EIP-8363: แผนเผา rewards ของผู้ตรวจสอบเพื่อจำกัดการ Stake กำลังสั่นคลอน Ethereum หรือไม่?

เมื่อถึงเกณฑ์นี้ การเผาจะอยู่ที่ 100% หมายความว่าผู้ตรวจสอบจะไม่ได้รับผลตอบแทนจาก consensus layer เลย และจะต้องพึ่งพาแต่ค่าธรรมเนียมธุรกรรมและ MEV (Miner Extractable Value) เท่านั้น การเปลี่ยนแปลงนี้จะถูกค่อยๆ นำมาใช้เป็นระยะเวลา 18 เดือน เพื่อหลีกเลี่ยงผลกระทบอย่างกะทันหันต่อระบบ

5 ข้อกังวลหลักจากเสียงคัดค้าน

1. ผลกระทบรุนแรงต่อตลาดการให้กู้ยืม DeFi

ณ ระดับการ Stake ปัจจุบันที่ประมาณ 41.5 ล้าน ETH ข้อเสนอนี้จะลดรายได้ของผู้ตรวจสอบจากประมาณ 2.68% เหลือประมาณ 1.19% ซึ่งเป็นการลดลงถึง 55% การลดลงอย่างรวดเร็วนี้จะส่งผลกระทบต่อเนื่องไปยัง Liquid Staking Tokens (LSTs) เช่น stETH ซึ่งถูกใช้เป็นหลักประกันอย่างกว้างขวางในโปรโตคอลต่างๆ เช่น Aave และ Maker โดย Stani Kulechov ผู้ก่อตั้ง Aave ได้ออกมาคัดค้านข้อเสนอนี้อย่างเปิดเผย โดยเตือนว่ามันจะทำให้ตลาดการกู้ยืมที่พึ่งพา stETH และ LSTs อื่นๆ ไม่มั่นคง Joseph Chalom ซีอีโอของ SharpLink ยังได้ให้ความเห็นเพิ่มเติมว่าร่างข้อเสนอนี้จะ "ดึงอัตราผลตอบแทนพื้นฐาน (base rate) ออกจากหลักประกันมูลค่าประมาณ 35,000 ล้านดอลลาร์ใน Liquid Staking Tokens"

2. ความเสี่ยงต่อการกระจายอำนาจจากการรวมศูนย์การ Stake

นักวิจารณ์โต้แย้งว่าการลดผลตอบแทนลงอย่างรุนแรงจะผลักดันให้ผู้ Stake รายย่อย (solo stakers) และผู้ดำเนินการอิสระต้องออกจากระบบก่อน ทำให้อำนาจในการตรวจสอบกระจุกตัวอยู่ในกลุ่มผู้ดำเนินการรายใหญ่ที่ได้รับเงินอุดหนุน ซึ่งสามารถดำเนินการ validator ได้แม้จะขาดทุน ซึ่งตรงกันข้ามกับเป้าหมายที่ข้อเสนอตั้งไว้ในการปรับปรุงการกระจายอำนาจ โพสต์จากบัญชี X ของ Four Pillars ระบุว่า "เมื่อผลตอบแทนลดลง ผู้ Stake รายย่อยและผู้ดำเนินการอิสระจะถูกผลักออกก่อน ชุดผู้ตรวจสอบจะกระจุกตัวอยู่ในกลุ่มคนไม่กี่กลุ่ม..."

3. อุปสรรคต่อการยอมรับจากสถาบัน

Joseph Chalom ซีอีโอของ SharpLink ได้ออกมาเตือนต่อสาธารณะว่า EIP-8363 "อาจฆ่าจุดแข็งที่ใหญ่ที่สุดของ ETH เหนือ Bitcoin" ซึ่งก็คือโมเดลความปลอดภัยที่ให้ผลตอบแทน (yield-bearing security model) และอาจทำให้สถาบันต่างๆ เทขาย ETH และ LSTs เมื่อพวกเขาเริ่มถอนการ Stake ผลตอบแทนจากการ Stake ที่ลดลงจะลดความน่าสนใจของ ETH ในฐานะสินทรัพย์ที่ให้ผลตอบแทนสำหรับสถาบัน ซึ่งเกิดขึ้นในช่วงเวลาสำคัญสำหรับการเติบโตของเครือข่ายในกลุ่มสถาบัน

4. ความไม่แน่นอนของจุดสมดุลและความเสี่ยงด้านความปลอดภัย

Blockworks Research ระบุว่าจุดสมดุลของการ Stake หลังจากมีการเปลี่ยนแปลงนั้นไม่แน่นอน แม้ว่าข้อเสนออาจลดการ Stake โดยไม่คุกคามความปลอดภัยของเครือข่ายโดยตรง แต่ผลกระทบที่ตามมานั้นยากต่อการคาดเดา หากมี Stake ออกจากระบบมากเกินไป เครือข่ายอาจมีความปลอดภัยน้อยลง แม้ว่าสิ่งนี้จะถูกมองว่าเป็นข้อกังวลรองเมื่อเทียบกับผลกระทบทางเศรษฐกิจ

5. ข้อกังวลด้านกระบวนการ: ถูกเร่งรีบและจังหวะเวลาไม่เหมาะสม

ร่างข้อเสนอถูกยื่นเพียงสองวันก่อนเส้นตายของ All Core Devs (ACD) สำหรับข้อเสนอที่กำหนดเป้าหมายไปที่ hard fork ครั้งถัดไปชื่อ Hegotá (คาดว่าจะเกิดขึ้นใน Q2 2027) สิ่งนี้ถูกวิพากษ์วิจารณ์ว่าข้อเสนอนี้ถูกเร่งรีบและขาดการหารือในชุมชนอย่างเพียงพอก่อนที่จะถูกนำเสนอ ไทม์ไลน์ที่กระชั้นชิดนี้เป็นประเด็นโต้แย้งที่เกิดขึ้นซ้ำแล้วซ้ำเล่าในกระทู้สนทนาของ Ethereum Magicians

โอกาสปัจจุบัน: EIP-8363 มีแนวโน้มว่าจะไม่ผ่าน

ณ การประชุม All Core Devs เมื่อวันที่ 6 สิงหาคม 2026 ผู้เขียนที่นำเสนอได้ระบุว่ากำลังพิจารณาที่จะถอน EIP-8363 ออกจากการพิจารณาสำหรับการอัปเกรด Hegotá ข้อเสนอยังคงเป็นเพียง ร่าง (Draft) เท่านั้น ยังไม่ได้รับการนำไปใช้ในการอัปเกรดใดๆ และยังไม่ได้รับการอนุมัติ กำหนดการ หรือยืนยันสำหรับ hard fork ใดๆ ในอนาคต

Blockworks Research ประเมินว่าข้อเสนอนี้ "มีแนวโน้มที่จะไม่ผ่าน" เนื่องจากความซับซ้อน ศักยภาพในการก่อกวนระบบการ Stake และ DeFi รวมถึงกระแสต่อต้านที่รุนแรงที่เกิดขึ้น นักวิเคราะห์หลายคนเปรียบเทียบโดยตรงกับ SIMD-228 ของ Solana ซึ่งเป็นข้อเสนอการออกเหรียญแบบไดนามิก (dynamic staking issuance) ที่ ล้มเหลวในเดือนมีนาคม 2025 หลังจากได้รับเสียงสนับสนุน 61.4% ซึ่งไม่ถึงเกณฑ์ขั้นต่ำสองในสาม (66.67%) ที่จำเป็นสำหรับการผ่าน

การถกเถียงคู่ขนานบน Solana

ในขณะที่ Ethereum กำลังถกเถียงกันเรื่อง EIP-8363 นั้น Solana ก็กำลังผลักดันข้อเสนอของตนเองในการทำให้อุปทานตึงตัวขึ้นผ่านระบบการกำกับดูแลแบบ on-chain ของตน ซึ่งบรรจุอยู่ใน SGP-0003 :

• SIMD-0553 — นำเสนอโมเดลค่าธรรมเนียมตามทรัพยากร (resource-based fee model) เพื่อเพิ่มการเผาเหรียญ SOL จากค่าธรรมเนียมอย่างมีนัยสำคัญ โดยอาจเพิ่มปริมาณ SOL ที่ถูกเผาในแต่ละวันจากประมาณ 650 โทเค็น เป็นระหว่าง 7,500 ถึง 9,000 โทเค็น (เพิ่มขึ้นจากมูลค่าการเผาประมาณ 47,000 ดอลลาร์เป็น 650,000 ดอลลาร์ต่อวัน)
• SIMD-0411 — ความพยายามครั้งใหม่ในการเพิ่มอัตราการลดอัตราเงินเฟ้อ (disinflation rate) ของ Solana เป็นสองเท่าจาก -15% ต่อปี เป็น -30% ต่อปี เพื่อให้ถึงเป้าหมายอัตราเงินเฟ้อขั้นต่ำที่ 1.5% ได้เร็วขึ้น

ต่างจาก EIP-8363 ข้อเสนอของ Solana ได้ดำเนินผ่านกระบวนการกำกับดูแลอย่างราบรื่นกว่า แต่ละ SGP ได้รับการสนับสนุน 15% จาก Stake ที่ใช้งานอยู่เพื่อเข้าสู่ช่วงหารือ 16 วัน ตามด้วยกระบวนการหารือ การถ่ายภาพ Stake และการลงคะแนนซึ่งกินเวลาประมาณ 22 วัน การผ่านยังคงต้องได้รับเสียงสนับสนุนสองในสามจาก Stake ที่มีสิทธิ์

ข้อแตกต่างที่สำคัญ: SIMD-228 ของ Solana (ซึ่งคล้ายกับ EIP-8363 มากที่สุด) ล้มเหลวไปแล้ว ในเดือนมีนาคม 2025 โดยพลาดเพียงเล็กน้อยจากเกณฑ์เสียงข้างมากพิเศษ ซึ่งแสดงให้เห็นว่าการเปลี่ยนแปลงการออกเหรียญแบบไดนามิกนั้นยากเพียงใดในทางปฏิบัติ ข้อเสนอปัจจุบันของ Solana จึงมุ่งเน้นไปที่กลไกการเผาค่าธรรมเนียม (SIMD-0553) และการลดอัตราเงินเฟ้อแบบคงที่ (SIMD-0411) ซึ่งส่งผลกระทบต่อผู้ Stake น้อยกว่า