โจรขุดเจอ ตามด้วยนักโบราณคดี: เปิดตัววิลล่าจักรพรรดิโรมันที่ไม่เคยรู้จักมาก่อน ใกล้กรุงโรม

เรื่องนี้เกิดจากอะไร?

ในเดือนกุมภาพันธ์ 2026 ตำรวจอิตาลี (Carabinieri) ได้รับแจ้งเบาะแสเกี่ยวกับการขุด illegal บนที่ดินสาธารณะในเขตเกษตรกรรม Castel di Guido ซึ่งอยู่ห่างจากกำแพงเมืองโรมโบราณไปทางทิศตะวันตกประมาณ 19 กิโลเมตร เมื่อไปถึง พวกเขาพบกับ "Tombaroli" หรือโจรสุสาน clandestine กำลังใช้รถแบ็คโฮเจาะลึกลงไปในดิน

สิ่งที่พวกเขาค้นพบ—และสิ่งที่นักโบราณคดีได้ขุดค้นอย่างเป็นทางการแล้ว—คือ วิลล่าชานเมือง (villa suburbana) สมัยจักรวรรดิโรมันที่ไม่เคยรู้จักมาก่อน ซึ่งอาจเคยต้อนรับจักรพรรดิผู้ทรงอำนาจที่สุดในศตวรรษที่ 2 ถึงสามพระองค์: เฮเดรียน, อันโตนินัส ไพอัส และมาร์คัส ออเรลิอุส

วิลล่าหรูขนาดไหน?

ส่วนของวิลล่าที่ถูกขุดพบในตอนนี้ครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 400 ตารางเมตร และผู้เชี่ยวชาญเชื่อว่ายังมีซากสำคัญอีกมากที่ถูกฝังอยู่ใต้ดิน

สิ่งค้นพบสำคัญได้แก่:

• พื้นโมเสกหลากสี (polychrome mosaic) ที่มีลวดลายเรขาคณิตและรูปคน
• ปูนฉาบผนังสี (frescoed wall plaster) ในสไตล์สมัยจักรวรรดิ
• รูปปั้นหินอ่อนขนาดเท่าคนจริง ซึ่งคาดว่าเป็นรูปเทพซิลวานุส (Silvanus) เทพแห่งชนบท ถือมีดตัดแต่งกิ่ง (falx) และมีสุนัขอยู่เคียงข้าง
• โครงสร้างทางสถาปัตยกรรมของห้องหลายห้อง ทางเดิน และห้องอาบน้ำร้อน (บาธ) ที่บ่งบอกถึงความหรูหราระดับสูง

ทำไมถึงสำคัญต่อประวัติศาสตร์?

ซากวิลล่าตั้งอยู่ในดินแดนโบราณที่เรียกว่า Lorium ซึ่งเป็นสถานที่พักผ่อนที่รู้จักกันดีของจักรพรรดิในศตวรรษที่ 2 ตามบันทึกทางประวัติศาสตร์ จักรพรรดิอันโตนินัส ไพอัส (ครองราชย์ ค.ศ. 138–161) ถูกเลี้ยงดูที่ Lorium มีที่ดินส่วนตัวของครอบครัวอยู่ที่นั่น และสิ้นพระชนม์ที่วิลล่าส่วนตัวใน Lorium เมื่อ ค.ศ. 161 ผู้สืบทอดของพระองค์ มาร์คัส ออเรลิอุส ก็แวะเวียนมาที่นี่บ่อยครั้งเช่นกัน

ที่ตั้ง ขนาด และการตกแต่งสไตล์อันโตนินที่หรูหราของวิลล่าใหม่นี้ ชี้ให้เห็นอย่างชัดเจนว่ามันเป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มทรัพย์สินของจักรพรรดิ หรือเป็นของตระกูลขุนนางชั้นสูงที่มีความสัมพันธ์ใกล้ชิดกับจักรพรรดิเฮเดรียนและอันโตนินัส ไพอัส นักโบราณคดีจึงเชื่อว่าวิลล่านี้อาจเคยถูกเสด็จเยี่ยมเยียนโดยจักรพรรดิหลายพระองค์ในราชวงศ์อันโตนิน

เหนือกว่าคดีโจรกรรม: ปฏิบัติการกู้คืนมรดกโลก

การค้นพบนี้เป็นผลพวงจากปฏิบัติการร่วมระหว่างกองกำลัง Carabinieri และ Soprintendenza Speciale di Roma (สำนักพิทักษ์โบราณสถานพิเศษแห่งกรุงโรม) ซึ่งดำเนินการขุดค้นฉุกเฉินเพื่อบันทึกข้อมูลและรักษาเสถียรภาพของโครงสร้างดังกล่าว

นาย Alessandro Giuli รัฐมนตรีกระทรวงวัฒนธรรมอิตาลี กล่าวถึงการแทรกแซงครั้งนี้ว่าเป็นแบบอย่างของการปกป้องและวิจัย ซึ่งเปลี่ยนการกระทำผิดทางอาญาให้กลายเป็นโอกาสทางวิทยาศาสตร์ครั้งสำคัญ

ชาวบ้านเข้าชมได้เมื่อไหร่?

ประชาชนทั่วไปสามารถเข้าชมซากวิลล่าที่เพิ่งถูกค้นพบได้ใน วันเสาร์ที่ 20 มิถุนายน 2026 ซึ่งทาง Soprintendenza Speciale di Roma จะจัด วันเปิดบ้านฟรี (open day) พร้อมนำชมโดยนักโบราณคดีมืออาชีพ

รายละเอียดการเยี่ยมชม:

• รอบเวลา: รอบแรกเวลา 17:00 น. และรอบสองเวลา 18:15 น.
• ระยะเวลา: แต่ละรอบใช้เวลาประมาณ 1.5 ถึง 2 ชั่วโมง
• เส้นทาง: มีระยะทางเดินประมาณ 1 กิโลเมตรเพื่อไปยังจุดขุดค้น
• ค่าใช้จ่าย: ฟรี แต่ควรตรวจสอบข้อกำหนดการจองล่วงหน้ากับทาง Soprintendenza

นี่คือโอกาสที่หาได้ยากในการได้เห็นประวัติศาสตร์โรมันที่ถูกฝังไว้เป็นเวลากว่า 1,900 ปี และกำลังได้รับการเปิดเผยอีกครั้ง