เปิดคดี Linqto: อดีตซีอีโอถูกกล่าวหาปั่นราคา pre-IPO ขณะที่อีกคนรับสารภาพ

อัยการรัฐบาลกลางสหรัฐฯ กล่าวหาว่า William Sarris ผู้ก่อตั้ง Linqto วางแผนหลอกลวงลูกค้าเป็นเวลาหลายปี จนมีผู้ลงทุนกว่า 13,000 รายใส่เงินรวมมากกว่า 450 ล้านดอลลาร์สหรัฐ ในสิทธิลงทุนที่ผูกกับหุ้นบริษัทเอกชนก่อนเข้าตลาดหลักทรัพย์ หรือ pre-IPO โดยจ่ายในราคาที่สูงเกินจริงและไม่ทราบส่วนต่างราคา ข้อกล่าวหานี้ยังไม่ใช่คำตัดสินว่าซาร์ริสมีความผิด ขณะที่ Joseph Endoso อดีตซีอีโออีกคน รับสารภาพแล้ว และมีรายงานว่าให้ความร่วมมือกับอัยการ 13

ประเด็นสำคัญ: ลูกค้าถูกกล่าวหาว่าจ่ายแพงกว่าต้นทุนที่แท้จริง

Linqto เป็นแพลตฟอร์มออนไลน์ที่เสนอสิทธิลงทุนซึ่งเชื่อมโยงกับหุ้นของบริษัทเอกชนหรือบริษัทก่อน IPO ซึ่งเป็นสินทรัพย์ที่นักลงทุนทั่วไปเข้าถึงได้ยาก อัยการระบุว่า ตั้งแต่ราวปี 2020 ถึง 2025 ซาร์ริสใช้แพลตฟอร์มนี้ทำให้ลูกค้าเข้าใจผิดทั้งเรื่องราคาที่ Linqto ซื้อหลักทรัพย์มา และราคาที่เรียกเก็บจากลูกค้า 12

แก่นของคดีคือ Linqto ถูกกล่าวหาว่าเสนอราคาต่อลูกค้าเสมือนเป็น “ราคาตลาด” หรือสะท้อนมูลค่าปัจจุบัน ทั้งที่ไม่ได้เปิดเผยต้นทุนที่บริษัทได้หลักทรัพย์มา และมีการบวกราคาเพิ่ม (markup) ในบางกรณีเกิน 200% 12

อัยการยังกล่าวหาว่าซาร์ริสสร้างภาพว่าหลักทรัพย์มีอยู่อย่างจำกัด และบิดเบือนวิธีนำเสนอหรือประเมินมูลค่าหุ้นบริษัทเอกชน เพื่อให้สิทธิลงทุนเหล่านั้นดูทั้งมีมูลค่าสูงและหาซื้อได้ยากกว่าความเป็นจริง 12

ดังนั้น ประเด็นความเสียหายตามข้อกล่าวหาไม่ได้อยู่แค่ว่าผู้ลงทุนซื้อสินทรัพย์เสี่ยงสูง แต่คือพวกเขาอาจซื้อในราคาที่ถูกบิดเบือนจากการบวกราคาโดยไม่เปิดเผยและคำอธิบายราคาที่ไม่ถูกต้อง ตัวเลข 450 ล้านดอลลาร์คือยอดเงินที่อัยการระบุว่าระดมได้จากนักลงทุนกว่า 13,000 ราย ไม่ใช่ตัวเลขความเสียหายหรือค่าสินไหมที่ศาลวินิจฉัยเด็ดขาดแล้ว 13

ข้อกล่าวหาเรื่องนำสถานะลงทุนของลูกค้าไปสร้างรายได้

ตามสรุปคำฟ้อง ซาร์ริสถูกกล่าวหาว่าสั่งการหรือดำเนินธุรกรรมที่เกี่ยวข้องกับสถานะการลงทุนเดิมของลูกค้า เพื่อสร้างรายได้และให้ Linqto บรรลุเป้าหมายรายได้ แทนที่จะปฏิบัติต่อสถานะเหล่านั้นในฐานะการลงทุนของลูกค้าเพียงอย่างเดียว 2

ทฤษฎีของฝ่ายอัยการคือ การที่แพลตฟอร์มควบคุมยานพาหนะเพื่อการลงทุนเฉพาะกิจ (special-purpose vehicles หรือ SPV) และสิทธิของลูกค้า เปิดช่องให้เกิดค่าธรรมเนียมหรือรายได้จากการซื้อขายที่โยงกับการถือครองของลูกค้า ซึ่งขัดกับสิ่งที่ลูกค้าได้รับแจ้งเรื่องราคาและกรรมสิทธิ์ 12

ใครถูกตั้งข้อหา และใครรับสารภาพ

สำนักงานอัยการสหรัฐฯ ประจำเขตใต้ของนิวยอร์กประกาศในเดือนกันยายน 2026 ว่าซาร์ริสถูกตั้งข้อหาฉ้อโกงทางอาญาที่เกี่ยวข้องกับโครงการดังกล่าว 1

Endoso ซึ่งขึ้นเป็นซีอีโอต่อจากซาร์ริส รับสารภาพว่ามีส่วนร่วมในโครงการฉ้อโกง ตามประกาศของกระทรวงยุติธรรมสหรัฐฯ 1 Reuters รายงานว่า Endoso ให้ความร่วมมือกับอัยการ ขณะที่ทนายของซาร์ริสยืนยันว่าลูกความบริสุทธิ์และตั้งใจต่อสู้ข้อกล่าวหา 3

ข้อหาและคำฟ้องไม่ใช่คำพิพากษาว่ามีความผิด ซาร์ริสยังมีสิทธิได้รับการสันนิษฐานว่าเป็นผู้บริสุทธิ์ จนกว่าจะพิสูจน์ความผิดได้ในศาล

ไทม์ไลน์คดี: จากปี 2020 สู่ล้มละลายและข้อหาในปี 2026

• ปี 2020: อัยการระบุว่าพฤติการณ์ที่ถูกกล่าวหาเริ่มขึ้นในช่วงเวลานี้ 2
• ปี 2020–2025: Linqto ทำตลาดโอกาสลงทุนในบริษัทเอกชนและก่อน IPO ขณะที่อัยการกล่าวหาว่ามีการปกปิดการบวกราคาเกินควรและบิดเบือนข้อมูลด้านราคา 12
• 8 กรกฎาคม 2025: Linqto ยื่นขอความคุ้มครองภายใต้กฎหมายล้มละลาย Chapter 11 ของสหรัฐฯ โดยมีรายงานว่าลูกค้าเริ่มดำเนินคดีในเวลาต่อมา โดยกล่าวหาว่าถูกชักจูงผิดเกี่ยวกับการลงทุนที่อ้างว่าจะเปิดทางสู่หุ้นบริษัทเอกชน 3
• กระบวนการล้มละลายในปี 2025: การตรวจสอบโดยผู้บริหารชุดใหม่พบความเป็นไปได้ของการฝ่าฝืนกฎหมายหลักทรัพย์ที่ย้อนหลังไปถึงปี 2020 ซึ่งนำไปสู่การตรวจสอบโดยหน่วยงานกำกับและการปรับโครงสร้าง 7
• กุมภาพันธ์ 2026: ศาลล้มละลายอนุมัติแผน Chapter 11 ตามรายงานของที่ปรึกษากฎหมายที่เกี่ยวข้องกับการปรับโครงสร้าง เป้าหมายคือรักษาหรือกู้คืนมูลค่าให้ผู้มีส่วนได้เสีย ไม่ใช่เพียงปิดกิจการ 7
• กันยายน 2026: ทางการรัฐบาลกลางสหรัฐฯ ประกาศข้อหาต่อซาร์ริส และการรับสารภาพของ Endoso 1

การล้มละลายหมายความว่าอย่างไรสำหรับนักลงทุน

กระบวนการล้มละลาย Chapter 11 แยกจากการดำเนินคดีอาญา แม้ข้อกล่าวหาเกี่ยวกับการบริหารในอดีตจะเกี่ยวโยงกับทั้งสองเรื่องก็ตาม คดีล้มละลายมีหน้าที่จัดการทรัพย์สิน หนี้สิน ข้อเรียกร้องของนักลงทุน และความเป็นไปได้ในการกู้คืนมูลค่าของบริษัท ส่วนคดีอาญาจะพิจารณาความรับผิดทางอาญาของบุคคล 37

การที่ศาลอนุมัติแผนล้มละลายไม่ได้หมายความว่านักลงทุนจะได้รับเงินคืนครบถ้วน จำนวนเงินที่อาจได้รับคืนยังขึ้นกับทรัพย์สินในกองทรัพย์สินล้มละลาย วิธีจัดลำดับและปฏิบัติต่อข้อเรียกร้องตามแผน รายได้จากคดีความ ตลอดจนผลของคำสั่งชดใช้หรือริบทรัพย์ในอนาคต หลักฐานที่มีอยู่ชี้ว่าการกู้คืนมูลค่าเป็นเป้าหมายของแผน แต่ยังไม่มีอัตราการชดเชยที่กำหนดตายตัว 7

สำหรับรายชื่อบริษัทที่เกี่ยวข้องนั้น แหล่งข้อมูลสาธารณะที่มีในขณะนี้ยืนยันเพียงว่าการลงทุนเกี่ยวพันกับหลักทรัพย์ของบริษัทเอกชนและก่อน IPO แต่ยังไม่เพียงพอจะระบุรายชื่อผู้ออกหุ้นหรือบริษัทในพอร์ตทั้งหมดอย่างน่าเชื่อถือ จึงไม่ควรสรุปรายชื่อรายบริษัท หากไม่มีคำฟ้องฉบับเต็มหรือตารางทรัพย์สินในคดีล้มละลายรองรับ

โดยสรุป ผู้บริหาร Linqto ชุดหลังและกองทรัพย์สินล้มละลายตอบสนองผ่านการปรับโครงสร้างภายใต้การกำกับของศาล หลังพบข้อบ่งชี้ถึงปัญหาการปฏิบัติตามกฎเกณฑ์ ขณะที่ Endoso รับสารภาพแล้ว ส่วนซาร์ริสยังโต้แย้งข้อกล่าวหาทางอาญา 37