ตลาดโลกตอบรับข่าวเจรจาสหรัฐ–อิหร่าน: น้ำมันร่วง หุ้นขึ้น แต่ความเสี่ยงยังอยู่

ดังนั้นเพียงแค่มีข่าวว่าเรือสามารถผ่านช่องแคบได้อีกครั้ง ก็เพียงพอที่จะเปลี่ยนความคาดหวังของตลาดอย่างรวดเร็ว และทำให้ "เบี้ยประกันความเสี่ยงทางภูมิรัฐศาสตร์" ในราคาน้ำมันลดลง

ทำไมน้ำมันร่วง แต่หุ้นและพันธบัตรขึ้น

หลังมีรายงานว่าการเจรจาอยู่ในช่วงสุดท้าย ราคาน้ำมันดิบลดลงประมาณ 6% ภายในวันเดียว เพราะตลาดเริ่มเชื่อว่าการส่งออกน้ำมันจากอ่าวเปอร์เซียอาจกลับมาเสถียรได้หากการเจรจาประสบความสำเร็จ

ราคาน้ำมันที่ลดลงมีผลต่อเศรษฐกิจหลายด้าน เช่น

• ประเทศที่นำเข้าน้ำมันจำนวนมากมีต้นทุนพลังงานลดลง
• ความกังวลเรื่องเงินเฟ้อลดลง
• ต้นทุนของธุรกิจที่ใช้พลังงานสูงลดลง

ปัจจัยเหล่านี้ช่วยหนุน ตลาดหุ้นเอเชีย โดยเฉพาะประเทศที่พึ่งพาการนำเข้าน้ำมันสูง เพราะความเสี่ยงจากการขาดแคลนอุปทานพลังงานดูเหมือนจะลดลง

ขณะเดียวกัน พันธบัตรรัฐบาล ก็ได้รับแรงซื้อ เพราะราคาน้ำมันที่ลดลงมักหมายถึงแรงกดดันเงินเฟ้อลดลง หากเงินเฟ้อชะลอ ธนาคารกลางอาจไม่จำเป็นต้องรักษาดอกเบี้ยในระดับสูงเป็นเวลานาน

แต่ตลาดยังไม่สบายใจ

แม้บรรยากาศจะดูดีขึ้น แต่ความเสี่ยงสำคัญยังไม่หายไป โดยเฉพาะเรื่อง สต็อกยูเรเนียมเสริมสมรรถนะของอิหร่าน

รายงานการตรวจสอบระหว่างประเทศระบุว่า อิหร่านมี ยูเรเนียมประมาณ 440 กิโลกรัมที่เสริมสมรรถนะถึงระดับราว 60% ซึ่งถือว่าใกล้ระดับที่ใช้ผลิตอาวุธนิวเคลียร์หากเพิ่มความเข้มข้นอีกเล็กน้อย

วัสดุจำนวนมากเชื่อว่าเก็บอยู่ที่ ศูนย์นิวเคลียร์อิสฟาฮาน (Isfahan nuclear complex) ตามการประเมินของสำนักงานพลังงานปรมาณูระหว่างประเทศ หรือ IAEA

ประเด็นนี้สำคัญมากในการเจรจา เพราะเกี่ยวข้องกับสิ่งที่ผู้เชี่ยวชาญเรียกว่า “breakout risk” หรือความเสี่ยงที่ประเทศหนึ่งสามารถเพิ่มระดับยูเรเนียมจนถึงเกรดอาวุธได้อย่างรวดเร็ว

ข้อเสนอในโต๊ะเจรจาบางส่วนจึงเกี่ยวข้องกับ

• การจำกัดระดับการเสริมสมรรถนะ
• การย้ายหรือกำจัดยูเรเนียมบางส่วน
• การเพิ่มการตรวจสอบจากนานาชาติ

หากไม่สามารถตกลงกันในเรื่องเหล่านี้ได้ ข้อตกลงสันติภาพที่ครอบคลุมก็อาจเกิดขึ้นได้ยาก

ทำไมนักลงทุนยังต้องระวัง

ภาพรวมของตลาดตอนนี้จึงเป็นการผสมกันระหว่าง ความหวังและความระมัดระวัง นักลงทุนกำลังตอบรับเชิงบวกต่อ

• ความคืบหน้าทางการทูต
• สัญญาณว่าการเดินเรือผ่านฮอร์มุซอาจกลับสู่ภาวะปกติ
• ราคาน้ำมันที่ลดลงและช่วยลดความเสี่ยงเงินเฟ้อ

แต่การฟื้นตัวของตลาดยังเปราะบาง เพราะหลายปัจจัยสามารถทำให้สถานการณ์พลิกกลับได้ เช่น

• การเจรจาล้มเหลว
• การกลับมาปะทะทางทหาร
• การจำกัดการเดินเรือผ่านฮอร์มุซอีกครั้ง
• ความขัดแย้งเรื่องโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน

หากการเจรจาล้มเหลว ราคาน้ำมันอาจพุ่งขึ้นอีกครั้ง ซึ่งจะส่งผลต่อเงินเฟ้อโลกและสร้างความผันผวนให้ตลาดการเงิน

สรุป

ตลาดโลกกำลังตอบสนองต่อความหวังว่าความขัดแย้งระหว่างสหรัฐกับอิหร่านอาจเข้าสู่ทางออกทางการทูต และเส้นทางขนส่งพลังงานสำคัญอย่างช่องแคบฮอร์มุซอาจกลับมาเปิดเต็มรูปแบบอีกครั้ง ซึ่งช่วยให้ราคาน้ำมันลดลงและหนุนตลาดหุ้น

อย่างไรก็ตาม การเจรจายังไม่เสร็จสมบูรณ์ และตราบใดที่ข้อพิพาทเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน—โดยเฉพาะสต็อกยูเรเนียมเสริมสมรรถนะจำนวนมาก—ยังไม่ได้ข้อสรุป นักลงทุนทั่วโลกก็มีแนวโน้มจะมองการฟื้นตัวของตลาดครั้งนี้ว่าเป็นเพียงการผ่อนคลายชั่วคราวมากกว่าการคลี่คลายถาวร