ฮานอยเสนอค่าชดเชย 2 เท่า และต้องมีที่อยู่ใหม่พร้อมก่อนย้ายชุมชนริมแม่น้ำแดง

ฮานอยกำลังปรับกรอบการย้ายชุมชนสำหรับโครงการถนนทัศนียภาพแม่น้ำแดง โดยยึดหลัก “จัดที่อยู่อาศัยก่อนย้าย”: เพิ่มค่าชดเชยแก่ผู้มีสิทธิ์ในที่ดิน ขยายการช่วยเหลือครัวเรือนที่สูญเสียที่ดินเกษตร และสร้างบ้านทดแทนพร้อมโครงสร้างพื้นฐานให้เสร็จก่อนจึงย้ายประชาชน หลักการนี้มีเป้าหมายให้การเวนคืนและการเคลียร์พื้นที่ของโครงการขนาดใหญ่มากดำเนินการได้จริง แต่ยังเป็นข้อเสนอที่ต้องพิสูจน์ด้วยการส่งมอบตามแผน 13

ร่างแพ็กเกจชดเชยเสนออะไรบ้าง

ร่างของเมืองระบุว่า ที่ดิน เพื่ออยู่อาศัย เกษตรกรรม และนอกภาคเกษตรกรรม ที่เข้าเงื่อนไขได้รับค่าชดเชยตามกฎหมาย จะได้รับค่าชดเชยเป็นเงิน 2 เท่าของอัตราที่กฎหมายกำหนด 135

สำหรับครัวเรือนที่สูญเสียที่ดินเกษตร ยังมีเงินสนับสนุนการฝึกอาชีพและเปลี่ยนผ่านสู่อาชีพใหม่ คิดเป็น 5 เท่าของราคาที่ดินเกษตร โดยเงินส่วนนี้แยกจากค่าชดเชยที่ดิน เพราะมีเป้าหมายช่วยให้ครัวเรือนปรับตัวหลังสูญเสียแหล่งทำงานหรือรายได้ 3

บ้านใหม่และสาธารณูปโภคต้องพร้อมก่อนย้าย

สาระสำคัญที่สุดของร่างแผนอยู่ที่ลำดับการดำเนินงาน ผู้ที่ต้องย้ายออกจากเขตที่ราบน้ำท่วมถึงของแม่น้ำแดง จะย้ายได้ก็ต่อเมื่อที่อยู่อาศัยใหม่ในเขตเมือง พร้อมโครงสร้างพื้นฐานที่เกี่ยวเนื่อง สร้างเสร็จแล้ว 3

ฮานอยยังให้ความสำคัญกับการจัดที่อยู่อาศัยทดแทนในแขวงหรือตำบลเดิม หากเป็นไปได้ หรือเลือกทำเลที่เอื้อต่อการทำงาน การค้าขาย และการศึกษาเล่าเรียนของบุตรหลาน 57 แนวทางนี้มุ่งลดผลกระทบจากการย้ายถิ่น ซึ่งอาจเกิดขึ้นได้แม้มีเงินชดเชยแล้วก็ตาม

แผนระบุโครงการที่อยู่อาศัยรองรับการย้ายถิ่นไว้ 6 โครงการ โดยต้องมีที่ดิน บ้าน และสาธารณูปโภคสาธารณะเพียงพอรองรับชุมชนที่ได้รับผลกระทบ ไม่ใช่สร้างที่อยู่อาศัยตามมาภายหลัง 3

การย้ายหลุมศพและการดูแลมรดกอยู่ในแผนด้วย

การเคลียร์พื้นที่ไม่ได้มีเฉพาะบ้านเรือนและกิจการ ร่างแผนรวมถึงการจัดเตรียมพื้นที่สุสานและการย้ายหลุมศพอย่างเป็นระบบ โดยมีการประเมินว่าอาจได้รับผลกระทบราว 109,000 หลุม 37

นอกจากนี้ ยังให้สำรวจและกำหนดมาตรการอนุรักษ์ แหล่งประวัติศาสตร์และวัฒนธรรม 123 แห่ง ในแนวโครงการ โดยสถานที่เหล่านี้จะอยู่ภายใต้มาตรการคุ้มครองมรดก แทนที่จะถูกจัดการด้วยขั้นตอนเคลียร์พื้นที่ทั่วไป 7

ขนาดโครงการทำให้การจัดลำดับงานเป็นเรื่องชี้ขาด

โครงการถนนทัศนียภาพแม่น้ำแดงครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 11,418 เฮกตาร์ ใน 16 แขวงและตำบล ประกอบด้วยถนนเลียบแม่น้ำสองฝั่งที่มีระยะทางรวมกว่า 80 กิโลเมตร สวนริมแม่น้ำ งานเขื่อนและปรับร่องน้ำ พื้นที่พัฒนาเมือง พื้นที่รองรับการย้ายถิ่น และโครงการเคลียร์พื้นที่แยกต่างหาก 15

ตัวเลขประชากรที่ได้รับผลกระทบแตกต่างกันตามรายงานและเอกสารวางแผน ร่างค่าชดเชยฉบับล่าสุดระบุว่ามีผู้อาศัยในพื้นที่ราว 280,000 คน ขณะที่ข้อมูลของหน่วยงานท้องถิ่นก่อนหน้านี้นับได้ราว 247,431 คน ในประมาณ 70,474 ครัวเรือน 111 ความต่างนี้ทำให้การสำรวจครัวเรือนขั้นสุดท้าย การพิจารณาสิทธิ์ และแผนรายพื้นที่มีความสำคัญอย่างมากต่อการปฏิบัติจริง

โครงการมีกำหนดก่อสร้างระหว่าง ปี 2026–2038 8 สำหรับโครงการพัฒนาเมืองระยะยาวเช่นนี้ คำมั่นว่าจะจัดที่อยู่อาศัยก่อนย้ายจึงไม่ใช่แค่เรื่องอัตราค่าชดเชย แต่เป็นคำมั่นด้านลำดับเวลา หน่วยงานต้องทำให้บ้านใหม่ โรงเรียน สาธารณูปโภค การเดินทาง ความช่วยเหลือด้านอาชีพ และพื้นที่สุสานพร้อมใช้ก่อนเริ่มเคลียร์พื้นที่

ประเด็นที่ชุมชนสามารถตรวจสอบได้

การรับฟังความคิดเห็นสาธารณะต่อแผนชดเชย ช่วยเหลือ และจัดที่อยู่อาศัยทดแทน เปิดระหว่าง 7–27 กันยายน 2026 1 ช่วงเวลานี้เปิดโอกาสให้ประชาชนและท้องถิ่นที่เกี่ยวข้องตรวจสอบประเด็นสำคัญต่อผลลัพธ์ของนโยบาย เช่น

• ที่ดินแปลงใดเข้าเกณฑ์รับค่าชดเชย 2 เท่า
• วิธีบันทึกราคา การยืนยันสิทธิ์ และการจัดการข้อโต้แย้ง
• ทำเลที่อยู่อาศัยใหม่ยังเข้าถึงงาน โรงเรียน และบริการจำเป็นได้หรือไม่
• โครงสร้างพื้นฐานใดบ้างที่ต้องเสร็จก่อนครัวเรือนย้าย
• วิธีจ่ายและบริหารความช่วยเหลือด้านอาชีพสำหรับผู้สูญเสียที่ดินเกษตร
• ขั้นตอนย้ายหลุมศพและคุ้มครองแหล่งมรดกจะดำเนินการอย่างไร

คำมั่นหลักของข้อเสนอนี้ชัดเจน คือประชาชนไม่ควรถูกขอให้ย้ายออกไปสู่ทางเลือกที่ยังสร้างไม่เสร็จ อย่างไรก็ตาม สิ่งที่จะวัดได้ว่าหลักการนี้เกิดขึ้นจริงหรือไม่ คือบ้านและบริการที่พร้อมใช้งาน ไม่ใช่สูตรคำนวณค่าชดเชยเพียงอย่างเดียว 35