สำหรับตลาดตราสารหนี้ นี่เป็นสัญญาณที่มีน้ำหนัก เพราะแปลว่านักลงทุนยินดีให้เงินใหม่แก่โบลิเวียอีกครั้ง แต่ราคาของเงินก็สำคัญไม่แพ้กัน การขายพันธบัตรสำเร็จที่ต้นทุนใกล้ 10% สะท้อนว่า นักลงทุนกลับมาสนใจความเสี่ยงโบลิเวีย ไม่ได้หมายความว่าความเสี่ยงนั้นหายไป
ก่อนดีลนี้ มีรายงานว่าโบลิเวียกำลังทดสอบความสนใจของนักลงทุนต่อการออกพันธบัตรสกุลดอลลาร์ครั้งแรกในรอบ 4 ปี หลังรัฐบาลของปาซหลีกเลี่ยงการผิดนัดชำระหนี้ต่างประเทศได้ในเดือนมีนาคม และหลัง Moody’s ปรับเพิ่มอันดับความน่าเชื่อถือของประเทศ . เหตุการณ์เหล่านี้ช่วยลดความกลัวเฉพาะหน้าเรื่องการผิดนัดชำระหนี้
ปาซยังพยายามส่งสัญญาณว่าเขาจะพาเศรษฐกิจไปในทิศทางที่เป็นมิตรกับตลาดมากขึ้น Americas Quarterly อธิบายแผนของรัฐบาลว่าเป็นยุทธศาสตร์ 3 ส่วน ได้แก่ การปรับฐานะการคลัง การเพิ่มความยืดหยุ่นของอัตราแลกเปลี่ยน และวาระการเติบโตชุดใหม่ . ด้าน Associated Press รายงานว่า ปาซเสนอให้ยกเลิกภาษีหลายประเภท และลดรายจ่ายรัฐบาลส่วนกลางรวม 30% ในงบประมาณปี 2026 .
สำหรับผู้ถือพันธบัตร นี่คือเรื่องเล่าที่ลงทุนได้: โบลิเวียกำลังพยายามเปลี่ยนจากการประคองวิกฤตระยะสั้น ไปสู่แผนปฏิรูปที่ชัดเจนขึ้น
หลักฐานชุดเดียวกันก็ชี้ให้เห็นเพดานของความเชื่อมั่นเช่นกัน Americas Quarterly ระบุว่าวาระปฏิรูปของโบลิเวียกำลังเดินหน้า แต่ช้า: การปรับฐานะการคลังยังจำกัด อัตราแลกเปลี่ยนยังแข็งตัว และอนาคตการเติบโตยังไม่ชัดเจน . สื่อดังกล่าวยังรายงานว่า การเจรจาโครงการกับกองทุนการเงินระหว่างประเทศ หรือ IMF มูลค่า 3.3 พันล้านดอลลาร์กำลังดำเนินอยู่ แต่มีอาการสะดุด .
IMF เองก็ใช้ภาษาค่อนข้างตรงไปตรงมาในการประเมินความเปราะบางของโบลิเวีย ในรายงาน Article IV Consultation ซึ่งเป็นการตรวจสุขภาพเศรษฐกิจของประเทศสมาชิก คณะกรรมการบริหาร IMF แสดงความกังวลต่อความไม่สมดุลด้านการคลังและภาคต่างประเทศที่รุนแรง ชุดนโยบายที่ไม่ยั่งยืน อัตราแลกเปลี่ยนที่สูงเกินพื้นฐาน และความจำเป็นต้องเพิ่มทุนสำรองเงินตราต่างประเทศพร้อมเดินหน้าวินัยการคลังอย่างต่อเนื่อง .
ตารางชำระหนี้ของโบลิเวียก็เหลือพื้นที่ให้พลาดไม่มากนัก บันทึกนโยบายของ Finance for Development Lab ระบุว่า ประเทศต้องชำระหนี้ต่างประเทศ 1.6 พันล้านดอลลาร์จนถึงปี 2026 และ 12 พันล้านดอลลาร์จนถึงปี 2030 พร้อมชี้ว่าจำเป็นต้องปรับตัวทั้งด้านการคลังและภาคต่างประเทศเพื่อทำให้หนี้มีเสถียรภาพและฟื้นการเติบโต .
ยอดจองซื้อคือพาดหัวข่าว แต่อัตราผลตอบแทนคือหมายเหตุสำคัญ ยอดคำสั่งซื้อที่สูงกว่าวงเงินตั้งต้น 5 เท่าสะท้อนความสนใจที่แข็งแรงจากตลาด แต่ตัวเลข 9.45% บอกว่านักลงทุนยังต้องการผลตอบแทนสูงเพื่อชดเชยความเสี่ยงที่มองเห็นในโบลิเวีย .
ดังนั้น ดีลนี้จึงเป็นสะพาน ไม่ใช่ปลายทาง รัฐบาลได้สภาพคล่องและการรับรองจากตลาดในระยะสั้น แต่ก็แบกแรงกดดันมากขึ้นที่จะต้องทำให้การปฏิรูปเกิดผลจริง โดยเฉพาะการปรับฐานะการคลัง เพิ่มสภาพคล่องภาคต่างประเทศ และสร้างทุนสำรองขึ้นมาใหม่ .
จากนี้ไป ตลาดจะไม่ได้ดูแค่ว่าโบลิเวียขายพันธบัตรได้หรือไม่ แต่จะดูว่ารัฐบาลปาซทำตามแผนได้แค่ไหน ประเด็นหลักที่ต้องจับตาคือ:
การขายพันธบัตร 1 พันล้านดอลลาร์ของโบลิเวียคือคะแนนความเชื่อมั่นแบบมีเงื่อนไขต่อโรดริโก ปาซ ความต้องการซื้อที่สูงมากแสดงว่านักลงทุนเชื่อว่าโบลิเวียกลับมาเป็นประเทศที่ลงทุนได้อีกครั้ง แต่อัตรา 9.45% คำเตือนของ IMF และภาระชำระหนี้ในอีกหลายปีข้างหน้า บอกว่าตลาดยังคิดราคาความเสี่ยงไว้สูง หากการปฏิรูปทำได้ช้าหรือสะดุด .
สรุปให้สั้นที่สุด: ตลาดโลกเปิดทางให้โบลิเวียแล้ว แต่เงินทุนที่ถูกลงและยั่งยืนกว่านี้ รัฐบาลปาซยังต้องลงมือพิสูจน์ให้ได้