ซูเปอร์แทงเกอร์ 3 ลำออกจากช่องแคบฮอร์มุซ ขนน้ำมัน 6 ล้านบาร์เรลสู่เอเชีย

ในเดือนพฤษภาคม 2026 เรือบรรทุกน้ำมันดิบขนาดยักษ์ 3 ลำ สามารถเดินทางออกจาก ช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz) ได้สำเร็จ หลังติดค้างอยู่ในอ่าวเปอร์เซียนานกว่า สองเดือน ท่ามกลางความตึงเครียดทางทหารระหว่าง อิหร่าน สหรัฐฯ และอิสราเอล ซึ่งทำให้การขนส่งผ่านเส้นทางพลังงานสำคัญแห่งนี้หยุดชะงักอย่างหนัก

เรือทั้งสามลำบรรทุกน้ำมันดิบจากตะวันออกกลางรวมประมาณ 6 ล้านบาร์เรล และมุ่งหน้าไปยังโรงกลั่นในเอเชีย เหตุการณ์นี้ถูกมองว่าเป็นหนึ่งในสัญญาณแรก ๆ ที่บ่งชี้ว่าการขนส่งน้ำมันผ่านช่องแคบอาจเริ่มกลับมา แม้จะยังห่างไกลจากระดับปกติ

เหตุการณ์วันที่ 20 พฤษภาคม 2026

ข้อมูลการเดินเรือจากบริษัทวิเคราะห์การขนส่งทางทะเลระบุว่า เรือบรรทุกน้ำมันขนาด Very Large Crude Carrier (VLCC) จำนวนสามลำได้ออกจากช่องแคบฮอร์มุซเมื่อวันที่ 20 พฤษภาคม โดยมีปลายทางคือศูนย์กลางการกลั่นน้ำมันในเอเชีย

เรือเหล่านี้ต้องรออยู่ในอ่าวเปอร์เซียมากกว่าสองเดือน เนื่องจากความเสี่ยงด้านความปลอดภัยทางทะเลระหว่างวิกฤตในภูมิภาค ทำให้บริษัทเดินเรือจำนวนมากชะลอหรือยกเลิกการเดินทางผ่านช่องแคบ

ในเวลาเดียวกัน มีรายงานว่า เรือบรรทุกน้ำมันอีกหนึ่งลำกำลังเข้าสู่ช่องแคบ ซึ่งอาจสะท้อนว่าการจราจรทางเรือเริ่มกลับมาเคลื่อนไหว แม้ยังอยู่ในระดับจำกัด

เรือจากประเทศใดบ้าง

รายงานด้านการเดินเรือระบุรายละเอียดของเรือบางลำที่เกี่ยวข้อง ได้แก่

• เรือบรรทุกน้ำมันของจีน 2 ลำ เป็นส่วนหนึ่งของขบวนที่ออกจากอ่าวเปอร์เซีย
• Universal Winner ซึ่งเป็นเรือ VLCC ที่ใช้ ธงเกาหลีใต้ บรรทุกน้ำมันดิบจากคูเวตราว 2 ล้านบาร์เรล ที่โหลดมาตั้งแต่ต้นเดือนมีนาคม

ส่วน เรือลำที่สาม ยังไม่มีการยืนยันประเทศเจ้าของหรือผู้ดำเนินการจากรายงานที่มีอยู่

ทำไมช่องแคบฮอร์มุซจึงสำคัญต่อโลก

ช่องแคบฮอร์มุซตั้งอยู่ระหว่าง อิหร่านและโอมาน เชื่อมอ่าวเปอร์เซียกับอ่าวโอมานและทะเลอาหรับ ถือเป็นหนึ่งใน “คอขวดพลังงาน” ที่สำคัญที่สุดของโลก

ตามข้อมูลของหน่วยงานพลังงานสหรัฐ (EIA) โดยปกติแล้วมีน้ำมันประมาณ 20 ล้านบาร์เรลต่อวัน หรือราว หนึ่งในห้าของการใช้ปิโตรเลียมทั่วโลก ไหลผ่านช่องแคบแห่งนี้

ด้วยเหตุนี้ เมื่อการเดินเรือถูกขัดขวาง ตลาดพลังงานทั่วโลกจึงได้รับผลกระทบทันที

วิกฤตที่ทำให้การเดินเรือแทบหยุดนิ่ง

การเดินเรือผ่านช่องแคบฮอร์มุซ หยุดชะงักอย่างหนักตั้งแต่ปลายเดือนกุมภาพันธ์ 2026 หลังความขัดแย้งทางทหารระหว่างอิหร่านกับสหรัฐฯ และอิสราเอลทวีความรุนแรง

กองกำลัง กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม (IRGC) ของอิหร่านได้ออกคำเตือนต่อเรือพาณิชย์เกี่ยวกับการผ่านช่องแคบ และมีการปฏิบัติการทางทะเล เช่น การตรวจค้นเรือ การข่มขู่ และการวางทุ่นระเบิด ซึ่งทำให้การขนส่งเชิงพาณิชย์ลดลงอย่างมาก

ต่อมาอิหร่านยืนยันว่าได้ อนุญาตให้เรือบางลำผ่านช่องแคบได้ ซึ่งบ่งชี้ว่าการผ่านของเรือบรรทุกน้ำมันทั้งสามลำเกิดขึ้นภายใต้การอนุญาตดังกล่าว ไม่ใช่การเปิดเส้นทางเดินเรืออย่างเต็มรูปแบบ

ทั้งนี้ ไม่มีหลักฐานยืนยัน ในแหล่งข้อมูลที่มีเกี่ยวกับการเก็บค่าธรรมเนียมหรือการจัดตั้งหน่วยงานควบคุมช่องแคบใหม่ใด ๆ ระหว่างเหตุการณ์นี้

สัญญาณของการผ่อนคลายความตึงเครียด

การออกเดินทางของเรือ VLCC ทั้งสามลำถูกมองว่าเป็น สัญญาณเริ่มต้นของการคลี่คลายสถานการณ์ ในช่องแคบฮอร์มุซ

อิหร่านระบุว่าในวันเดียวกันนั้นได้อนุญาตให้ เรือทั้งหมด 26 ลำ ผ่านช่องแคบ ซึ่งมากกว่าช่วงก่อนหน้าที่การเดินเรือถูกจำกัดอย่างหนัก

อย่างไรก็ตาม นักวิเคราะห์เตือนว่าเหตุการณ์นี้ยังไม่ใช่การกลับสู่ภาวะปกติ เพราะจำนวนเรือที่ผ่านยังน้อยมากเมื่อเทียบกับปริมาณการขนส่งปกติของเส้นทางนี้

การเดินเรือเทียบกับช่วงก่อนสงคราม

ภายใต้สถานการณ์ปกติ ช่องแคบฮอร์มุซมีการขนส่งน้ำมันจำนวนมหาศาลทุกวัน

แต่ในช่วงวิกฤตปี 2026 การจราจรทางทะเลลดลงอย่างมาก เนื่องจาก

• บริษัทเดินเรือชะลอการเดินทาง
• เบี้ยประกันภัยทางทะเลพุ่งสูง
• ความเสี่ยงจากการโจมตีทางทหารเพิ่มขึ้น

เรือบรรทุกน้ำมันจำนวนมากจึงต้อง จอดรอเป็นสัปดาห์หรือเป็นเดือนภายในอ่าวเปอร์เซีย ก่อนจะสามารถเดินทางออกได้

ผลกระทบต่อตลาดน้ำมันโลก

ก่อนหน้านี้การหยุดชะงักของช่องแคบฮอร์มุซทำให้ ราคาน้ำมันพุ่งขึ้นอย่างรวดเร็ว เนื่องจากตลาดกังวลว่าอุปทานน้ำมันจำนวนมหาศาลอาจหายไปจากตลาดโลก

แม้ว่าการผ่านช่องแคบของเรือบางลำจะช่วยลดความกังวลเรื่องอุปทานได้บางส่วน แต่ปริมาณการขนส่งที่ยังจำกัดหมายความว่า ความเสี่ยงทางภูมิรัฐศาสตร์และความผันผวนของราคาน้ำมันยังคงสูง

ภาพรวมสถานการณ์

การที่เรือบรรทุกน้ำมันยักษ์สามลำสามารถออกจากช่องแคบฮอร์มุซได้ พร้อมน้ำมันรวม 6 ล้านบาร์เรล ไม่ได้หมายความว่าช่องแคบเปิดใช้งานตามปกติแล้ว

แต่เหตุการณ์นี้แสดงให้เห็นว่า การขนส่งแบบจำกัดและควบคุมอาจกำลังกลับมา ในหนึ่งในเส้นทางพลังงานที่สำคัญที่สุดของโลก

ตราบใดที่ความตึงเครียดทางการเมืองและการทหารในภูมิภาคยังดำเนินต่อไป การไหลของน้ำมันผ่านช่องแคบฮอร์มุซ—and เสถียรภาพของตลาดพลังงานโลก—ก็ยังคงเปราะบางต่อเหตุการณ์ในตะวันออกกลาง