CoinShares ชี้นักขุดบิตคอยน์กำลังเปลี่ยนเป็นธุรกิจโครงสร้างพื้นฐาน AI

CoinShares มองว่า สิ่งที่ตลาดให้มูลค่ากับบริษัทขุดบิตคอยน์ที่จดทะเบียนในปัจจุบันไม่ใช่แค่กำลังแฮช (hash rate) แต่คือ กำลังไฟฟ้าที่เชื่อมต่อโครงข่าย ได้รับอนุญาต และพร้อมใช้งาน ซึ่งเป็นทรัพยากรที่หายากกว่า รายงานไตรมาส 2 ปี 2026 อธิบายว่าการย้ายไปสู่โครงสร้างพื้นฐานปัญญาประดิษฐ์ (AI) และการประมวลผลสมรรถนะสูง (HPC) เป็นการตัดสินใจจากผลตอบแทนเปรียบเทียบ และเมื่อบริษัทผูกไซต์งาน เงินลงทุน และสัญญาลูกค้าไว้แล้ว ราคาบิตคอยน์ที่ฟื้นตัวก็อาจไม่พอจะดึงให้หันกลับไปขุดเหมือนเดิม 217

ไฟ 1 เมกะวัตต์ ทำกำไรจาก AI/HPC ได้มากกว่า

CoinShares ประเมินว่า โครงสร้างพื้นฐานสำหรับ AI/HPC สามารถสร้างกำไรต่อปีได้ราว 1.5 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อเมกะวัตต์ (MW) ขณะที่การขุดบิตคอยน์อยู่ที่ราว 0.5 ล้านดอลลาร์ต่อเมกะวัตต์ หรือแตกต่างกันประมาณ 3 เท่า ประเด็นสำคัญจึงไม่ใช่ว่าสองธุรกิจใช้ทรัพยากรคนละประเภท เพราะทั้งคู่ต้องพึ่งระบบไฟฟ้าขนาดใหญ่ แต่ AI/HPC อาจสร้างมูลค่าจากกำลังไฟชุดเดียวกันได้สูงกว่า 10

ตัวเลขนี้เกิดขึ้นในช่วงที่ภาวะการขุดตึงตัวมาก โดยในไตรมาส 2 ปี 2026 ต้นทุนเงินสดเฉลี่ยก่อนภาษีในการผลิตบิตคอยน์ 1 เหรียญของกลุ่มนักขุดจดทะเบียนอยู่ที่ประมาณ 75,500 ดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่บิตคอยน์ปิดไตรมาสที่ 58,400 ดอลลาร์สหรัฐ ทำให้เมื่อมองภาพรวม กลุ่มบริษัทดังกล่าวอยู่ต่ำกว่าจุดคุ้มทุนด้านเงินสด 17

ด้าน hash price หรือรายได้ของนักขุดต่อหน่วยกำลังแฮช ก็ทำสถิติต่ำสุดตลอดกาลที่ค่าเฉลี่ย 27.7 ดอลลาร์ต่อ PH/s/วัน ในเดือนมิถุนายน CoinShares ระบุว่าเครือข่ายพบการลดลงของ hash rate ติดต่อกันหกเดือนเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่จีนปราบปรามการขุด และ hash rate อยู่ต่ำกว่าแนวโน้มราว 50% 17

แม้เศรษฐศาสตร์การขุดจะดีขึ้นเล็กน้อยหลังราคาบิตคอยน์เด้งกลับ แต่ CoinShares เห็นว่าการฟื้นของราคาเพียงอย่างเดียวไม่น่าจะย้อนการเปลี่ยนผ่านของบริษัทที่นำโครงสร้างพื้นฐานไปผูกกับ AI/HPC แล้ว 2

เหตุใดเปลี่ยนไปแล้วจึงกลับมาขุดยาก

ความต่างไม่ได้มีแค่โอกาสหารายได้สองทาง การขุดบิตคอยน์มีรายได้ที่ผันแปรตามราคาบิตคอยน์ ความยากของเครือข่าย และ hash price ส่วนโครงสร้างพื้นฐาน AI/HPC สามารถมีรายได้จากลูกค้าตามสัญญาหลายปี 12

ขนาดของสัญญาอาจใหญ่มาก ตัวอย่างที่ CoinShares ยกขึ้นมาคือ Core Scientific มีสัญญาโฮสติ้งกับ CoreWeave ระยะเวลา 12 ปี มูลค่าสัญญารวม 10.2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ ขณะที่ IREN ทำสัญญา AI cloud กับ Microsoft ระยะเวลา 5 ปี มูลค่า 9.7 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ 1

การเปลี่ยนใจยังมีต้นทุนเกิดขึ้นทันที Core Scientific จ่ายเงินเกือบ 42 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เพื่อยกเลิกข้อตกลงซื้อฮาร์ดแวร์ขุดรุ่นใหม่ราว 15 EH/s กรณีนี้สะท้อนว่า แม้เครื่องขุดประสิทธิภาพสูงอาจยังใช้งานได้ดี แต่ก็ไม่ใช่ปลายทางของเงินลงทุนที่บริษัทต้องการอีกต่อไป หากไซต์นั้นกำลังถูกแปลงไปให้ลูกค้าด้านคอมพิวต์ 2

CoinShares ยังชี้ถึงแรงจูงใจจากตลาดทุนด้วยว่า บริษัทที่มีกำลังการให้บริการ AI หรือ HPC ภายใต้สัญญามักได้รับมูลค่าประเมินสูงกว่า อย่างไรก็ดี ส่วนเพิ่มของมูลค่านี้จะยั่งยืนได้ก็ต่อเมื่อบริษัทเปลี่ยนกำลังการผลิตที่ทำสัญญาไว้ให้เป็นการดำเนินงานจริงและสร้างรายได้จริง 17

บริษัทใดกำลังลดหรือเลิกการขุดบิตคอยน์

CoinShares รายงานว่า Keel Infrastructure ซึ่งเดิมคือ Bitfarms ได้ปิดการดำเนินงานขุดบิตคอยน์เพื่อเตรียมไซต์สำหรับการพัฒนา HPC และต่อมายืนยันว่า Keel ปลดระวางกิจการขุดในสหรัฐฯ เสร็จสิ้นแล้ว 1718

รายงานไตรมาส 2 ยังระบุว่า IREN และ Cipher เป็นบริษัทที่กำลังเปลี่ยนออกจากกำลังการขุด โดย CoinShares ประเมินว่าการเปลี่ยนผ่านเหล่านี้อาจทำให้กำลังแฮชอย่างน้อย 35 EH/s ออกจากกลุ่มนักขุดจดทะเบียน 2

อย่างไรก็ตาม ไม่ใช่ทุกบริษัทจะออกจากการขุดทั้งหมดในทันที กรณี Core Scientific ที่ยกเลิกคำสั่งซื้อเครื่องขุดและมีแผนแปลงไซต์ ควรถูกมองเป็นการเปลี่ยนผ่านแบบผสม การขุดอาจดำเนินต่อชั่วคราวระหว่างที่นำกำลังการผลิตไปใช้กับลูกค้าคอมพิวต์ แทนที่จะเป็นทิศทางเติบโตระยะยาวของบริษัท 2

หากบิตคอยน์ขึ้นแรง ใครยังมีโอกาสเพิ่มกำลังขุด

ข้อมูลในรายงานที่มีอยู่ไม่ได้ระบุรายชื่อชัดเจนว่า CoinShares มองบริษัทใดเป็นผู้เล่นที่ยืดหยุ่นเต็มรูปแบบ แต่เส้นแบ่งในทางปฏิบัติชัดเจนอยู่แล้ว

• นักขุดที่ยังยืดหยุ่น คือผู้ที่ยังมีกำลังไฟและเครื่องขุดที่ไม่ได้ผูกกับลูกค้า AI/HPC หากเศรษฐศาสตร์การขุดดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง ก็อาจมีเหตุผลให้ขยายกำลังแฮช
• ผู้ประกอบการที่ผูกกับ AI/HPC แล้ว คือผู้ที่นำกำลังการผลิตไปติดสัญญาลูกค้า หรือเริ่มแปลงศูนย์ข้อมูลทางกายภาพแล้ว จึงกลับไปขุดได้ยากกว่า แม้ราคาบิตคอยน์จะเพิ่มขึ้น

ดังนั้น การพุ่งขึ้นของบิตคอยน์ยังช่วยกระแสเงินสดของนักขุดที่เปิดรับ hash price ได้ แต่มีโอกาสน้อยกว่าที่จะดึงโครงสร้างพื้นฐาน AI/HPC ซึ่งถูกผูกด้วยสัญญาแล้ว กลับสู่การขุดบิตคอยน์ 12

ข้อควรระวัง: สัญญาไม่เท่ากับรายได้ที่รับรู้แล้ว

CoinShares ไม่ได้บอกว่าการย้ายไป AI/HPC ปราศจากความเสี่ยง มูลค่าสัญญาที่ประกาศต้องผ่านการส่งมอบ การจ่ายไฟ การนำระบบเข้าบริการ และการเริ่มคิดค่าบริการ จึงจะเปลี่ยนเป็นรายได้จริงได้ การประเมินบริษัทที่กำลังแปลงธุรกิจไปสู่ AI/HPC จึงขึ้นอยู่กับความสามารถในการดำเนินงาน ตั้งแต่การก่อสร้าง การส่งมอบไฟฟ้า การติดตั้งของลูกค้า ไปจนถึงการเร่งระบบให้ทำงานตามแผน 17

สาระหลักของรายงานคือ บริษัทขุดบิตคอยน์จดทะเบียนกำลังกลายเป็นธุรกิจโครงสร้างพื้นฐานด้านพลังงานที่เลือกได้ว่าจะนำกำลังการผลิตไปใช้กับงานใด และในไตรมาส 2 ปี 2026 CoinShares ประเมินว่า AI/HPC ให้ผลตอบแทนจากกำลังไฟที่มีจำกัดน่าสนใจกว่าการขุดบิตคอยน์อย่างมีนัยสำคัญ ขณะที่สัญญาที่เริ่มลงนามกันกำลังทำให้ทางเลือกนี้มีความถาวรมากขึ้น 1017