ส่วนแบ่ง Steam ของ Linux ร่วงจากจุดสูงสุดเป็นประวัติการณ์: เจาะลึกเบื้องหลังจุดพีก 5.33% และการเติบโตของ CachyOS

หลังจากที่ทำสถิติสูงสุดเป็นประวัติการณ์ที่ 5.33% ในเดือนมีนาคม 2026 ส่วนแบ่งของ Linux บนฐานผู้ใช้ Steam ก็ลดลงอย่างรวดเร็วมาอยู่ที่ 3.99% ในเดือนพฤษภาคม การลดลงที่เห็นระบบปฏิบัติการโอเพนซอร์สสูญเสียส่วนแบ่งไปถึง 0.53 จุดเปอร์เซ็นต์ในเดือนเดียวนี้ดูน่าตกใจ แต่ก็เป็นสิ่งที่นักวิเคราะห์คาดการณ์ไว้ โดยมองว่าตัวเลขในเดือนมีนาคมเป็นความผิดปกติชั่วคราว มากกว่าจะเป็นฐานใหม่ที่ยั่งยืน อย่างไรก็ตาม เรื่องราวทั้งหมดไม่ได้มีแค่การถดถอย เพราะภายในระบบนิเวศของ Linux เอง เกิดการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ มีดาวรุ่งดวงใหม่พุ่งแรง และภาพรวมที่กว้างขึ้นเกี่ยวกับ Windows 11 และวิธีการสำรวจของ Valve ก็ช่วยอธิบายปรากฏการณ์ทั้งหมดได้

ทำไมจุดพีก 5.33% จึงเป็นสิ่งที่อยู่ได้ไม่นาน

ปัจจัยหลักที่ทำให้เกิดการพุ่งขึ้นและร่วงลงคือธรรมชาติของแบบสำรวจฮาร์ดแวร์และซอฟต์แวร์ของ Steam เอง แบบสำรวจนี้เป็นข้อมูลจากกลุ่มตัวอย่างที่เลือกเองโดยสมัครใจ ไม่ใช่การสำรวจสำมะโนประชากรทั้งหมด Valve จะสุ่มเลือกผู้ใช้บางส่วนในแต่ละเดือนเพื่อตอบแบบสำรวจ และข้อมูลที่ได้จะอ่อนไหวมากต่อกลุ่มประชากรและประเภทอุปกรณ์ที่ถูกเลือกมา นักวิเคราะห์หลายรายระบุว่าการพุ่งสูงในเดือนมีนาคม 2026 น่าจะเป็นความผิดปกติจากการสุ่มตัวอย่าง และการที่ Linux ถอยลงมาที่ 4.52% ในเดือนเมษายน และ 3.99% ในเดือนพฤษภาคม เป็นการปรับสมดุลที่คาดการณ์ได้

อีกหนึ่งปัจจัยสำคัญที่ทำให้ผลสำรวจ Steam ผันผวนซ้ำๆ คือการสุ่มตัวอย่างตามภูมิภาค โดยเฉพาะสัดส่วนของผู้ใช้ภาษาจีนตัวย่อ การปรับแก้ข้อมูล Steam China ครั้งใหญ่ถึง 31.85% เกิดขึ้นก่อนการพุ่งขึ้นในเดือนมีนาคม ซึ่งการลดลงอย่างมากของผู้ตอบแบบสอบถามที่ใช้ Windows ในจีน ได้ทำให้สัดส่วนผู้ใช้ Linux สูงขึ้นอย่างผิดปกติชั่วคราว เมื่อข้อมูลรายภูมิภาคนี้กลับเข้าสู่ภาวะปกติในเดือนต่อมา ส่วนแบ่งโดยรวมของ Linux ก็ปรับลงตาม

Windows 11 โต้กลับ และ Steam Deck เข้าสู่ช่วงอิ่มตัว

เป็นครั้งแรกในรอบหลายเดือนที่ Windows 11 มียอดผู้ใช้เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญถึง 2.02 จุดเปอร์เซ็นต์ ขึ้นไปแตะ 69.76% ของผู้ใช้ Steam ทั้งหมดในเดือนพฤษภาคม การเติบโตของระบบนิเวศ Windows ในวงกว้างนี้ ซึ่งทำให้ส่วนแบ่ง Windows รวมอยู่ที่ 93.85% ส่งผลโดยตรงต่อสัดส่วนของ Linux ที่ลดลง ก่อนหน้านี้การหมดอายุการสนับสนุน Windows 10 ในเดือนตุลาคม 2025 ได้ผลักดันให้ผู้ใช้บางส่วนทดลองใช้ Linux แต่การผลักดันอย่างหนักของ Microsoft ดูเหมือนจะดึงผู้ใช้เหล่านั้นบางส่วนกลับมาสู่ Windows ได้

Steam Deck ที่ใช้ระบบปฏิบัติการ SteamOS Holo ยังคงเป็นเสาหลักพื้นฐานของการเล่นเกม Linux บน Steam ฐานผู้ใช้ที่ติดตั้งจำนวนมหาศาลของมัน ทำให้เกิด "พื้น" (floor) ขั้นต่ำที่ถาวรให้กับ Linux ซึ่งไม่เคยมีมาก่อนปี 2022 ในขณะที่อัตราการเติบโตของยอดขาย Steam Deck เครื่องใหม่ชะลอตัวลงตามธรรมชาติและฐานผู้ใช้เริ่มอิ่มตัว การพุ่งสูงอย่างรวดเร็วแบบผิดปกติก็มีความเป็นไปได้น้อยลง แต่การพังทลายลงอย่างหายนะก็ไม่เกิดขึ้นเช่นกัน นี่คือเหตุผลว่าทำไมส่วนแบ่งของ Linux แม้จะลดลงอย่างรวดเร็วในช่วงสองเดือน แต่ก็ยังคงสูงกว่าระดับ 2.69% ของปีก่อนอย่างสบายๆ และยังคงทิ้งห่าง macOS ที่มีส่วนแบ่ง 2.16% อยู่มาก

CachyOS พุ่งทะยานสู่อันดับสองในหมู่ดิสโทร Linux สำหรับเกม

เรื่องราวที่น่าสนใจที่สุดในตัวเลขของ Linux ไม่ใช่จำนวนผู้ใช้โดยรวม แต่เป็นการเปลี่ยนแปลงอำนาจครั้งใหญ่ในหมู่ดิสโทรต่างๆ เมื่อวัดจากส่วนแบ่งภายในกลุ่มผู้ใช้ Linux บน Steam SteamOS Holo ยังคงครองอันดับหนึ่งที่ 23.34% แต่ข่าวใหญ่ที่แท้จริงคือการพุ่งขึ้นอย่างรวดเร็วของ CachyOS

ดิสโทรที่พัฒนาบนฐาน Arch และถูกปรับแต่งมาเพื่อการเล่นเกมนี้ กวาดส่วนแบ่งในกลุ่ม Linux ไปถึง 13.36% ซึ่งเป็นการเพิ่มขึ้นรายเดือนอย่างน่าตกใจถึง 4.99 จุดเปอร์เซ็นต์ การเติบโตนี้ได้เบียดอาร์ชลินุกซ์ (Arch Linux) ผู้นำตลอดกาลให้ตกไปอยู่อันดับสามที่ 8.70% CachyOS ได้สั่งสมโมเมนตัมมาหลายเดือน โดยใช้จุดขายเรื่องประสิทธิภาพและการปรับแต่งเพื่อการเล่นเกมที่เหนือกว่าแบบแกะกล่อง และการพุ่งขึ้นในเดือนพฤษภาคมนี้ชี้ให้เห็นว่าการนำ Linux มาใช้สำหรับเล่นเกมบนเดสก์ท็อปกำลังกระจายตัวไปไกลกว่าแค่เครื่อง Steam Deck

เมื่อดูส่วนแบ่งจากจำนวนผู้ใช้ Steam ทั้งหมด การแข่งขันอีกรูปแบบหนึ่งกำลังเกิดขึ้น ที่นี่ Arch Linux ครองอันดับหนึ่งที่ 0.35% แต่ Linux Mint 22.3 พุ่งขึ้นมาเป็นอันดับสองที่ 0.31% แซงหน้าดิสโทรในตระกูล Ubuntu ทั้งหมด และส่งสัญญาณถึงการเปลี่ยนผ่านไปสู่ดิสโทรที่ใช้งานง่ายและมีเสถียรภาพสำหรับการเล่นเกมบนเดสก์ท็อป

แนวโน้มที่แท้จริง: ความผันผวนบนเส้นทางขาขึ้นอย่างค่อยเป็นค่อยไป

ความเห็นพ้องต้องกันของนักวิเคราะห์นั้นชัดเจน: แม้ว่าตัวเลข 5.33% ที่เฉพาะเจาะจงจะเป็นเพียงจุดพีกที่สูงเกินจริงจากกลไกของแบบสำรวจ แต่แนวโน้มพื้นฐานสำหรับการเล่นเกม Linux บนเดสก์ท็อปนั้นปรับตัวขึ้นอย่างแท้จริง ระบบนิเวศนี้ไม่ได้พึ่งพา Steam Deck เพียงอย่างเดียวอีกต่อไป การเพิ่มขึ้นของดิสโทรอย่าง CachyOS และ Bazzite (เพิ่มขึ้น 2.54% เป็น 7.28% ของผู้ใช้ Linux) พิสูจน์ให้เห็นว่านักเล่นเกม Linux บนเดสก์ท็อป เป็นกลุ่มตลาดที่กำลังเติบโตและมีความเชี่ยวชาญมากขึ้นเรื่อยๆ

ผลสำรวจในเดือนพฤษภาคม 2026 ไม่ควรถูกมองว่าเป็นความพ่ายแพ้ แต่ควรถูกมองว่าเป็นการปรับฐาน ซึ่งเผยให้เห็นความจริงที่ซับซ้อนและน่าสนใจยิ่งขึ้น เกี่ยวกับการเดินหน้าอย่างมั่นคงของ Linux Gaming ไปสู่การเป็นที่ยอมรับในวงกว้าง