โพสต์ “Bye Bye, Kharg” ของทรัมป์สื่ออะไร ท่ามกลางสงครามอิหร่านที่ยืดเยื้อ

โพสต์รัวของโดนัลด์ ทรัมป์บน Truth Social ไม่ได้มีเพียงมีมหรือภาพชวนถกเถียง แต่เป็นการสื่อสารทางการเมืองที่ผสมภาพสร้างด้วย AI กราฟิกเศรษฐกิจ และคำกล่าวอ้างกว้างขวางเรื่องอำนาจควบคุมของสหรัฐฯ เป้าหมายคือวาดภาพว่าอิหร่านกำลังพ่ายแพ้ทั้งด้านทหารและเศรษฐกิจ ทั้งที่สงครามยังไม่มีข้อยุติ 19

ทรัมป์โพสต์อะไรบ้าง

โพสต์ที่สะดุดตาที่สุดคือภาพ AI พร้อมข้อความ “Bye Bye, Kharg” ซึ่งพุ่งเป้าไปที่เกาะคาร์ก (Kharg Island) ศูนย์กลางสำคัญของการส่งออกน้ำมันอิหร่าน ก่อนหน้านั้นในเดือนสิงหาคม ทรัมป์เคยโพสต์วิดีโอสังเคราะห์ที่อ้างว่าเกาะคาร์กกำลัง “ถูกระเบิดจนแหลก” แต่ Reuters รายงานว่าไม่มีหลักฐานอื่นยืนยันว่าเกาะดังกล่าวถูกโจมตีจริงในเวลานั้น 1

โพสต์ชุดใหม่ยังมีกราฟิกที่อ้างว่า

• อิหร่านกำลังเผชิญภาวะเงินเฟ้อรุนแรงและค่าเงินทรุดหนัก
• การส่งออกน้ำมันของอิหร่านลดฮวบ ก่อนจะฟื้นตัวบางส่วน
• ปริมาณน้ำมันผ่านช่องแคบฮอร์มุซ “กลับมาแล้ว” โดยกราฟิกหนึ่งอ้างตัวเลข 18 ล้านบาร์เรลต่อวัน เทียบกับ 20 ล้านบาร์เรลต่อวันก่อนเกิดสงคราม 219

สารที่ต้องการสื่อค่อนข้างตรงไปตรงมา: แรงกดดันทางทหารและเศรษฐกิจของสหรัฐฯ ได้ผลแล้ว อย่างไรก็ดี กราฟิกและคำกล่าวของประธานาธิบดีไม่ควรถูกมองเป็นการประเมินเศรษฐกิจอิสระ CNBC ระบุว่าโพสต์ชุดนี้ยังมีข้ออ้างกว้างขวางที่ไม่ผ่านการยืนยัน รวมถึงคำกล่าวของทรัมป์ว่าเขาทำเงินให้สหรัฐฯ “หลายแสนล้านดอลลาร์” จากหุ้นและสินทรัพย์อื่น ๆ

ทำไมเกาะคาร์กจึงเป็นเป้าหมายเชิงสัญลักษณ์

เกาะคาร์กปรากฏในสารทางการเมืองเกี่ยวกับอิหร่านของทรัมป์มาแล้วหลายครั้ง เดือนมีนาคม เขากล่าวว่าสหรัฐฯ อาจทำลายเกาะคาร์กและโครงสร้างพื้นฐานน้ำมันของอิหร่าน หากไม่มีข้อตกลงเพื่อเปิดช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง และในเดือนมิถุนายน เขาขู่ว่าสหรัฐฯ จะเข้ายึดเกาะคาร์กกับจุดโครงสร้างพื้นฐานน้ำมันอื่น ๆ 1613

ดังนั้น “Bye Bye, Kharg” จึงมากกว่าภาพเรียกกระแสบนอินเทอร์เน็ต แต่ตอกย้ำการมุ่งเป้าไปยังโครงสร้างพื้นฐานด้านการส่งออกพลังงานของอิหร่าน กระนั้น วิดีโอ AI ก่อนหน้านี้ก็เป็นข้อควรระวังสำคัญ เพราะภาพการทำลายล้างที่ปรากฏไม่ได้รับการยืนยันด้วยหลักฐานว่ามีการโจมตีจริง 14

อิหร่านตอบโต้ และช่องแคบฮอร์มุซยังเป็นจุดชี้ขาด

เจ้าหน้าที่อิหร่านปฏิเสธแนวคิดที่ว่ามาตรการคว่ำบาตรหรือแรงกดดันทางเศรษฐกิจของสหรัฐฯ จะเป็นตัวกำหนดการตัดสินใจของเตหะราน และเตือนว่าจะตอบโต้รุนแรงขึ้นหากเกิดการโจมตีเพิ่มเติม ตามรายงานเกี่ยวกับโพสต์ดังกล่าว 19

ช่องแคบฮอร์มุซ ซึ่งเป็นเส้นทางเดินเรือระหว่างอิหร่านกับโอมานและมีความสำคัญอย่างยิ่งต่อตลาดพลังงานโลก ยังคงอยู่ใจกลางความขัดแย้ง ทรัมป์เคยเสนอจะเปลี่ยนชื่อเป็น “Trump Strait” และโพสต์ภาพที่สื่อว่าทางน้ำแห่งนี้อยู่ภายใต้การควบคุมของสหรัฐฯ 510 แต่ Reuters รายงานช่วงปลายเดือนสิงหาคมว่า การเดินเรือผ่านช่องแคบยังถูกรบกวนอย่างหนัก สะท้อนช่องว่างระหว่างกรอบเล่าเรื่องเชิงชัยชนะบนโซเชียลมีเดียกับสถานการณ์เชิงยุทธศาสตร์ที่ยังไม่คลี่คลาย

จังหวะเวลามีความหมายอย่างไร

โพสต์ชุดนี้เกิดขึ้นในช่วงที่สงครามสหรัฐฯ-อิสราเอลกับอิหร่านกำลังเข้าใกล้เดือนที่ 6 ทรัมป์เคยคาดการณ์ซ้ำหลายครั้งว่าสงครามจะจบในเวลาไม่นาน และเมื่อวันที่ 2 กันยายน เขายังกล่าวว่าปฏิบัติการรอบใหม่ของสหรัฐฯ จะไม่ยืดเยื้อ “นานเกินไป” อย่างไรก็ตาม Reuters รายงานว่าสงครามกลายเป็นภาวะชะงักงันที่ไม่เป็นที่นิยม และยังไม่มีเส้นทางชัดเจนไปสู่การยุติความขัดแย้ง

แรงกดดันทางการเมืองภายในประเทศก็เพิ่มขึ้น Reuters รายงานว่าที่ปรึกษาระดับสูงของทรัมป์พยายามป้องกันไม่ให้สงครามบานปลายก่อนการเลือกตั้งกลางเทอมในเดือนพฤศจิกายน เนื่องจากกังวลว่าพรรครีพับลิกันอาจเสียที่นั่ง ขณะต้องป้องกันเสียงข้างมากในสภาคองเกรสที่มีอยู่ไม่มาก รายงานก่อนหน้านี้ยังระบุว่าสงครามมีส่วนทำให้ราคาน้ำมันเบนซินสูงขึ้น และทำให้โจทย์เลือกตั้งกลางเทอมของพรรคซับซ้อนขึ้น

จากนิวเม็กซิโกถึงดวงจันทร์: โพสต์นอกเรื่องที่ยังสื่อสารเรื่องเดียวกัน

ระหว่างโพสต์เรื่องอิหร่าน ทรัมป์ยังแชร์แผนที่ซึ่งดูเหมือนเสนอให้เปลี่ยนชื่อรัฐนิวเม็กซิโกเป็น “New America” โดยยังไม่มีการประกาศอย่างเป็นทางการจากทำเนียบขาวว่าจะดำเนินการเปลี่ยนชื่อรัฐ 21 เขายังโพสต์ข้อความ “THE MOON IS OURS” พร้อมธงชาติสหรัฐฯ 1015

เมื่อนำมารวมกัน โพสต์เหล่านี้ทำให้เส้นเรื่องที่ทรัมป์ต้องการสื่อชัดเจนขึ้น คือสหรัฐฯ เป็นฝ่ายครองความเหนือกว่า อิหร่านกำลังล้มเหลว และเขาคือผู้สร้างผลลัพธ์นั้น แต่จากรายงานที่มีอยู่ ข้อสรุปควรระมัดระวังกว่าเดิม: การทำลายเกาะคาร์กที่ถูกอ้างก่อนหน้านี้ไม่ได้รับการยืนยันอิสระ ข้ออ้างด้านเศรษฐกิจและการเงินยังเป็นเพียงคำกล่าว และผลทางทหาร การเดินเรือ และการเมืองของสงครามยังคงดำเนินอยู่ 1