SpaceX ทุบสถิติโลก IPO 7.5 หมื่นล้านดอลลาร์: จุดเปลี่ยนตลาดทุนโลกที่มากกว่าแค่ตัวเลข

SpaceX กำลังจะสร้างนิยามใหม่ให้กับขนาดของการเสนอขายหุ้นต่อสาธารณชนเป็นครั้งแรก (IPO) ด้วยการระดมทุนสูงถึง 75,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ และตั้งเป้ามูลค่ากิจการไว้ที่ 1.77 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ การเข้าจดทะเบียนในตลาด Nasdaq ภายใต้สัญลักษณ์ "SPCX" ในครั้งนี้ ไม่เพียงแต่จะกลายเป็น IPO ที่ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์เท่านั้น แต่ยังทำหน้าที่เป็นตัวเร่งปฏิกิริยาสำคัญในการปรับเปลี่ยนทิศทางกระแสเงินทุนโลก โดยเฉพาะอย่างยิ่งระหว่างสหรัฐฯ และจีน

5 อันดับ IPO ที่ใหญ่ที่สุดในโลกก่อน SpaceX

ก่อนถึงข้อเสนอของ SpaceX ทำเนียบสถิติโลกถูกนำโดยกลุ่มบริษัทที่หลากหลายจากภาคพลังงาน, อีคอมเมิร์ซ, โทรคมนาคม ไปจนถึงการเงิน จากข้อมูลของ Renaissance Capital และการวิเคราะห์ของอุตสาหกรรม 5 อันดับ IPO ที่ใหญ่ที่สุดตามจำนวนเงินทุนที่ระดมได้มีดังนี้ :

1. Saudi Aramco: 25,600 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ปี 2019, ตลาดหลักทรัพย์ Saudi Tadawul)
2. Alibaba Group: 21,800 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ปี 2014, ตลาดหลักทรัพย์ NYSE)
3. SoftBank Corp: 21,300 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ปี 2018, ตลาดหลักทรัพย์โตเกียว)
4. NTT Mobile (NTT DoCoMo): 18,100 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ปี 1998, ตลาดหลักทรัพย์โตเกียว)
5. Visa: 17,900 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (ปี 2008, ตลาดหลักทรัพย์ NYSE)

เป็นที่น่าสังเกตว่าแหล่งข้อมูลบางแห่งรายงานตัวเลข IPO ของ Saudi Aramco ที่สูงกว่าคือ 29,400 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ตัวเลขที่สูงกว่านี้รวมถึงการใช้สิทธิ "Greenshoe Option" ซึ่งเป็นกลไกที่อนุญาตให้ผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์ขายหุ้นเพิ่มเติมได้หลังจากการเสนอขายครั้งแรก ในขณะที่ตัวเลข 25,600 ล้านดอลลาร์สหรัฐ เป็นเม็ดเงินทุนที่ระดมได้ ณ เวลาที่เข้าจดทะเบียน

SpaceX กำหนดมาตรวัดใหม่อย่างไร

ข้อเสนอของ SpaceX ด้วยจำนวนหุ้น 555.6 ล้านหุ้นในราคาหุ้นละ 135 ดอลลาร์สหรัฐ ได้สร้างมาตรวัดใหม่ให้กับวงการแบบสิ้นเชิง เม็ดเงิน 75,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐ มากกว่าสถิติเดิมของ Saudi Aramco ที่ใช้ตัวเลขฐานเกือบสามเท่า จำนวนเงินที่ตั้งเป้าระดมทุนนี้จะมากกว่าเงินทุนรวมของสาม IPO ที่ใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ก่อนหน้านี้ ได้แก่ Saudi Aramco, Alibaba และ SoftBank เสียอีก เมื่อเริ่มทำการซื้อขายใน Nasdaq มูลค่าตลาด 1.77 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐของ SpaceX จะทำให้บริษัทกลายเป็นหนึ่งในบริษัทจดทะเบียนที่มีมูลค่าสูงที่สุดในโลกตั้งแต่วันแรก

การปรับโครงสร้างตลาดทุน: จีนและฮ่องกง

ในขณะที่ขนาดทางการเงินของ IPO ครั้งนี้เป็นประวัติการณ์ ผลกระทบระดับโลกที่สำคัญที่สุดอาจอยู่ที่โครงสร้างของกระแสเงินทุนระหว่างประเทศ SpaceX และผู้จัดจำหน่ายหลักทรัพย์ชั้นนำได้ประกาศห้ามนักลงทุนจากจีนแผ่นดินใหญ่และฮ่องกงเข้าร่วมใน IPO นี้อย่างชัดเจน

การกีดกันนี้มีต้นตอมาจากข้อกังวลด้านการปฏิบัติตามกฎระเบียบการควบคุมการส่งออกอาวุธระหว่างประเทศของสหรัฐอเมริกา (International Traffic in Arms Regulations - ITAR) ซึ่งควบคุมการส่งออกเทคโนโลยีที่ละเอียดอ่อนที่เกี่ยวข้องกับการป้องกันประเทศ ผลที่ตามมาคือ นักลงทุนสถาบัน กองทุนเพื่อการลงทุน และบุคคลที่มีฐานะร่ำรวยจากภูมิภาคนี้ถูกกีดกันออกจากหนึ่งในการเสนอขายหุ้นที่น่าดึงดูดที่สุดในประวัติศาสตร์

กำแพงที่ถูกสร้างขึ้นนี้กำลังก่อให้เกิดผลกระทบที่สังเกตได้ในตลาดทันที:

• สัญญาณการแยกตัว (Decoupling): การตัดสินใจนี้ถูกมองว่าเป็นการตอกย้ำแนวโน้มการแยกตัวทางเทคโนโลยีและการเงินระหว่างสองเศรษฐกิจที่ใหญ่ที่สุดในโลก สื่อทางการจีนและผู้เชี่ยวชาญด้านตลาดต่างอธิบายว่าการเคลื่อนไหวนี้เป็นสัญญาณของแนวโน้มที่กำลังเติบโต
• ทางอ้อมสุดสร้างสรรค์: เมื่อถูกกีดกันจากการลงทุนโดยตรง มีรายงานว่านักลงทุนจีนแผ่นดินใหญ่บางส่วนกำลังมองหาช่องทางรับความเสี่ยงทางอ้อม โดยหันไปหาหุ้นที่เกี่ยวข้องในห่วงโซ่อุปทานของ SpaceX และช่องทางที่สร้างสรรค์อื่นๆ
• ภูมิคุ้มกันของตลาดในภูมิภาค: แม้ว่าจะมีความกังวลในช่วงแรกว่า IPO มูลค่า 75,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐในสหรัฐฯ จะดูดสภาพคล่องออกจากตลาดเอเชีย แต่สถาบันการเงินรายใหญ่ได้ออกมาคัดค้านมุมมองนี้ Paul Uren หัวหน้าฝ่ายวาณิชธนกิจภาคพื้นเอเชียแปซิฟิกของ JPMorgan ระบุว่า กองทุนทั่วโลกมีกลยุทธ์การกระจายการลงทุนข้ามภูมิภาค โดยให้เหตุผลว่ากลุ่มเงินทุนสำหรับหุ้นเทคฯ ของสหรัฐฯ และเงินทุนสำหรับ IPO ของฮ่องกงนั้นส่วนใหญ่แยกออกจากกัน และข้อเสนอครั้งใหญ่นี้ไม่น่าจะสร้างความสั่นสะเทือนต่อสภาพคล่องของตลาดในภูมิภาค นอกจากนี้ จำนวนบริษัทที่รอเข้าจดทะเบียนในฮ่องกงก็ยังคงแข็งแกร่ง โดยมีบริษัทมากกว่า 500 แห่งที่อยู่ในคิว และมีการคาดการณ์ว่าจะยังคงระดมทุนได้อย่างแข็งแกร่งต่อไป

IPO ครั้งประวัติศาสตร์ของ SpaceX เป็นมากกว่าแค่เหตุการณ์ด้านการเงินที่ทำลายสถิติ ด้วยการสร้างมาตรฐานเชิงปริมาณใหม่และบังคับใช้กำแพงเชิงคุณภาพใหม่กับเงินทุนไปพร้อมๆ กัน การเข้าจดทะเบียนครั้งนี้จะไม่เพียงแค่กำหนดนิยามใหม่ให้กับอันดับสูงสุดของตาราง IPO แต่จะรวมถึงสถาปัตยกรรมของตลาดหุ้นทั่วโลกด้วย