Apple สร้างฟีเจอร์ให้ผู้ใช้สลับโมเดล AI หลังบ้าน Siri เป็น ChatGPT, Claude หรือ Gemini ได้ แต่ตัดสินใจไม่เปิดตัว

ในการอัปเดต iOS 27 รุ่นเบต้าสำหรับนักพัฒนา Apple ได้ซ่อนเซอร์ไพรส์ชิ้นใหญ่เอาไว้ นั่นคือกรอบการทำงานชื่อ "Extensions" ที่ถูกสร้างขึ้นอย่างสมบูรณ์เพื่อให้ผู้ใช้สามารถเปลี่ยน "สมอง" AI ที่ขับเคลื่อน Siri ได้ โดยในโค้ดมีการอ้างอิงถึงแผงควบคุมในแอปการตั้งค่าและส่วนเฉพาะบน App Store ที่จะอนุญาตให้โมเดล AI จากบริษัทอื่นอย่าง ChatGPT, Claude และ Google Gemini เข้ามาทำหน้าที่ตอบคำถามของ Siri, ใช้งาน Writing Tools และสร้างภาพใน Image Playground ได้ แต่แม้ว่าฟีเจอร์นี้จะมีความสมบูรณ์สูง Apple กลับไม่เอ่ยถึงมันเลยแม้แต่น้อยระหว่างการกล่าวปาฐกถาในงาน WWDC เมื่อวันที่ 8 มิถุนายนที่ผ่านมา โดยตัวเลือกในการเปิดใช้งานถูกปิดไว้ที่ฝั่งเซิร์ฟเวอร์ของ Apple

การตัดสินใจฝังฟีเจอร์นี้ไว้อย่างเงียบๆ สะท้อนถึงแรงกดดันมากมายทั้งในด้านกฎระเบียบ กฎหมาย และกลยุทธ์ทางธุรกิจ Siri AI รุ่นใหม่ของ Apple เองก็สร้างขึ้นบนพื้นฐานความร่วมมือระยะยาวกับ Google Gemini ซึ่งเป็นดีลที่กำลังติดหล่มอยู่ในการเจรจากับหน่วยงานกำกับดูแลของสหภาพยุโรปจนส่งผลให้การเปิดตัวในภูมิภาคนั้นต้องล่าช้าออกไป ในขณะเดียวกัน ความสัมพันธ์กับคู่หู AI รายเดิมอย่าง OpenAI ก็ย่ำแย่ลงถึงขั้นที่ OpenAI กำลังเตรียมการดำเนินคดีทางกฎหมายเกี่ยวกับการผนวกรวม ChatGPT ที่ไม่เป็นไปตามข้อตกลง

กรอบการทำงานที่ซ่อนอยู่: สิ่งที่ผู้ตรวจสอบโค้ดค้นพบ

รายงานจาก Mark Gurman แห่ง Bloomberg และ The Next Web ต่างยืนยันว่า iOS 27 developer beta 1 มีกรอบการทำงาน "Extensions" ที่ยังไม่ถูกเปิดใช้งาน ภายในโค้ดมีการอ้างอิงถึงแผงควบคุมสำหรับผู้ใช้ที่สามารถเลือกโมเดล AI เริ่มต้นได้ และมีส่วนของ App Store สำหรับส่วนขยายโมเดล AI โดยเฉพาะ ซึ่งเป็นโครงสร้างพื้นฐานที่จะให้ผู้ใช้ติดตั้งแอป Claude แล้วเลือกให้เป็นเอ็นจิ้นที่ตอบคำถามผ่าน Siri ได้

ขอบเขตของฟังก์ชันนี้ไม่ได้จำกัดอยู่แค่ผู้ช่วยสั่งงานด้วยเสียงเท่านั้น API สำหรับ Extensions นี้ปรากฏอยู่ในสี่ส่วนหลักของระบบปฏิบัติการ ได้แก่ แอปแชท Siri, เครื่องมือ Writing Tools, ฟีเจอร์ Image Playground และช่องค้นหาทั่วทั้งระบบ นี่เป็นครั้งแรกที่ Apple สร้างโครงสร้างพื้นฐานภายในเพื่อให้โมเดล AI คู่แข่งสามารถทำงานได้อย่างลึกซึ้งในระดับ Apple Intelligence เช่นนี้

แม้ว่าโค้ดทั้งหมดจะอยู่ครบถ้วน แต่สวิตช์เปิดใช้งานยังคงถูกปิดอยู่ที่ฝั่งของ Apple และผู้ทดสอบรุ่นเบต้าทั่วไปไม่สามารถมองเห็นฟีเจอร์นี้ได้

ทำไม Apple จึงข้ามการประกาศนี้ไป

การที่ Apple นิ่งเฉยในงาน WWDC ไม่ใช่การมองข้าม แต่เป็นผลจากปัจจัยหลายอย่างที่มาบรรจบกัน จนทำให้การเปิดตัวสู่สาธารณะในตอนนี้มีความเสี่ยงสูงเกินไป

ทางตันด้านกฎระเบียบในสหภาพยุโรป

อุปสรรคที่เร่งด่วนที่สุดคือคณะกรรมาธิการยุโรป Apple ได้ยืนยันระหว่างสัปดาห์งาน WWDC ว่า Siri AI จะไม่ถูกเปิดตัวในสหภาพยุโรป โดยอ้างถึงการเจรจาที่ยังไม่ได้ข้อสรุปเรื่องการปฏิบัติตามกฎหมาย Digital Markets Act (DMA) ซึ่งเป็นกฎหมายควบคุมตลาดดิจิทัลของยุโรป ตามรายงานของ The Next Web, EU ได้ปฏิเสธข้อเสนอของ Apple เรื่อง "Trusted System Agent" ซึ่งเป็นกลไกที่จะให้ผู้ช่วยเสมือนจากคู่แข่งเข้าถึงความสามารถของ Siri AI ได้โดยไม่ต้องเข้าถึงข้อมูลส่วนตัวบนอุปกรณ์โดยตรง การประกาศกรอบการทำงานที่เชิญชวนให้โมเดล AI บุคคลที่สามเข้ามาอยู่ลึกใน Siri ในขณะที่สถาปัตยกรรมการปฏิบัติตาม DMA ยังเป็นที่โต้แย้งกันอยู่ ย่อมเป็นความเสี่ยงทางกฎหมายที่ Apple ไม่ต้องการ

การคุกคามทางกฎหมายจาก OpenAI

การผนวกรวม ChatGPT ที่มีมาอย่างยาวนานของ Apple กับ Siri กำลังกลายเป็นรสขม OpenAI ถูกรายงานว่ากำลังพิจารณาการดำเนินคดีทางกฎหมาย โดยอ้างว่า Apple ผิดสัญญาด้วยการไม่โปรโมทการผนวกรวม ออกแบบประสบการณ์ผู้ใช้ที่ย่ำแย่ และจำกัดการเข้าถึง ChatGPT ในเชิงลึกจากภายใน Siri ตามรายงานของ Bloomberg, OpenAI ได้ว่าจ้างสำนักงานกฎหมายภายนอกเพื่อเตรียมทางเลือกต่างๆ รวมถึงการส่งหนังสือแจ้งเตือนอย่างเป็นทางการในข้อหาผิดสัญญา แม้ว่าบริษัทจะยังหวังที่จะเจรจาไกล่เกลี่ยนอกศาลก็ตาม

ผู้ใช้จำเป็นต้องพูดหรือพิมพ์คำว่า "ChatGPT" อย่างเฉพาะเจาะจงเพื่อส่งคำถามไปยังโมเดลนั้น และมีการรายงานว่าอินเทอร์เฟซของ Siri แสดงข้อมูลน้อยกว่าแอป ChatGPT แบบสแตนด์อโลน ภายใน OpenAI กล่าวถึงการผนวกรวมนี้ว่าเป็น "ความล้มเหลว" (dud) ที่ไม่สามารถสร้างรายได้จากการสมัครสมาชิกได้ตามที่คาดการณ์ไว้ ความสัมพันธ์ที่ย่ำแย่นี้ยิ่งเพิ่มความเสี่ยงทางกฎหมายให้กับการขยายการผนวกรวม AI จากบุคคลที่สามในงาน WWDC เข้าไปอีก

คดีต่อต้านการผูกขาดของ Elon Musk

ที่ซับซ้อนยิ่งขึ้นไปอีก คดีความต่อต้านการผูกขาดที่ Elon Musk ยื่นฟ้อง Apple และ OpenAI ยังคงดำเนินต่อไป โดยอ้างว่าดีล ChatGPT เดิมนั้นละเมิดกฎหมายการแข่งขัน ผู้พิพากษาได้มีคำสั่งให้ Apple เปิดเผยเอกสารภายในจาก Craig Federighi เกี่ยวกับข้อตกลงระหว่าง Apple และ OpenAI ความสัมพันธ์ที่ย่ำแย่ลงอาจส่งผลต่อทิศทางของคดีนี้ และ Apple คงไม่ต้องการเพิ่มความเสี่ยงทางกฎหมายด้วยการประกาศตัวเป็นแพลตฟอร์มกลางที่รองรับหลายโมเดล AI ต่อสาธารณะ

ความท้าทายด้านภาพลักษณ์และความคลุมเครือเชิงกลยุทธ์

นอกเหนือจากอุปสรรคทางกฎหมายและข้อบังคับ Apple ยังเผชิญกับความท้าทายในการสื่อสารเกี่ยวกับกรอบการทำงาน Extensions ฟีเจอร์นี้จะทำให้ Siri กลายเป็นเพียง "เปลือกนอก" (shell) สำหรับโมเดลของคู่แข่ง ซึ่งเป็นเรื่องราวที่บั่นทอนภาพลักษณ์ของ Siri AI ที่ Apple ตั้งใจเปิดตัวอย่างพิถีพิถันในฐานะเชาวน์ปัญญาเฉพาะของ Apple เอง การซ่อนกรอบการทำงานนี้ไว้ช่วยให้ Apple มีเวลาซื้อเวลาในการแก้ไขปัญหาทางตันกับ EU และข้อพิพาทกับ OpenAI ก่อนที่จะผูกมัดตัวเองกับฟีเจอร์ที่ปรับบทบาทของ Siri จากผู้ช่วยอัจฉริยะให้กลายเป็นเพียงนายหน้าค้าโมเดล AI

Siri AI ใหม่ของ Apple: สถาปัตยกรรม Google Gemini

ในขณะที่ปิดบังกรอบการทำงาน Extensions ไว้ Apple ก็ได้ประกาศเปิดตัว Siri AI ซึ่งเป็นผู้ช่วยที่ถูกสร้างขึ้นใหม่ทั้งหมด โดยจะทยอยเปิดตัวเป็นเฟสในช่วงปลายปี 2026 สถาปัตยกรรมนี้เป็นผลมาจากข้อตกลงหลายปีกับ Google ที่ประกาศไปเมื่อเดือนมกราคม 2026 ภายใต้ดีลนี้ Apple Foundation Models รุ่นต่อไปจะถูกสร้างขึ้นบนพื้นฐานของเทคโนโลยี Gemini ของ Google

Craig Federighi ได้ให้รายละเอียดเกี่ยวกับข้อตกลงนี้ในงาน WWDC โดยเน้นย้ำว่า Apple ไม่ได้ใช้โค้ดลูกข่าย โมเดล หรือโครงสร้างพื้นฐานที่ Google ใช้กับลูกค้าของตัวเอง Apple ฝึกฝนและรันโมเดลที่พัฒนาขึ้นเองบนเทคโนโลยี Gemini โดยมี "System Orchestrator" หรือระบบจัดการกลาง ที่จะกำหนดเส้นทางคำถามประมาณ 80% ของ Siri ไปยังโมเดล Apple Foundation Model บนอุปกรณ์ และมีเพียงคำถามที่ซับซ้อนที่สุดเท่านั้นที่ถูกส่งไปยัง Apple Foundation Models บนคลาวด์

แถลงการณ์ร่วมของทั้งสองบริษัทระบุว่า Google เป็น "ผู้ให้บริการคลาวด์ที่ได้รับสิทธิพิเศษ" สำหรับโมเดลเหล่านี้ แต่ความร่วมมือนี้ไม่ได้ผูกขาดแต่เพียงผู้เดียวในฝั่งของ Apple Apple ระบุว่าผู้ใช้ไม่จำเป็นต้องมีบัญชี Google, Google ไม่สามารถเข้าถึงข้อมูลส่วนบุคคลได้ และ Siri AI ทำงานบนอุปกรณ์ Apple และโครงสร้างพื้นฐาน Private Cloud Compute ของ Apple

Siri AI ใหม่ถูกออกแบบให้มีความเป็นธรรมชาติในการสนทนามากขึ้น สามารถโต้ตอบได้หลายครั้งในบริบทต่อเนื่อง (multi-turn dialogue) และสามารถดึงข้อมูลบริบทส่วนบุคคล เช่น ข้อความ, อีเมล, รูปภาพ และปฏิทิน มาตอบคำถามได้ นอกจากนี้ยังมีการเปิดตัวแอป Siri แบบเฉพาะ นอกเหนือจากการผนวกรวมทั่วทั้งระบบที่มีอยู่เดิม

ข้อจำกัดในการเปิดตัวและการใช้งานฟีเจอร์

การเปิดตัว Siri AI เต็มไปด้วยข้อจำกัดและความแตกต่างกันในแต่ละภูมิภาค แม้แต่ในพื้นที่ที่มีการประกาศอย่างเป็นทางการแล้วก็ตาม

• การกีดกัน EU: ดังที่กล่าวไป สหภาพยุโรปจะไม่ได้รับ Siri AI ในการเปิดตัวครั้งแรก Apple อ้างถึงการเจรจาเรื่องการปฏิบัติตาม DMA ที่ยังไม่ได้ข้อสรุปกับคณะกรรมาธิการยุโรป ยังไม่มีกรอบเวลาสำหรับการเปิดตัวใน EU
• การทยอยเปิดตัวตามภาษาและภูมิภาค: "Siri ใหม่" จะรองรับเฉพาะภาษาอังกฤษในตอนแรกและจะเปิดตัวในบางภูมิภาคนำร่องก่อน โดยยังไม่มีรายละเอียดเกี่ยวกับการรองรับภาษาในวงกว้าง
• การเปิดตัวความสามารถเป็นเฟส: Apple จัดวางการเปิดตัว Siri AI เป็นแบบทยอยออกเฟส ความสามารถบางอย่างที่ประกาศในงาน WWDC จะตามมาทีหลังในวงจรการอัปเดตของ iOS 27 ซึ่งหมายความว่าการเปิดตัวครั้งแรกจะยังทำงานได้ไม่เต็มศักยภาพ รุ่นเบต้าสำหรับนักพัฒนาพร้อมให้ใช้งานตั้งแต่เดือนมิถุนายน และคาดว่าจะมีรุ่นเบต้าสำหรับผู้ใช้ทั่วไปตามมาในช่วงปลายปี
• Extensions ถูกปิดการใช้งาน: กรอบการทำงาน Extensions สำหรับบุคคลที่สาม แม้จะมีอยู่ในรุ่นเบต้าสำหรับนักพัฒนา แต่ถูกปิดสวิตช์ไว้ที่ฝั่งเซิร์ฟเวอร์ของ Apple และยังไม่มีวันเปิดตัวที่ประกาศอย่างเป็นทางการ

กรอบการทำงาน Extensions มีความหมายอย่างไรต่อนักพัฒนาและผู้ใช้

เมื่อถึงวันที่ถูกเปิดใช้งานในที่สุด กรอบการทำงาน Extensions จะเป็นตัวแทนของการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญในวิธีที่โมเดล AI ผนวกรวมเข้ากับแพลตฟอร์มของ Apple บริษัท AI ทั้งหลายจะต้องอัปเดตแอปของตัวเองเพื่อรองรับ Extensions API ของ Apple, จัดจำหน่ายผ่าน App Store ภายใต้กฎของ Apple และจ่ายค่าคอมมิชชั่น 30% ตามมาตรฐานสำหรับการสมัครสมาชิกที่ซื้อผ่านช่องทางนั้น

สำหรับผู้ใช้ ประสบการณ์ถูกออกแบบให้เป็นการเลือกด้วยตัวเอง (opt-in): ติดตั้งแอป AI ที่รองรับ แล้วมันจะปรากฏเป็นโมเดลที่เลือกได้ในการตั้งค่าของ Siri โดย Google Gemini จะถูกฝังอยู่ในระดับสัญญาที่ลึกกว่าในฐานะเอ็นจิ้น AI เริ่มต้น ขณะที่ Claude, ChatGPT และโมเดลอื่นๆ ที่อาจตามมา จะเป็นทางเลือกที่ผู้ใช้สลับไปมาได้

ฟีเจอร์นี้นับเป็นการเปิดแพลตฟอร์มครั้งสำคัญที่สุดของ Apple สู่ AI จากบุคคลที่สาม และเป็นการยุติสถานะเอกสิทธิ์โดยพฤตินัยที่ ChatGPT ดำรงมาตั้งแต่ปี 2024 แต่ด้วยปัญหาทางกฎระเบียบและกฎหมายที่ยังคลี่คลายไม่ลงตัว ฟีเจอร์นี้จึงยังคงสภาพที่สร้างเสร็จสมบูรณ์แต่ไม่สามารถเข้าถึงได้ — เป็นผลผลิตสำเร็จรูปที่รอคอยเพียงการอนุญาตให้ส่งมอบเท่านั้น