อินเดียเตรียมทดสอบพันธบัตรองค์กรแบบโทเคนครั้งแรก REC นำร่องเดือนกันยายน 2026

อินเดียกำลังเตรียมการทดสอบพันธบัตรองค์กรแบบโทเคนภายใต้โครงการนำร่องที่ควบคุมอย่างจำกัด โดย REC ซึ่งเป็นผู้ให้สินเชื่อภาครัฐด้านพลังงาน คาดว่าจะเป็นผู้ออกตราสารรายแรกในเดือนกันยายน 2026 รายงานระบุว่าวงเงินการออกพันธบัตรจะต่ำกว่า 500 โครรูปี จึงมีลักษณะเป็นการพิสูจน์แนวคิดด้านการออกและชำระบัญชีผ่านบล็อกเชน มากกว่าจะเป็นการเปิดขายให้นักลงทุนรายย่อยทั่วไป 123

โครงการนี้จะทดสอบอะไร

พันธบัตรแบบโทเคนคือหลักทรัพย์หนี้ที่ยังมีลักษณะเป็นพันธบัตรทั่วไป แต่บันทึกข้อมูลการออก การถือครอง การโอน และการชำระบัญชีไว้ในบล็อกเชนหรือระบบบัญชีแยกประเภทแบบกระจายศูนย์ (DLT) 39

โครงการของ REC จะทดสอบว่าบัญชีบันทึกร่วมดังกล่าวสามารถทำให้ธุรกรรมรวดเร็วขึ้นและช่วยให้การดำเนินงานในตลาดตราสารหนี้มีประสิทธิภาพมากขึ้นได้หรือไม่ เป้าหมายที่หน่วยงานกำกับดูแลตลาดหลักทรัพย์และตลาดทุนอินเดีย หรือ SEBI กล่าวถึง ยังรวมถึงการติดตามธุรกรรมได้ดีขึ้น ความโปร่งใสที่มากขึ้น และความเป็นไปได้ในการทำให้กระบวนการดูแลพันธบัตรบางอย่างเป็นอัตโนมัติ เช่น การจ่ายดอกเบี้ยคูปอง 1920

อย่างไรก็ตาม รายละเอียดโครงสร้างการดำเนินงานของการออกพันธบัตร REC ยังไม่ได้เปิดเผยต่อสาธารณะอย่างครบถ้วน โครงการนี้จึงเป็นการทดสอบแนวคิดดังกล่าว ไม่ใช่หลักฐานว่าธุรกรรมพันธบัตรทุกประเภทจะชำระบัญชีได้ทันทีในอนาคต 20

นักลงทุนจะซื้อและถือพันธบัตรอย่างไร

รายงานระบุว่าโครงการนำร่องจะใช้เงินดิจิทัลของธนาคารกลางอินเดียสำหรับตลาดค้าส่ง หรือ w-CBDC เป็นเครื่องมือชำระเงิน นักลงทุนที่ได้รับคัดเลือกคาดว่าจะต้องใช้เครื่องมือดิจิทัลสองประเภท ได้แก่ 478

• กระเป๋า w-CBDC สำหรับถือและโอนสกุลเงินดิจิทัลที่จะใช้ชำระค่าพันธบัตร
• กระเป๋าหลักทรัพย์ DEMAT 2.0 สำหรับถือครองและติดตามสถานะพันธบัตรแบบโทเคนบนระบบบัญชีแยกประเภทแบบกระจายศูนย์ 478

แนวทางนี้มีเป้าหมายเชื่อมการเคลื่อนย้ายเงินเข้ากับการโอนหลักทรัพย์ ในทางทฤษฎี พันธบัตรแบบโทเคนและการชำระเงินด้วย w-CBDC อาจถูกโอนพร้อมกันบนระบบบัญชีเดียวกัน ช่วยลดงานตรวจสอบและกระทบยอดระหว่างระบบที่แยกจากกัน แต่ความสามารถดังกล่าวยังเป็นสิ่งที่โครงการนำร่องกำลังทดสอบอยู่ 20

SEBI และ RBI ทำงานร่วมกัน

SEBI กำลังเดินหน้าโครงการทดสอบการทำโทเคนไนซ์พันธบัตรองค์กรร่วมกับธนาคารกลางอินเดีย หรือ RBI จุดเด่นสำคัญของโครงการคือการเชื่อมหลักทรัพย์แบบโทเคนเข้ากับโครงสร้างพื้นฐานการชำระบัญชี w-CBDC สำหรับตลาดค้าส่งของ RBI 2620

Tuhin Kanta Pandey ประธาน SEBI เคยอธิบายว่า การทำโทเคนไนซ์จะช่วยทดสอบการชำระบัญชีที่เร็วขึ้น การติดตามธุรกรรมที่ดีขึ้น การให้บริการพันธบัตรแบบอัตโนมัติ และความโปร่งใสที่มากขึ้นในตลาดตราสารหนี้ของอินเดีย 113

ยังไม่เปิดให้รายย่อยเข้าถึง

พันธบัตร REC คาดว่าจะเสนอให้เฉพาะนักลงทุนกลุ่มที่ได้รับคัดเลือกเข้าร่วมโครงการ ไม่ใช่ตลาดรายย่อยทั่วไป นอกจากนี้ พันธบัตรยังคาดว่าจะมีระยะเวลาห้ามโอนในช่วงแรกสามเดือน ทำให้นักลงทุนไม่สามารถซื้อขายได้ทันทีหลังการออกตราสาร 478

ในช่วงทดสอบแรก โทเคนดังกล่าวคาดว่าจะยังไม่ปรากฏบนแพลตฟอร์มบันทึกหลักทรัพย์อิเล็กทรอนิกส์ทั่วไป โดยตลาดหลักทรัพย์มีรายงานว่ากำลังมุ่งพัฒนากลไกตลาดรองภายในเดือนธันวาคม 2026 แต่กำหนดการนี้ขึ้นอยู่กับความคืบหน้าของโครงการ รวมถึงการดำเนินงานด้านกฎเกณฑ์และเทคนิคที่จำเป็น 46

เหตุใดการทดลองนี้จึงสำคัญ

คำถามสำคัญไม่ใช่เพียงว่าอินเดียสามารถนำข้อมูลพันธบัตรไปบันทึกบนบล็อกเชนได้หรือไม่ แต่คือโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่อยู่ภายใต้การกำกับดูแลจะสามารถเชื่อมการถือครองหลักทรัพย์ การชำระเงิน และการให้บริการหลังการออกตราสาร ให้รวดเร็วและซับซ้อนน้อยกว่ากระบวนการเดิมได้จริงหรือไม่

หากโครงการ REC เดินหน้าตามรายงาน อินเดียจะเข้าร่วมกับตลาดยุโรปและฮ่องกงที่เคยทดสอบหรือมีการใช้งานการออกและชำระบัญชีพันธบัตรบนเทคโนโลยีบล็อกเชนแล้ว 123 แนวทางของอินเดียมีจุดน่าสนใจตรงการผสานหลักทรัพย์แบบโทเคนเข้ากับ w-CBDC ของ RBI ซึ่งเปิดโอกาสให้หน่วยงานกำกับดูแลทดสอบการส่งมอบหลักทรัพย์พร้อมการชำระเงินในระบบดิจิทัลที่อยู่ภายใต้การควบคุม

สำหรับนักลงทุน ผลกระทบในระยะสั้นยังมีจำกัด เพราะการเข้าถึงถูกจำกัด สภาพคล่องถูกลดทอนด้วยระยะเวลาห้ามโอน และโครงการยังแยกออกจากตลาดรายย่อยในวงกว้าง สิ่งที่สำคัญกว่าสำหรับผู้กำหนดนโยบายและผู้ให้บริการโครงสร้างพื้นฐานตลาด คือผลการทดสอบจะนำไปสู่ระบบที่ใช้งานได้จริงสำหรับการขยายพันธบัตรองค์กรแบบโทเคนหรือไม่

อะไรยืนยันแล้ว และอะไรยังไม่แน่นอน

กำหนดการเปิดตัวในเดือนกันยายน บทบาทของ REC และวงเงินต่ำกว่า 500 โครรูปีมาจากรายงานข่าวที่อ้างแหล่งข่าวซึ่งทราบแผนดังกล่าวโดยตรง ข้อกำหนดเรื่องกระเป๋าดิจิทัล ระยะเวลาห้ามโอนสามเดือน และเป้าหมายเปิดตลาดรองในเดือนธันวาคมก็เป็นรายละเอียดของโครงการที่มีการรายงานเช่นกัน ไม่ใช่กฎเกณฑ์สาธารณะที่ประกาศครบถ้วนแล้ว 234

รายงานอื่นระบุว่า SEBI ยังไม่ได้ยืนยันผู้มีส่วนร่วมทั้งหมด ไม่ว่าจะเป็นผู้ออกตราสาร ตลาดหลักทรัพย์ ศูนย์รับฝากหลักทรัพย์ หรือสถาบันการเงิน และในบางความคืบหน้ายังไม่ได้ยืนยันวันเปิดตัวอย่างเป็นทางการ 6 ดังนั้น ข้อสรุปที่รอบคอบที่สุดคือ อินเดียมีโครงการโทเคนไนซ์พันธบัตรที่กำลังเดินหน้า และมีแผนการออกพันธบัตร REC ที่ถูกรายงานไว้ แต่เงื่อนไขสุดท้ายและรูปแบบการดำเนินงานอาจเปลี่ยนแปลงได้