มูลค่า SHEIN หดตัวกว่า 1.6 แสนล้านดอลลาร์ในรอบ 3 ปี ปัจจัยอะไรกดดันบ้าง

หากพูดกันตามตรง SHEIN ยังไม่ได้เข้าจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ ดังนั้นจึงไม่มี 'มูลค่าตลาด' ที่เปลี่ยนไปทุกวันตามราคาหุ้น สิ่งที่เราเห็นคือ估值จากการระดมทุนเอกชนและ估值 IPO ที่ลดลงอย่างมีนัยสำคัญ จาก估值ราว 6.6 หมื่นล้านดอลลาร์ในการระดมทุนรอบปี 2023 เหลือเพียงประมาณ 5 หมื่นล้านดอลลาร์ในขั้นตอนเตรียมเข้าตลาดลอนดอนปี 2025 ซึ่งสะท้อนว่านักลงทุนกำลังประเมินความเสี่ยงด้านการเติบโต กำไร และกฎระเบียบใหม่

สาเหตุหลัก ๆ มีดังนี้

1. ภาษีและกฎ de minimis ปิดประตูรายได้
โมเดลธุรกิจที่แข็งแกร่งที่สุดของ SHEIN คือการส่งตรงจากโรงงานจีนถึงหน้าประตูลูกค้าโดยใช้ช่องโหว่ de minimis ที่อนุญาตให้พัสดุมูลค่าต่ำกว่า 800 ดอลลาร์เข้าประเทศสหรัฐฯ โดยไม่เสียภาษี แต่เมื่อสหรัฐฯ ประกาศยกเลิกข้อยกเว้นนี้ และสหภาพยุโรปมีแผนเรียกเก็บค่าธรรมเนียมพัสดุราคาถูก ต้นทุนค่าขนส่งและพิธีการศุลกากรก็พุ่งสูงขึ้น ความสามารถในการรักษาราคาถูกซึ่งเป็นจุดขายสำคัญจึงลดลง ส่งผลให้นักลงทุนหั่น估值ลง

2. การเติบโตชะลอ กำไรหดตัว
ในช่วงที่估值พุ่งถึง 1 แสนล้านดอลลาร์ นักลงทุนเต็มใจจ่ายในราคาสูงเพราะเชื่อว่าการเติบโตจะระเบิดต่อเนื่อง แต่เมื่อข้อมูลเปิดเผยว่ากำไรปี 2024 ลดลงเกือบ 40% เหลือเพียง 1 พันล้านดอลลาร์ ประกอบกับรายงานที่ชี้ว่าการเติบโตชะลอตัว ตลาดก็เปลี่ยนไปให้ความสำคัญกับความสามารถในการทำกำไรระยะยาว แทนที่จะมองข้ามเพื่อการเติบโต ทำให้估值ลดลงตาม

3. คู่แข่งรายใหม่บีบพื้นที่
ร้านค้าจีนรายอื่น ๆ อย่าง Temu ซึ่งใช้กลยุทธ์ราคาถูก อุดหนุนค่าขนส่ง และโฆษณาเข้มข้นแบบเดียวกัน ได้แย่งส่วนแบ่งตลาด ทำให้ SHEIN ไม่ได้เป็นผู้เล่นรายเดียวในตลาดอีกต่อไป การแข่งขันที่เพิ่มขึ้นทำให้ต้นทุนการตลาดสูงขึ้นและส่วนต่างกำไรต่ำลง นักลงทุนจึงไม่มองว่า SHEIN เป็นเวทีการเติบโตที่หาคู่แข่งยาก

4. IPO ล่าช้าและความเสี่ยงด้านกฎระเบียบ
SHEIN พยายามจะเข้าตลาดหุ้นนิวยอร์กและลอนดอนแต่ไม่สำเร็จ ก่อนจะเปลี่ยนมาใช้ฮ่องกง ซึ่งความล่าช้าหมายถึงนักลงทุน早期exit ช้าลงและมีความเสี่ยงสูงขึ้น นอกจากนี้ยังต้องเผชิญการตรวจสอบเรื่องสภาพแรงงาน ความโปร่งใสของซัพพลายเชน และความปลอดภัยของสินค้า ส่งผลให้หุ้น SHEIN ในตลาดเอกชนถูกขายในราคาลดสูงถึง 30% เพื่อหาผู้ซื้อ

สรุป
มูลค่า SHEIN ที่ลดลงไม่ได้แปลว่าธุรกิจ 'แย่ลง' แต่หมายถึงสมมติฐานทางธุรกิจที่เคยสูงลิ่ว — การเติบโตเร็ว ต้นทุนต่ำ และไม่มีอุปสรรคทางการค้า — กำลังถูกท้าทายพร้อมกัน ทั้งภาษี คู่แข่ง กฎระเบียบ และความไม่แน่นอนของ IPO ทำให้นักลงทุนต้องประเมิน估值ด้วยอัตราการเติบโตและกำไรที่ถ่อมตัวลง