เอลนีโญปี 2015–2016: ข้าวโพดอ่อนตัว แต่ถั่วเหลืองและข้าวสาลียังไม่ทรุดทั้งโลก

หากดูในภาพรวมระดับโลก เอลนีโญรุนแรงในปี 2015–2016 ไม่ได้ทำให้ผลผลิตถั่วเหลือง ข้าวโพด และข้าวสาลีลดลงหนักพร้อมกันทั้งหมด ข้าวโพดมีทิศทางอ่อนแอกว่า ขณะที่ข้าวสาลียังรักษาระดับผลผลิตสูงไว้ได้ และถั่วเหลืองลดลงเพียงเล็กน้อย

ข้าวโพด: ผลผลิตโลกลดลง และบางพื้นที่เสียหายหนัก

ผลผลิตข้าวโพดโลกในปีการผลิต 2015/16 ประเมินที่ประมาณ 968.8 ล้านตัน ต่ำกว่าระดับราว 1,000 ล้านตันในปีก่อนหน้า 3 ผลกระทบเด่นชัดอยู่ในแอฟริกาตอนใต้ ซึ่งภัยแล้งรุนแรงทำให้ผลผลิตข้าวโพดในหลายประเทศลดลงอย่างมาก

FAO ระบุว่าบางพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ ผลผลิตข้าวโพดลดลงเป็นตัวเลขสองหลัก หรือมากกว่านั้น ตัวอย่างเช่น มีประเทศที่ผลผลิตปี 2016 ลดลงราวหนึ่งในสามจากผลผลิตปี 2015 ที่ลดลงอยู่แล้ว และบางพื้นที่มีผลผลิตลดลงถึง 50–100% 910

ข้าวสาลี: ยังอยู่ในระดับสูงของโลก

ผลผลิตข้าวสาลีโลกในปี 2015 อยู่ที่ประมาณ 735 ล้านตัน สูงกว่าระดับสูงสุดเดิมเล็กน้อย 713 ส่วนประมาณการเบื้องต้นสำหรับปี 2016/17 อยู่ที่ 734.1 ล้านตัน ลดลงเพียงเล็กน้อย แต่ยังถือว่าอยู่ในระดับสูง 3

กล่าวอีกนัยหนึ่ง เอลนีโญครั้งนั้นไม่ได้ทำให้อุปทานข้าวสาลีโลกทรุดตัวอย่างชัดเจน แม้จะมีบางภูมิภาคเผชิญสภาพอากาศที่ไม่เอื้ออำนวยก็ตาม

ถั่วเหลือง: ลดลงเล็กน้อย ไม่ใช่ความเสียหายทั่วโลก

ผลผลิตถั่วเหลืองโลกปี 2015/16 อยู่ที่ประมาณ 315.9 ล้านตัน 3 หรือราว 313 ล้านตันตามการประเมินบางช่วงเวลา ซึ่งสะท้อนการลดลงเล็กน้อยจากปีก่อนหน้า ไม่ใช่ภาวะผลผลิตเสียหายเป็นวงกว้างทั้งโลก

ผลผลิตสหรัฐฯ ยังอยู่ในระดับค่อนข้างแข็งแกร่ง ขณะที่ในอเมริกาใต้ ผลกระทบไม่เหมือนกันในทุกพื้นที่ เพราะบางแห่งเผชิญภัยแล้ง แต่บางแห่งได้รับผลจากฝนมากเกินไป 13

ทำไมภาพรวมโลกจึงไม่ใช่ “พืชทุกชนิดผลผลิตตก”

วัฏจักรเอลนีโญปี 2015–2016 เป็นหนึ่งในเหตุการณ์ที่รุนแรงมาก และเชื่อมโยงกับภัยแล้งรวมถึงวิกฤตความมั่นคงทางอาหารในแอฟริกาตะวันออกและตอนใต้ เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และบางส่วนของอเมริกากลาง 8

แต่พื้นที่เพาะปลูกหลักของแต่ละพืชเผชิญสภาพอากาศไม่พร้อมกัน และความเปราะบางของพืชก็ขึ้นอยู่กับว่าเหตุการณ์เกิดในช่วงเพาะปลูก ออกดอก หรือเก็บเกี่ยวหรือไม่ ขณะเดียวกัน บางภูมิภาคอาจมีสภาพอากาศที่เอื้อต่อผลผลิตมากขึ้น จึงช่วยชดเชยความเสียหายในพื้นที่อื่นได้บางส่วน 28

สรุป: เหตุการณ์เอลนีโญ 2015–2016 ให้ภาพว่า ข้าวโพดโลกอ่อนตัว ถั่วเหลืองลดลงเล็กน้อย และข้าวสาลียังให้ผลผลิตสูง ไม่ใช่กรณีที่พืชทั้งสามชนิดต้องลดผลผลิตพร้อมกันทั่วโลกเสมอไป