ทำไมภาษีโพลีซิลิคอนของสหรัฐฯ อาจทำให้โรงงาน Wacker ในเทนเนสซีเสี่ยงขึ้น

มาตรการการค้าของรัฐบาลทรัมป์เมื่อวันที่ 6 สิงหาคม มีเป้าหมายเสริมความมั่นคงของห่วงโซ่อุปทานเซมิคอนดักเตอร์และพลังงานแสงอาทิตย์ของสหรัฐฯ เพื่อลดการพึ่งพาจีน แต่กรณีโรงงานของ Wacker Chemie ในเมืองชาร์ลสตัน รัฐเทนเนสซี สะท้อนว่า การทำให้สินค้านำเข้าแพงขึ้น ไม่ได้แปลว่าจะสร้างอุปสงค์ให้วัตถุดิบที่ผลิตในประเทศเสมอไป 15

มาตรการใหม่ของสหรัฐฯ คืออะไร

มาตรการตามมาตรา 232 กำหนดราคานำเข้าขั้นต่ำ และเรียกเก็บภาษี 15% สำหรับผลิตภัณฑ์อนุพันธ์ของโพลีซิลิคอนบางประเภท โดยมีกำหนดมีผลในวันที่ 4 ธันวาคม 2026 โพลีซิลิคอนเป็นวัตถุดิบสำคัญของชิปเซมิคอนดักเตอร์และแผงโซลาร์ ขณะที่รัฐบาลสหรัฐฯ อธิบายมาตรการนี้ว่าเป็นการตอบสนองด้านความมั่นคงแห่งชาติต่อห่วงโซ่อุปทานที่จีนครองบทบาทหลัก 57

ตรรกะของนโยบายคือทำให้สินค้านำเข้าราคาต่ำแข่งขันได้ยากขึ้น เพื่อเปิดพื้นที่ให้ผู้ผลิตอเมริกันดำเนินธุรกิจได้มากขึ้น ผู้ผลิตโพลีซิลิคอนในสหรัฐฯ ได้แก่ โรงงาน Wacker ในเทนเนสซี และ Hemlock Semiconductor ในรัฐมิชิแกน 211

จุดที่ Wacker มองว่านโยบายอาจให้ผลตรงข้าม

ปัญหาไม่ได้อยู่ที่อัตราภาษีเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่การปฏิบัติต่อสินค้าปลายน้ำซึ่งมีโพลีซิลิคอนเป็นส่วนประกอบ

จากรายงานเกี่ยวกับคำประกาศ มาตรการครอบคลุมสินค้าอย่างแท่งซิลิคอน เวเฟอร์ เซลล์ และแผงโซลาร์ โดยในทางปฏิบัติไม่ได้แยกชัดเจนว่าโพลีซิลิคอนที่อยู่ภายในสินค้านั้นผลิตในสหรัฐฯ หรือไม่ โครงสร้างเช่นนี้อาจทำให้ผู้ซื้อไม่ได้ประโยชน์ที่ชัดเจนจากการเลือกใช้โพลีซิลิคอนอเมริกันที่มีต้นทุนสูงกว่า แทนวัสดุต่างชาติที่ฝังอยู่ในสินค้าปลายน้ำซึ่งนำเข้า 1112

Reuters รายงานว่าลูกค้าสองรายสุดท้ายของโรงงาน Charleston ถอนตัวหลังประกาศมาตรการ และบริษัทรายนี้ระบุว่าคำประกาศดังกล่าวไม่ได้สนับสนุนโพลีซิลิคอนที่ผลิตในสหรัฐฯ อย่างมีประสิทธิผล 1 หากลูกค้าเลือกปรับโครงสร้างห่วงโซ่อุปทานเพื่อรับมือกับต้นทุนและความเสี่ยงด้านการปฏิบัติตามกฎ แทนที่จะหันมาซื้อโพลีซิลิคอนในประเทศ มาตรการคุ้มครองก็อาจลดความต้องการจากโรงงานที่ตั้งใจจะช่วยเหลือเสียเอง

รายงานที่มีอยู่ไม่ได้ยืนยันชื่อลูกค้าทั้งสองรายหรือคำชี้แจงต่อสาธารณะของพวกเขา จึงยังสรุปเหตุผลเฉพาะเจาะจงของการถอนตัวแต่ละรายไม่ได้

โรงงาน Charleston เสี่ยงแค่ไหน

Reuters ระบุว่า Wacker คาดว่าจะตัดสินใจในไม่กี่สัปดาห์ข้างหน้าว่าจะปิดโรงงาน Charleston หรือไม่ โรงงานแห่งนี้มีพนักงานราว 600 คน 1 หากปิดตัว ผลกระทบจึงไม่ได้จำกัดแค่การจ้างงานในพื้นที่ แต่ยังหมายถึงกำลังการผลิตวัตถุดิบเชิงยุทธศาสตร์ของสหรัฐฯ ที่ลดลงด้วย

อย่างไรก็ดี ข้อมูลต่อสาธารณะเกี่ยวกับสถานะโรงงานยังไม่ตรงกัน ผู้อำนวยการฝ่ายสื่อสารองค์กรของ Wacker บอก Yahoo Finance เมื่อวันที่ 4 กันยายนว่า บริษัทไม่มีแผนปิดโรงงาน Charleston ขณะที่รายงาน Reuters ระบุว่าการปิดกิจการยังอยู่ระหว่างการพิจารณา โดยอ้างแหล่งข่าวที่ทราบเรื่อง 18

ความต่างนี้สำคัญมาก: การทบทวนอนาคตของโรงงานไม่ใช่การยืนยันว่าจะปิดโรงงาน แต่การสูญเสียลูกค้าที่เหลืออยู่ทำให้ความคุ้มค่าทางเศรษฐกิจและแนวโน้มอุปสงค์ของโรงงานกลายเป็นประเด็นหลัก

บทเรียนต่อยุทธศาสตร์ลดการพึ่งพาจีน

เป้าหมายของนโยบายคือจำกัดความเปราะบางจากห่วงโซ่อุปทานโพลีซิลิคอนที่จีนมีอิทธิพลสูง และรักษาขีดความสามารถภายในประเทศสำหรับอุตสาหกรรมโซลาร์และเซมิคอนดักเตอร์ 5 แต่ความยืดหยุ่นของอุตสาหกรรมไม่ได้เกิดจากการจำกัดการนำเข้าเพียงอย่างเดียว ผู้ผลิตในประเทศต้องมีผู้ซื้อที่เชื่อถือได้ ขณะที่ผู้ซื้อก็ต้องบริหารต้นทุนได้ตลอดทั้งห่วงโซ่อุปทาน

หากโครงสร้างภาษีและราคาขั้นต่ำเพิ่มต้นทุนของสินค้าปลายน้ำ แต่ไม่ทำให้โพลีซิลิคอนที่ผลิตในสหรัฐฯ มีความได้เปรียบทางการตลาดอย่างชัดเจน นโยบายอาจบั่นทอนผู้ผลิตในประเทศและทำให้แหล่งผลิตของสหรัฐฯ กระจุกตัวมากกว่าเดิม ผลลัพธ์เช่นนั้นจะทำให้สหรัฐฯ มีแหล่งวัตถุดิบที่นโยบายระบุว่าสำคัญเชิงยุทธศาสตร์น้อยลง ไม่ใช่มากขึ้น 15

สิ่งที่ต้องจับตาต่อไป

คำถามระยะใกล้คือ Wacker จะฟื้นอุปสงค์ให้โรงงาน Charleston ได้หรือไม่ และผู้กำหนดนโยบายจะปรับกติกาให้รับรู้หรือให้สิทธิประโยชน์แก่โพลีซิลิคอนจากสหรัฐฯ ที่อยู่ในสินค้าปลายน้ำได้ชัดเจนขึ้นหรือไม่ มาตรการยังไม่เริ่มบังคับใช้จนถึงวันที่ 4 ธันวาคม จึงยังมีช่วงเวลาที่รายละเอียดการบังคับใช้และอนาคตของโรงงานอาจเปลี่ยนแปลงได้ 57

เอกสารต้นทางที่ให้มายังไม่มีคำแถลงสาธารณะเฉพาะเจาะจงจาก Hemlock Semiconductor ดังนั้นจึงไม่ควรอนุมานท่าทีของบริษัทจากเป้าหมายของนโยบายที่ระบุว่าต้องการคุ้มครองผู้ผลิตอเมริกัน 211