลงทุนด้วยเงินส่วนตัวเพื่อให้ดีลซื้อคืนสำเร็จ .

หากแผนเดินหน้าได้จริง Manus อาจถูกปรับโครงสร้างใหม่ โดยอาจตั้ง บริษัทร่วมทุนในจีนแผ่นดินใหญ่ และในระยะยาวอาจพิจารณา เข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ฮ่องกง (Hong Kong IPO) อย่างไรก็ตาม การหารือเหล่านี้ยังเป็นการเจรจาภายในและยังไม่มีรายละเอียดที่ยืนยันอย่างเป็นทางการ .

ทำไมรัฐบาลจีนถึงสั่งยกเลิกดีลกับ Meta

คำสั่งยกเลิกดีลออกโดย คณะกรรมการพัฒนาและปฏิรูปแห่งชาติของจีน (National Development and Reform Commission – NDRC) ซึ่งดูแลกลไกตรวจสอบความมั่นคงด้านการลงทุนจากต่างชาติ .

ในเดือนเมษายน 2026 หน่วยงานดังกล่าวสั่งให้ Meta และ Manus ถอนหรือยกเลิกการทำธุรกรรม โดยอ้างว่ากฎระเบียบไม่อนุญาตให้มีการลงทุนจากต่างชาติในโครงการนี้ .

การแทรกแซงครั้งนี้สะท้อนความกังวลของจีนเกี่ยวกับเทคโนโลยี AI ขั้นสูง เช่น

• ความเสี่ยงในการถ่ายโอนเทคโนโลยีที่สำคัญ
• ประเด็นการควบคุมการส่งออกเทคโนโลยี
• การสูญเสียบุคลากรและทรัพย์สินทางปัญญาด้าน AI ให้บริษัทต่างชาติ

อีกประเด็นที่ทำให้คดีนี้ซับซ้อนคือ Manus มีสำนักงานใหญ่ในสิงคโปร์ แต่ก่อตั้งโดยผู้ประกอบการชาวจีน และยังมีความเชื่อมโยงกับจีนอยู่มาก ทำให้รัฐบาลจีนมองว่าตนยังมีอำนาจกำกับดูแล แม้บริษัทจะจดทะเบียนนอกประเทศก็ตาม .

ระหว่างกระบวนการตรวจสอบ มีรายงานว่า ผู้ร่วมก่อตั้งสองคนคือ Xiao Hong และ Ji Yichao ถูกจำกัดการเดินทางออกนอกประเทศจีน ซึ่งถูกมองว่าเป็นมาตรการเพื่อให้เจ้าหน้าที่สามารถเข้าถึงบุคลากรหลักและเทคโนโลยีของบริษัทได้ระหว่างการสอบสวน .

เงินทุน 1 พันล้านดอลลาร์จะถูกใช้ทำอะไร

หากการระดมทุนสำเร็จ เงินส่วนใหญ่จะถูกใช้เพื่อ ซื้อหุ้นของ Meta คืน และทำให้ Manus กลับมาเป็นบริษัทอิสระอีกครั้ง

โดยแผนอาจประกอบด้วย

• ซื้อกิจการคืนจาก Meta เพื่อปฏิบัติตามคำสั่งให้ยกเลิกดีล
• ดึงกลุ่มนักลงทุนใหม่ที่หน่วยงานกำกับดูแลของจีนยอมรับเข้ามาแทน
• ปรับโครงสร้างองค์กร เช่น การตั้งกิจการร่วมทุนในจีนแผ่นดินใหญ่

อย่างไรก็ตาม รายละเอียดสำคัญหลายอย่างยังไม่เปิดเผย เช่น ราคาซื้อคืนที่แน่นอน โครงสร้างเงินทุน (หนี้หรือทุน) และ Meta จะยังถือหุ้นบางส่วนหรือมีความร่วมมือทางธุรกิจต่อไปหรือไม่

การเติบโตอย่างรวดเร็วของ Manus

บริษัทที่อยู่เบื้องหลัง Manus คือ Butterfly Effect ซึ่งเติบโตเร็วมากเมื่อเทียบกับสตาร์ทอัพ AI อื่นๆ

• ในปี 2025 บริษัทระดมทุนประมาณ 75 ล้านดอลลาร์ จากรอบการลงทุนที่นำโดย Benchmark ทำให้มูลค่าบริษัทเพิ่มเป็นประมาณ 500 ล้านดอลลาร์ .
• หลังจากนั้นไม่นาน Meta ตกลงซื้อกิจการด้วยมูลค่ามากกว่า 2 พันล้านดอลลาร์ ซึ่งถือเป็นการเพิ่มมูลค่าบริษัทอย่างรวดเร็ว .

รายงานบางฉบับระบุว่า Manus สามารถสร้าง รายได้ประจำต่อปี (ARR) ประมาณ 100 ล้านดอลลาร์ภายในไม่กี่เดือนหลังเปิดตัวผลิตภัณฑ์ โดยลูกค้าหลักคือองค์กรที่ใช้ AI agent สำหรับงานวิจัย เขียนโค้ด และวิเคราะห์ข้อมูล .

อย่างไรก็ตาม บริษัทไม่ได้เปิดเผยงบการเงินที่ตรวจสอบอย่างเป็นทางการ ทำให้ข้อมูลรายได้และกำไรยังไม่สามารถยืนยันได้อย่างครบถ้วน

ผลกระทบต่อการลงทุน AI ทั่วโลก

กรณี Manus อาจส่งผลระยะยาวต่อโครงสร้างของดีลเทคโนโลยีระหว่างประเทศ โดยเฉพาะในอุตสาหกรรม AI

ประเด็นสำคัญคือ จีนอาจ ขัดขวางการเข้าซื้อกิจการโดยต่างชาติ หากบริษัทมีความเชื่อมโยงกับระบบนิเวศ AI ของจีน แม้บริษัทจะจดทะเบียนในต่างประเทศก็ตาม .

หน่วยงานกำกับดูแลอาจพิจารณาปัจจัยหลายอย่าง เช่น

• สัญชาติของผู้ก่อตั้ง
• ที่ตั้งของทีมวิจัยและบุคลากร
• แหล่งที่มาของเทคโนโลยี

แนวโน้มนี้อาจทำให้สตาร์ทอัพ AI ที่มีรากฐานจากจีนต้องคิดใหม่เกี่ยวกับกลยุทธ์การเติบโตและทางออกของนักลงทุน (exit strategy)

ตัวเลือกที่อาจได้รับความนิยมมากขึ้น ได้แก่

• การเข้าตลาดหุ้น ฮ่องกง (Hong Kong IPO)
• การตั้ง กิจการร่วมทุนกับนักลงทุนในประเทศ
• โครงสร้างองค์กรที่ทำให้เทคโนโลยียังคงอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของจีน

กล่าวโดยสรุป กรณีแตกหักระหว่าง Meta และ Manus ไม่ใช่แค่ดีลธุรกิจที่ล้มเหลว แต่เป็นตัวอย่างชัดเจนของการบรรจบกันระหว่าง นวัตกรรม AI ความมั่นคงของชาติ และการแข่งขันทางเศรษฐกิจระดับโลก ซึ่งอาจกำหนดทิศทางของสตาร์ทอัพ AI รุ่นต่อไปตั้งแต่วันแรกที่ก่อตั้ง