ตลาด M&A โลกปี 2026 : ทะลุ 4 ล้านล้านดอลลาร์ แต่เป็นตลาด 'รูปตัว K' ที่มีแต่ megadeal AI ไปต่อ

ตลาดควบรวมกิจการ (M&A) ทั่วโลกกำลังอยู่ในช่วงเปลี่ยนผ่านครั้งสำคัญ เมื่อพีวซี (PwC) เปิดเผยรายงานแนวโน้มกลางปี 2026 ว่า มูลค่าดีลรวมทั่วโลกมีแนวโน้มสูงถึงประมาณ 4 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ ในปีนี้ ซึ่งเป็นระดับสูงสุดนับตั้งแต่ปี 2021 อย่างไรก็ตาม ตัวเลขที่ดูร้อนแรงนี้ซ่อนความจริงที่แตกต่างกันอย่างมาก นั่นคือ ‘ตลาดรูปตัว K’ ซึ่งหมายถึงดีลขนาดใหญ่ที่ขับเคลื่อนมูลค่ารวม แต่ดีลขนาดเล็กกลับทรุดตัวลง

Megadeal : เครื่องยนต์หลักสู่วัย 4 ล้านล้านดอลลาร์

มูลค่าดีล M&A ทั่วโลกเพิ่มขึ้นราว 13% เมื่อเทียบกับปีก่อน โดยมีปัจจัยหลักคือการเติบโตอย่างก้าวกระโดดของดีลที่มีมูลค่าเกิน 5 พันล้านดอลลาร์ หรือที่เรียกว่า megadeal ซึ่งตอนนี้คิดเป็นเกือบครึ่งหนึ่งของมูลค่าดีลทั้งหมดทั่วโลก PwC คาดว่าในปี 2026 มูลค่าจากดีลใหญ่เหล่านี้จะเพิ่มขึ้นถึง 40% หากโมเมนตัมยังดำเนินต่อไป

เฉพาะในสหรัฐฯ เพียงประเทศเดียว มีการประกาศ megadeal 39 ดีลในช่วง 5 เดือนแรกของปี 2026 มากกว่าช่วงเดียวกันของปี 2025 กว่า 50% ส่งผลให้มูลค่าดีล M&A ในสหรัฐฯ ในช่วงเวลาดังกล่าวพุ่งถึง 1.2 ล้านล้านดอลลาร์ เกือบสองเท่าของ 603 พันล้านดอลลาร์ในปีก่อน แม้จำนวนดีลโดยรวมจะลดลง 4% ก็ตาม

ดีลมูลค่ามหาศาลเหล่านี้ส่วนใหญ่กระจุกตัวอยู่ในธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับ AI โครงสร้างพื้นฐาน (AI infrastructure) พลังงาน และศูนย์ข้อมูล เหล่ายักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยี (hyperscalers) และผู้ซื้อเชิงกลยุทธ์กำลังแข่งขันกันเพื่อคว้ากำลังการประมวลผลและทรัพยากรพลังงาน PwC ยังพบว่า 1 ใน 3 ของดีล M&A ขององค์กรขนาดใหญ่ 100 อันดับแรกในปี 2025 ระบุว่า AI เป็นเหตุผลเชิงกลยุทธ์

ตลาดรูปตัว K : สองขั้วที่แตกต่างกันอย่างชัดเจน

ในขณะที่ megadeal เติบโตอย่างแข็งแกร่ง ส่วนอื่น ๆ ของตลาดกลับตกอยู่ภายใต้แรงกดดัน ตัวเลขมูลค่าที่เพิ่มขึ้นแต่ปริมาณธุรกิจที่ลดลงเป็นสัญญาณที่ชัดเจนของตลาดสองความเร็วหรือ ‘รูปตัว K’

• Megadeal กำลังขยายตัวในทุกภาคส่วน: ในตลาดสินค้าอุปโภคบริโภค สัดส่วนของ megadeal ในมูลค่าดีลรวมเพิ่มขึ้นสองเท่าในรอบ 2 ปีเป็น 47% และยังพบรูปแบบเดียวกันนี้ในภาคบริการทางการเงิน อุตสาหกรรม และเทคโนโลยี
• ดีลขนาดกลางยังคงมีอุปสรรค: สำหรับดีลที่ต่ำกว่าระดับ megadeal ผู้ซื้อจำนวนมากยังถูกจำกัดด้วยช่องว่างในการประเมินมูลค่า (valuation gap) ความไม่แน่นอนทางภูมิรัฐศาสตร์ และต้นทุนทางการเงิน
• เป้าหมายที่เกี่ยวกับ AI เริ่มหายาก: หลังจากวัฏจักร megadeal AI ดำเนินมาเป็นเวลา 2 ปี บริษัทที่พร้อมจะถูกซื้อกิจการเพื่อนำ AI มาใช้เริ่มมีน้อยลง ทำให้ผู้ซื้อหันไปซื้อสินทรัพย์ที่เป็นโครงสร้างพื้นฐานแทน

จุดรวมดีลในทวีปอเมริกา

ทวีปอเมริกาเป็นสนามหลักของ megadeal ด้านโครงสร้างพื้นฐาน AI และเป็นภูมิภาคที่เห็นการแบ่งขั้วของตลาดรูปตัว K ชัดเจนที่สุด PwC ระบุว่าดีลที่เกิดขึ้นในปัจจุบันมีลักษณะร่วมกันคือ 'ไม่ไวต่อปัจจัยมหภาค' (macro-insensitive) กล่าวคือมีความยืดหยุ่นต่อการเปลี่ยนแปลงของอัตราดอกเบี้ย การเติบโตทางเศรษฐกิจ และภาษีศุลกากร PwC เตือนว่าผู้นำที่รอให้สถานการณ์เศรษฐกิจมหภาคชัดเจนก่อนจะพบโอกาสน้อยลงและราคาแพงขึ้น

สำหรับแคนาดา กิจกรรม M&A ในช่วงครึ่งแรกของปีค่อนข้างทรงตัว แต่ดีลเมกเกอร์ต้องเผชิญกับความไม่แน่นอนมากขึ้นในช่วงครึ่งปีหลัง โดยคาดว่า GDP จะเติบโตต่ำกว่าศักยภาพที่ 0.9% ถึง 1.3% และอัตราเงินเฟ้อจะอยู่ที่ 2.5% ถึง 3.0%

การลงทุนแบบ minority stake และพาร์ทเนอร์ชีพ

PwC ชี้ว่าการลงทุนของเอกชน (private capital) ได้เปลี่ยนไปสู่ดีลที่มีจำนวนน้อยลงแต่มีมูลค่ามหาศาล โดยเน้นการเข้าควบคุมกิจการ (control deals) มีแผนการสร้างมูลค่าที่ชัดเจน และใช้โครงสร้างที่ซับซ้อน ปริมาณดีลของ private equity ในช่วงครึ่งแรกของปี 2026 ลดลง 34% แต่ขนาดดีลโดยเฉลี่ยเพิ่มขึ้นเกือบ 4 เท่าเมื่อเทียบกับปีก่อน

การลงทุนแบบ minority stake และพาร์ทเนอร์ชีพเริ่มมีบทบาทมากขึ้น โดยเฉพาะในสถานการณ์ที่เป้าหมายเกี่ยวกับ AI มีจำนวนจำกัด และเมื่อเงินทุนไหลผ่านตลาดรอง (secondary markets) เพื่อช่วยคลายข้อจำกัดในพอร์ตของบริษัท ตลาดรองกำลังถูกใช้มากขึ้นเพื่อสร้างเส้นทางสภาพคล่องให้กับพอร์ตโฟลิโอที่ค้างขายอยู่

ความเสี่ยงหลักที่กดดันตลาดส่วนล่าง

รายงานของ PwC ระบุถึง 5 ปัจจัยเสี่ยงที่กดดันกิจกรรมของดีลเมกเกอร์ส่วนใหญ่ที่อยู่นอกกลุ่ม megadeal ได้แก่:

• อัตราดอกเบี้ยที่สูงเป็นเวลานาน: ต้นทุนทางการเงินยังคงสูง ทำให้ดีลขนาดกลางที่ใช้เลเวอเรจ (leveraged) ดำเนินการได้ยาก
• การเติบโตทางเศรษฐกิจที่ชะลอตัว: GDP ในหลายประเทศคาดว่าจะเติบโตต่ำกว่าศักยภาพ
• เงินเฟ้อที่เหนียว: แรงกดดันด้านเงินเฟ้อที่ยืดเยื้อ (ซึ่งเลวร้ายลงจากวิกฤตอิหร่าน) ยังคงบั่นทอนความเชื่อมั่นของผู้ซื้อและทำให้กระบวนการดีลยืดเยื้อ
• ความผันผวนทางภูมิรัฐศาสตร์: ความตึงเครียดในตะวันออกกลาง ความไม่แน่นอนด้านภาษีศุลกากร และความเสี่ยงจากนโยบายการค้า ทำให้เกิดความระมัดระวังมากขึ้นและทำให้บางบริษัทต้องหยุดหรือปรับโครงสร้างดีล คาดว่าบริษัทอเมริกันถึง 30% หยุดหรือปรับเปลี่ยนดีลจากความไม่แน่นอนด้านนโยบายการค้า
• ภาระดีลค้างของ private equity: จำนวนพอร์ตโฟลิโอที่ขายไม่ออกยังคง 'สูงอย่างน่าหนักใจ' ส่งผลกระทบต่อความสามารถของ PE ในการคืนเงินทุนให้กับนักลงทุนและเริ่มวัฏจักรกองทุนใหม่ PE เริ่มต้นปี 2026 ด้วยความคาดหวังว่าจะฟื้นตัว แต่ความไม่แน่นอนทางภูมิรัฐศาสตร์และการเปลี่ยนแปลงรวดเร็วของ AI ได้ซ้ำเติมสถานการณ์

บทสรุป

สาระสำคัญจาก PwC คือ ตัวเลข 4 ล้านล้านดอลลาร์ในปี 2026 ซ่อนภาพของตลาดที่แตกต่างกันอย่างมาก Megadeal โดยเฉพาะที่เกี่ยวข้องกับ AI ในทวีปอเมริกา เป็นตัวขับเคลื่อนมูลค่ารวมให้สูงเป็นประวัติการณ์ ในขณะที่ดีลเมกเกอร์ในตลาดขนาดกลางส่วนใหญ่ยังคงต้องดิ้นรนภายใต้ภาระความเสี่ยงด้านเศรษฐกิจมหภาคและภูมิรัฐศาสตร์ ตลาดรูปตัว K ไม่ใช่แค่วัฏจักรชั่วคราว แต่เป็นภาพสะท้อนการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างของที่มาและวิธีการสร้างมูลค่าในโลก M&A