6.35 พันล้านดอลล์หายวับใน 30 วัน! เปิดสาเหตุเงินไหลออกจาก Bitcoin ETF เป็นประวัติการณ์ และมันไปไหนต่อ

การเทขายเกิดขึ้นเป็น 3 ระลอก:

• การขายติดต่อกันนาน 13 วัน ตั้งแต่วันที่ 15 พ.ค. ถึง 3 มิ.ย. ที่ดึงเงินออกไปประมาณ 4.4 พันล้านดอลลาร์ ซึ่งเป็นสถิติการไหลออกติดต่อกันยาวนานที่สุดนับตั้งแต่เริ่มซื้อขาย
• สัปดาห์เดียวในช่วงต้นเดือนมิ.ย. ที่มียอดถอนออก 3.4 พันล้านดอลลาร์ ซึ่งเป็นการไหลออกรายสัปดาห์ที่มากที่สุดในประวัติศาสตร์ Bitcoin ETF โดยมีกองทุน GBTC ของ Grayscale เป็นผู้นำ ซึ่งคิดค่าธรรมเนียม 1.50% สูงกว่าคู่แข่งที่คิดประมาณ 0.25%
• การไหลออกอย่างต่อเนื่องในช่วงกลางเดือนมิ.ย. ซึ่งรวมถึงยอดประมาณ 90.66 ล้านดอลลาร์ในวันที่ 18 มิ.ย. เพียงวันเดียว

นี่คือช่วงเวลาเลวร้ายที่สุดของ Spot Bitcoin ETF ทุกมิติ ไม่ว่าจะเป็นการไหลออกรายเดือนมากที่สุด การไหลออกรายสัปดาห์มากที่สุด การไหลออกติดต่อกันยาวนานที่สุด และยอดไหลเข้าสะสมตั้งแต่ต้นปี 2026 ก็ยังตามหลังปี 2024 และ 2025 ที่จุดเวลาเดียวกันของปี

5 ปัจจัยขับเคลื่อนที่ทำให้สถาบันเงินทุนแห่ถอน

1. ท่าที Hawkish ของธนาคารกลางสหรัฐฯ (เฟด)

ตัวกระตุ้นทางเศรษฐกิจมหภาคที่ใกล้ที่สุดคือแถลงการณ์ของเฟดในเดือนมิถุนายน ซึ่งได้ตัดข้อความที่พูดถึง "ความคืบหน้าสู่เป้าหมายเงินเฟ้อ 2%" ออกไป สมาชิกคณะกรรมการเฟดที่มีสิทธิ์ออกเสียง 2 คน ยังออกมาบอกเป็นนัยว่าการลดดอกเบี้ยที่คาดการณ์ไว้ในไตรมาส 3 ปี 2026 อาจถูกเลื่อนออกไปเป็นปี 2027 ผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐอายุ 10 ปี ปรับตัวขึ้น 18 basis points ใน 3 วัน แตะระดับ 4.82% สำหรับนักลงทุนสถาบัน การที่อัตราผลตอบแทนปลอดภัยสูงขึ้น ย่อมทำให้ต้นทุนค่าเสียโอกาสในการถือครองสินทรัพย์ที่ไม่ให้ผลตอบแทนอย่าง Bitcoin สูงขึ้นตามไปด้วย นี่คือเหตุผลเชิงตัวเลขที่ชัดเจนในการตัดสินใจขาย ยิ่งไปกว่านั้น ตัวเลขการจ้างงานนอกภาคเกษตร (Nonfarm Payrolls) ที่แข็งแกร่งเกินคาด ยังยิ่งตอกย้ำวาระ "ดอกเบี้ยสูงยาวนานขึ้น" (higher for longer)

2. การโยกย้ายเงินทุนก้อนใหญ่เข้าสู่หุ้น AI

ปัจจัยด้านการแข่งขันที่สำคัญที่สุดที่ผลักดันให้เกิดการไหลออกครั้งนี้คือ การปรับพอร์ตอย่างรุนแรงของเงินทุนสถาบัน ที่ย้ายออกจากคริปโตฯ ไปสู่หุ้นกลุ่ม AI ซึ่งมีผลประกอบการหนุนหลังและกระแสเงินสดที่ชัดเจนกว่า

• ข้อมูลจาก The Kobeissi Letter ชี้ให้เห็นว่านักลงทุนที่จัดสรรเงินไปยังหุ้นกลุ่มเซมิคอนดักเตอร์ที่เกี่ยวข้องกับ AI ทำผลงานได้ดีกว่าผู้ที่เน้นลงทุนใน Bitcoin และหุ้นที่เกี่ยวข้องกับคริปโตฯ อย่างมีนัยสำคัญในช่วงกลางปี 2026
• บริษัทผู้นำด้าน AI รายงานผลประกอบการไตรมาส 1 ปี 2026 ที่แข็งแกร่งเป็นประวัติการณ์ ดึงดูดเงินทุนส่วนเพิ่มให้ไหลเข้าสู่กลุ่มเซมิคอนดักเตอร์
• ทั้ง K33 Research และ Fidelity Digital Assets ต่างสรุปในรายงานแนวโน้มกลางปีว่า เงินทุนสถาบันกำลังหมุนออกจากการถือครอง Bitcoin ไปยังหุ้นกลุ่ม AI
• การยื่นแบบ 13F ของ Harvard Management เปิดเผยว่าได้ ลดสัดส่วนการถือครองกองทุน iShares Bitcoin Trust (IBIT) ลงถึง 43% ในช่วงไตรมาส 1 ปี 2026 โดยนักวิเคราะห์เชื่อว่าเงินทุนดังกล่าวถูกจัดสรรไปยังหุ้น AI และเทคโนโลยี เช่น NVIDIA, Broadcom และ TSMC ในขณะเดียวกัน Goldman Sachs ก็ลดสัดส่วนการถือครอง Bitcoin และ Ethereum ETF ของตนลงเช่นกัน พร้อมกับเพิ่มสัดส่วนในหุ้นที่เกี่ยวข้องกับคริปโตฯ เช่น Circle และ Galaxy Digital

3. การแข่งขันจากมหา-IPO

สำนักข่าว Reuters รายงานว่าการพุ่งแรงของหุ้น AI และการเสนอขายหุ้น IPO ระดับมหาอย่าง SpaceX ที่กำลังจะเกิดขึ้น กำลังดึงดูดเงินทุนจาก Bitcoin อย่างแข็งขัน รูปแบบนี้ชัดเจน: หุ้น IPO ด้านเทคโนโลยีและ AI ขนาดใหญ่เหล่านี้ กำลังแย่งชิงงบประมาณความเสี่ยง (risk budget) จากสถาบันที่เคยไหลเข้าสู่กองทุน ETF คริปโตฯ

4. ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์

ความเสี่ยงด้านภูมิรัฐศาสตร์ในตะวันออกกลาง ถูกอ้างอิงโดย Binance Research ว่าเป็นปัจจัยเชิงโครงสร้างที่เร่งให้สถาบันถอนตัวในเดือนมิถุนายน และยิ่งเพิ่มความไม่แน่นอนทางเศรษฐกิจมหภาค ความตึงเครียดระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านที่ทวีความรุนแรงขึ้น ส่งผลให้ราคาน้ำมันพุ่งขึ้นกว่า 5% ในช่วงต้นเดือนมิถุนายน และส่งผลให้เกิดบรรยากาศ "เสี่ยงต่ำ" (risk-off) ในตลาดโลก

5. การไหลออกเชิงโครงสร้างของกองทุน GBTC

กองทุน GBTC ของ Grayscale ซึ่งมีค่าธรรมเนียม 1.50% สูงกว่าคู่แข่งที่มีค่าธรรมเนียมประมาณ 0.25% คิดเป็นสัดส่วนที่สูงมากในยอดเสียหายทั้งหมด นักลงทุนแห่ย้ายออกจากกองทุนค่าธรรมเนียมสูงนี้เป็นวงกว้าง ทำให้ยอดไหลออกรวมเพิ่มขึ้นอีกประมาณ 1 พันล้านดอลลาร์หรือมากกว่า

ผลกระทบต่อราคา Bitcoin และ sentiment ในตลาด

การไหลออกเป็นประวัติการณ์ส่งผลกระทบโดยตรงและรุนแรงต่อราคา Bitcoin ราคา Bitcoin ร่วงลงประมาณ 17% ในรอบเดือน จากประมาณ 77,000 ดอลลาร์ในกลางเดือนพฤษภาคม สู่ประมาณ 64,167 ดอลลาร์ในวันที่ 21 มิถุนายน ช่วงเวลาสำคัญ ได้แก่:

• การร่วงลงต่ำกว่า 67,000 ดอลลาร์ในวันที่ 3 มิถุนายน ซึ่งทำให้เกิดการบังคับชำระหนี้สถานะซื้อแบบใช้เลเวอเรจ (long liquidation) ประมาณ 789 ล้านดอลลาร์ทั่วทั้งตลาดคริปโตฯ
• ราคาซื้อขายอยู่ที่ประมาณ 61,200 – 61,730 ดอลลาร์ในวันที่ 10 มิถุนายน
• จุดต่ำสุดในท้องถิ่นใกล้ระดับ 59,000 ดอลลาร์ในช่วงต้นเดือนมิถุนายน ก่อนฟื้นตัวบางส่วน

นักวิเคราะห์บางรายชี้ถึงแนวรับที่อาจเป็นไปได้ที่ราคาที่รับรู้ได้ (realized price) ของ Bitcoin ที่ประมาณ 53,600 ดอลลาร์ แม้ข้อมูลจะชี้ว่าจุดต่ำสุดอาจยังไม่มาถึง

ความเชื่อมั่นของตลาดเปราะบางเป็นอย่างมาก ดีมานด์ที่อ่อนแอลงเกิดขึ้นพร้อมกันทั้งในตลาดสปอต ตลาดฟิวเจอร์ส และกองทุน ETF สถาบัน โดยยังไม่เห็นสัญญาณการยอมจำนน (capitulation) ของการขาดทุนที่รับรู้ได้ บรรยากาศ "เสี่ยงต่ำ" ครองตลาด และดีมานด์จากสถาบันหายไปอย่างเห็นได้ชัด สัดส่วนการครองตลาดของ Bitcoin (Bitcoin dominance) ยังคงสูงใกล้ 59% แต่ไม่ใช่เพราะ Bitcoin แข็งแกร่ง แต่เป็นเพราะอัลท์คอยน์กำลังปรับตัวลงหนักยิ่งกว่า

วัฏจักรหรือโครงสร้าง?

นักวิเคราะห์จาก Investing.com มองว่าการไหลออก 3.4 พันล้านดอลลาร์ในหนึ่งสัปดาห์นั้น "เป็นเรื่องของวัฏจักรมากกว่าโครงสร้าง" โดยให้เหตุผลว่าการขาย ETF ครั้งนี้สะท้อนถึงภาวะหลีกเลี่ยงความเสี่ยงที่ขับเคลื่อนโดยอัตราดอกเบี้ยและการโยกเข้าหุ้น AI มากกว่าที่จะเป็นการสูญเสียศรัทธาใน Bitcoin ในฐานะสินทรัพย์ถาวร อย่างไรก็ตาม ด้วยกระแสการไหลออกที่ยังคงดำเนินต่อไปจนถึงปลายเดือนมิถุนายน และไม่มีสัญญาณ clear capitulation แนวโน้มระยะใกล้จึงขึ้นอยู่กับท่าทีของเฟด โมเมนตัมของรายได้บริษัท AI และว่าสถานการณ์ในตะวันออกกลางจะทรงตัวหรือไม่

ความเสี่ยงสำคัญ: หากเฟดยืนยันว่าจะไม่มีการลดดอกเบี้ยในปี 2026 และหุ้น AI ยังคงให้ผลตอบแทนดีกว่า การโยกย้ายเงินทุนของสถาบันออกจาก Bitcoin ETF อาจรุนแรงยิ่งขึ้นไปอีกก่อนที่จะทรงตัว